# Gierań-1 (Shahed 131) - Rosyjski Dron Kamikadze Gierań-1, znany również jako Shahed 131, to irański uderzeniowy bezzałogowy statek powietrzny (BSP) o charakterze amunicji krążącej. Produkowany przez HESA (Iran Aircraft Manufacturing Industrial Company), zyskał rozgłos po tym, jak Rosja zaczęła go używać podczas inwazji na Ukrainę. Nazwa "Gierań-1" jest rosyjskim oznaczeniem tego drona. ## Historia i Rozwój Oficjalna historia rozwoju Shaheda 131 pozostaje niejasna. Pierwsze egzemplarze dronów o zbliżonej konstrukcji zaprezentowano w maju 2014 roku na wystawie uzbrojenia Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej. Spekuluje się, że korzenie Shaheda sięgają lat 80. XX wieku i południowoafrykańskiego drona ARD-10 Lark, stworzonego przez Kentron. ARD-10 Lark nie wszedł do produkcji, ale jego dokumentacja techniczna, w niejasnych okolicznościach, trafiła do Irańskiej Organizacji Przemysłu Lotniczego, a następnie do Shahed Aviation Industries Research Center (SAIRC). Shahed 131 prawdopodobnie wszedł na służbę w Iranie około 2019 roku. Uważa się, że był on prekursorem większego i bardziej znanego drona Shahed 136. Jesienią 2022 roku Rosja otrzymała dostawy tych dronów i zaczęła ich używać w agresji na Ukrainę. Drony te otrzymały rosyjskie oznaczenie Gierań-1. Używane od października 2022 roku, ale w stosunkowo niewielkiej liczbie, mniejszej niż Shahed 136 (Gierań-2). Szczególnie zimą były wykorzystywane do ataków na ukraińską infrastrukturę energetyczną. ## Konstrukcja i Specyfikacja Techniczna Shahed 131 jest konstrukcyjnie bardzo podobny do większego Shaheda 136, z którym dzieli wiele komponentów mechanicznych i elektronicznych. Charakteryzuje się następującymi cechami: * **Układ konstrukcyjny:** Delta * **Długość:** 2,6 m * **Rozpiętość skrzydeł:** 2,2 m * **Silnik:** Wankla Serat-1 (kopia chińskiego MDR-208) * **Pojemność silnika:** 208 cm³ * **Moc silnika:** 39 KM * **Naprowadzanie:** Prymitywny system oparty na GPS/GLONASS * **Maksymalna masa głowicy bojowej:** 15 kg Charakterystyczną cechą wizualną odróżniającą Shaheda 131 od Shaheda 136 są stateczniki, które w 131 wystają tylko ponad skrzydła. ## Zastosowanie Bojowe Gierań-1 jest używany jako amunicja krążąca, co oznacza, że dron jest przeznaczony do samodzielnego poszukiwania i niszczenia celów. Jego stosunkowo niewielkie rozmiary i cichy silnik (w porównaniu do Shaheda 136) utrudniają jego wykrycie. Ze względu na prymitywny system naprowadzania, celność dronu jest ograniczona, co sprawia, że ​​jest on używany głównie do atakowania celów obszarowych lub infrastruktury krytycznej, a nie celów punktowych. ## Zastosowanie w Konflikcie Rosyjsko-Ukraińskim W konflikcie rosyjsko-ukraińskim Gierań-1 został wykorzystany do ataków na infrastrukturę energetyczną Ukrainy. Jego zdolność do przenoszenia głowicy bojowej o masie do 15 kg czyni go niebezpiecznym narzędziem, zdolnym do wyrządzania poważnych szkód. ## Podsumowanie Gierań-1 to irański dron kamikadze, który zyskał na znaczeniu dzięki użyciu go przez Rosję w konflikcie z Ukrainą. Jego stosunkowo prosta konstrukcja, niska cena i zdolność do przenoszenia głowicy bojowej czynią go skutecznym narzędziem w działaniach wojennych, zwłaszcza przeciwko celom infrastrukturalnym. ## Dodatkowe informacje Z uwagi na militarne zastosowanie Shahed 131, informacje na temat jego dokładnej specyfikacji technicznej, kosztów produkcji i użytych technologii pozostają ograniczone.