Imielin – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie bieruńsko-lędzińskim. Według danych z 31 grudnia 2025 miasto miało 9 139 mieszkańców. == Położenie == Miasto położone jest na obszarze Wyżyny Śląskiej, nad Imielinką i Przemszą, w południowo-wschodniej części GOP, a historycznie na Górnym Śląsku (niektórzy historycy uważają, że jest częścią Małopolski). Imielin oddalony jest 18 km od Katowic. Zajmuje obszar 2800 ha, graniczy z Mysłowicami na północy, Chełmem Śląskim na południu, Jaworznem i Chełmkiem na wschodzie i Lędzinami na zachodzie. == Środowisko naturalne == === Rzeźba terenu === Terytorium miasta cechuje zróżnicowanie rzeźby terenu. W jego północno-wschodniej części znajdują się wzniesienia zwane Garby Imielina, spośród których najwyższym wzgórzem jest Golcówka. Południowo-zachodnia część miasta to teren równinny, znajdują się tam złoża węgla kamiennego. === Gleby === Gleby w Imielinie posiadają 4–6 klasę, są piaszczyste, płytko zalegają podłoża skalne. === Klimat === Klimat Imielina jest typowy dla Wyżyny Śląskiej, dni mroźnych jest około 20–40 w ciągu roku, z przymrozkami 120–130 dni. Pokrywa śnieżna zalega około 70 dni, długość okresu wegetacyjnego 210–220 dni. Średnia temperatura roczna wynosi 7,8 °C, zaś roczna suma opadów 667 mm. Średnia temperatura stycznia to –2 °C, lipca 18–20 °C. === Lasy === Obszary leśne w Imielinie zajmują około 36 hektarów. W większości występują drzewa iglaste z przewagą sosny. Nad wodą występują lasy łęgowe z wierzbami, topolami, jesionami oraz wiklinami drzewnymi. === Struktura powierzchni === Według danych z 2002 Imielin ma obszar 28 km², w tym: użytki rolne: 50% użytki leśne: 14% == Demografia == Piramida wieku mieszkańców Imielina w 2021: == Części miasta == Imielin składa się z następujących części: Centrum Cisowiec Gać Gołąb Granice Imielin-Jazd Jamnice Pasieczki Wioski Zakaliszcze == Historia == W 1391 Imielin razem z Kosztowami i Chełmem Śląskim przekazany został przez księcia raciborskiego Jana II Żelaznego biskupowi krakowskiemu Janowi Radlicy jako odszkodowanie za napad na dobra biskupie klucza sławkowskiego i lipowieckiego (w skład tego drugiego wszedł Imielin). Odtąd do 1789 stanowił własność biskupów krakowskich, którzy sprawowali tutaj także władzę zwierzchnią. Z tego powodu przez historiografię pruską i niemiecką Imielin do końca epoki przedrozbiorowej nie jest zaliczany do składu Śląska. Zarządzanie biskupów krakowskich na tych ziemiach ma odzwierciedlenie również w kulturze – tradycyjnym strojem jest w Imielinie strój krakowski. W 1789 wieś przeszła na własność polskiego Skarbu Państwa i została włączona do powiatu krakowskiego w województwie krakowskim. W latach 1795–1922 (z przerwą w latach 1807–1818) miejscowość leżała w granicach Prus. Na skutek III rozbioru Imielin znalazł się w 1795 w granicach Prus, jednak już w 1807 na mocy pokoju w Tylży stał się częścią księstwa warszawskiego. W 1818 powrócił do Prus po kongresie wiedeńskim. W 1859 uzyskał połączenie kolejowe. Dawniej w Imielinie istniała synagoga, którą zburzono w latach 30. XX wieku. W latach 1945–1954 i 1973–1975 Imielin był siedzibą gminy wiejskiej Imielin. W 1957 zyskał status osiedla miejskiego, a w 1967 otrzymał prawa miejskie. W 1975 w wyniku reformy administracyjnej włączony został do Tychów, najrozleglejszego wtedy miasta województwa katowickiego, pozostał w jego granicach tylko do 1977, gdy przyłączono go do Mysłowic jako dzielnicę. W 1985 ukończono budowę zbiornika Dziećkowice. 30 grudnia 1994 Imielin, za zgodą mysłowickiej rady miasta, stał się ponownie osobnym miastem. Od 2019 toczy się debata na temat fedrowania przez kopalnię Piast-Ziemowit pod północną częścią gminy. === Nazwa === Nazwę miejscowości w zlatynizowanej staropolskiej formie Jemyelenye wymienia w latach 1470–1480 Jan Długosz w księdze Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis. Na pruskiej mapie z 1799 widnieje już jako Jemielin. == Zabytki == Na terenie miasta Imielin znajdują się obiekty wpisane do rejestru zabytków (5 budynków oraz stanowisko archeologiczne) Kaplica Matki Boskiej Częstochowskiej wybudowana w 1706 na miejscu starszej kaplicy drewnianej, która spłonęła około 1700 od uderzenia pioruna. Kaplica jest murowana, otynkowana, czworoboczna. Od frontu niska, trójkondygnacyjna, wieża na planie prostokąta, ze sklepioną kruchtą w przyziemiu. Na zewnątrz wieży w dolnej kondygnacji dekoracja ramowa, w górnej podziały pilastrami, trzecia kondygnacja z łukowymi spływami po bokach. W części centralnej znajduje się otwór w kształcie arkady, w którym umieszczony jest dzwon. Wejście, okno i wnęka w drugiej kondygnacji zamknięte łukiem półkolistym. Dach kryty blachą, dwuspadowy, a wieży namiotowy. W środku znajduje się ołtarz barokowy z obrazem Matki Boskiej Częstochowskiej. Kaplica wraz z otaczającym ją terenem parkowym jest własnością miasta. W 2006 został przeprowadzony jej kapitalny remont sfinansowany z budżetu miasta. Raz w roku, we wspomnienie Matki Boskiej Częstochowskiej sprawowana jest w niej msza w intencji władz miasta i mieszkańców. Trzy budynki mieszkalne mieszczące się przy ul. Brata Alberta (dawniej ul. Lipca 48). Młyn wodny z wyposażeniem i częścią mieszkalną zbudowany na Jamnicach przy ul. Wandy prawdopodobnie z pierwszej połowy XVIII wieku (przeniesiony do Chorzowa, na teren Górnośląskiego Parku Etnograficznego). Stanowisko archeologiczne nr 4 – osada łużycka i przeworska. Kaplica przydrożna, słupowa pod wezwaniem św. Jana Nepomucena, usytuowana przy ul. P. Ściegiennego. Wybudowana została prawdopodobnie przez górników kopalni galmanu w połowie XIX wieku. Inne obiekty zabytkowe na terenie miasta: Neogotycki kościół pw. Matki Boskiej Szkaplerznej wybudowany w latach 1909–1912; w 1953 wydłużono go o 2/3, a w 1957 nadbudowano wieżę kościelną do wysokości 27 metrów. W latach 70. XX wieku zbudowano na placu kościelnym zegar słoneczny i założono ogród z grotą lurdzką. Pomysłodawcą był Henryk Skóra, a konstruktorem i wykonawcą zegara był gnomolog Tadeusz Przypkowski – jeden z nielicznych na świecie znawców i budowniczych zegarów słonecznych. Barokowa figura św. Jana Nepomucena stojąca na murze przykościelnym. Zabytek pochodzący prawdopodobnie z przełomu XVIII/XIX wieku, przeniesiona na teren kościoła z kapliczki na tzw. Stoku. == Wspólnoty wyznaniowe == W mieście funkcjonuje rzymskokatolicka parafia Matki Bożej Szkaplerznej. == Oświata == W Imielinie funkcjonuje pięć publicznych placówek oświatowych: Przedszkole Miejskie nr 1 Przedszkole Miejskie nr 2 Żłobek Miejski Szkoła Podstawowa nr 1 im. Powstańców Śląskich Szkoła Podstawowa nr 2 im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego == Polityka == === Burmistrz === W latach 1995–2024 burmistrzem Imielina był Jan Chwiędacz. Od 2024 burmistrzem miasta jest Krzysztof Hajduczek. === Rada Miasta === == Transport == === Drogowy === Na terenach miasta Imielin biegną następujące drogi: E75S1 (trasa S1 w budowie) Pyrzowice – Podwarpie – Dąbrowa Górnicza – Sosnowiec – Jaworzno – Mysłowice – Imielin – Tychy E40A4 Jędrzychowice – Legnica – Wrocław – Opole – Katowice – Kraków – Tarnów – Rzeszów – Korczowa 934 Mysłowice – Imielin – Chełm Śląski – Bieruń W Imielinie przejeżdżają drogi powiatowe: 5914S Mysłowice-Wesoła – Lędziny – Imielin (ul. Brata Alberta) DW934 5915S Imielin (ul. Podmiejska) – Lędziny (ul. Ułańska) 5916S Imielin (ul. Satelicka) – DW934 5918S Imielin (ul. Nowozachęty, ul. Zachęty) – Mysłowice-Dziećkowice 5923S Imielin (ul. Dzikowa) – Lędziny-Goławiec === Kolejowy === Przez Imielin przebiegają linie kolejowe: 138 (32 km) relacji Oświęcim – Katowice 179 (25 km) relacji Tychy – Mysłowice Kosztowy Imielin posiada stację kolejową. == Osoby związane z Imielinem == Albin Siekierski (1920–1989) – ur. w Imielinie, polski pisarz, scenarzysta, poseł na Sejm PRL IX kadencji. Grzegorz Kapołka – polski gitarzysta bluesowy pochodzący z Imielina. o. dr Józef Pielorz (1921–2016) – ur. w Imielinie, polski duchowny katolicki, oblat, duszpasterz i publicysta. Leszek Nawrocki – polski samorządowiec i architekt, w latach 1990–1994 wiceprezydent, a w latach 1994–1995 prezydent Mysłowic. Longin Kozub (1927–2010) – polski prezbiter rzymskokatolicki, proboszcz w wielu parafiach na Śląsku, Odznaczony Orderem Odrodzenia Polski. Paweł Baldy (1924–1979) – polski aktor teatralny i filmowy, także reżyser teatrów amatorskich. Karol Madaj – polski trener kolarstwa. Józef Starczynowski (1930–2001) – polski rzemieślnik, działacz społeczny, poseł na Sejm X kadencji. Mateusz Górniak (ur. 1996) – pisarz == Zobacz też == Synagoga w Imielinie Zbiornik Dziećkowice == Przypisy == == Bibliografia == Dariusz Walencik, Przeszłość historyczna Imielina i jego mieszkańców, Imielin 2003 Z dziejów Imielina I, red. Dariusz Walencik, Imielin 2005 Z dziejów Imielina II, red. Dariusz Walencik, Imielin 2005 Dariusz Walencik, Parafia i gmina Imielin w latach 1945–2002, Imielin 2007 == Linki zewnętrzne == Wirtu@lny Imielin – Miejski Serwis Informacyjny. imielin.slask.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-08-27)]. Historia Żydów w Imielinie na portalu Wirtualny Sztetl Jemielino, Imielno, Imielin, par. Lędziny, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. III: Haag – Kępy, Warszawa 1882, s. 276 .