Optymalizacja dla wyszukiwarek internetowych (ang. search engine optimization, SEO) – edycja kodu źródłowego serwisu internetowego, która ma za zadanie dostosować go do wymogów wyszukiwarek internetowych oraz wyeliminować błędy techniczne powodujące problemy z poprawnym funkcjonowaniem (optymalizacja podstawowa) i indeksowaniem strony internetowej przez roboty sieciowe (optymalizacja pod konkretne, wybrane słowa kluczowe). Optymalizacja pod wymogi wyszukiwarek internetowych to tylko jeden z elementów procesu pozycjonowania serwisu. Obecnie pojęcia SEO i pozycjonowanie są używane zamiennie, co nie jest zgodne z prawdą, aczkolwiek spowodowane jest to upraszczaniem przedstawiania usługi pozycjonowania podczas rozmów handlowych. Zarówno SEO, jak i pozycjonowanie opierają się na ciągłym poznawaniu mechanizmów rządzących wyszukiwarkami i dostosowywaniu kodów źródłowych serwisów internetowych do aktualnych algorytmów wyszukiwarek w celu poprawienia pozycji danego serwisu w wynikach organicznych wyszukiwarki. Proces pozycjonowania jest elementem szeroko pojętego marketingu internetowego. Rynek reklamy w wyszukiwarkach (SEO i SEM) stanowi dzisiaj ponad 32 procent wydatków na reklamę online w Polsce. Odsetek ten rośnie z roku na rok. == Historia == Pozycjonowanie stron rozpoczęło się wraz z rozwojem pierwszych wyszukiwarek internetowych. Webmasterzy dążyli do tego, aby ich strona pojawiła się jako pierwsza w wynikach wyszukiwania dla danego zapytania. Początkowo nie było to trudne, gdyż wyniki w wyszukiwarkach opierały się na analizie słów kluczowych podanych przez autora w nagłówku strony. Później jednak, między innymi ze względu na łatwą manipulację słowami kluczowymi, wyszukiwarki zaczęły je ignorować, odwołując się bezpośrednio do treści strony. Ewolucja wyszukiwarek wywołała ewolucję pozycjonowania przechodzącego przez wszelkie algorytmy binarne i wektorową analizę treści strony. Dopiero wyszukiwarki oparte na analizie topologii sieci, zliczające linki (takie jak Google), podniosły poziom trudności pozycjonowania stron. Zaawansowane algorytmy analizy topologii sieci wielu osobom wydawały się odporne na wszelkiego rodzaju próby manipulacji/modyfikacji SERP, jednak zjawisko Google bomb, polegające na masowym dodawaniu na stronach linku ze wskazanym przez pomysłodawcę anchor tekstem, pokazało drogę do łatwego modyfikowania indeksu. Termin „pozycjonowanie” pojawił się około 2002 roku, wcześniej funkcjonował anglojęzyczny „web positioning”. Pierwsze powszechnie znane „polskie” Google bomb pojawiło się na przełomie 2003 i 2004 roku i polegało na linkowaniu ze słowem kluczowym „kretyn” adresu do sejmowej strony internetowej polskiego posła Andrzeja Leppera, co w efekcie dało pojawianie się wspomnianej strony na czołowych miejscach w wynikach wyszukiwania w Google dla hasła „kretyn” (zwykle jako pierwszy wynik). Akcja ta zyskała wielu naśladowców i podobne zjawiska można było zaobserwować dla innych słów i wyrażeń. Pod koniec 2009 roku Google wprowadziło wyszukiwanie w czasie rzeczywistym (Real Time Search), polegające na przedstawianiu najaktualniejszych wyników z serwisów społecznościowych oraz mikroblogów. 19 marca 2010 roku funkcja wyszukiwania w czasie rzeczywistym została oficjalnie wdrożona do polskiej wersji wyszukiwarki Google. Algorytm wyszukiwarki odpowiedzialny za prezentowanie wyników na odpowiednich pozycjach analizuje kilkaset najważniejszych czynników strony i ciągle ulega modyfikacjom. Najpopularniejsze aktualizacje algorytmu Google zostały określone nazewnictwem: Panda, Pingwin, Koliber, Gołąb, Mobilegeddon, RankBrain. == Optymalizacja == Optymalizację strony podzielić można na: działania związane z modyfikacją treści na witrynie (pod kątem fraz, na które zamierza się prowadzić kampanię), zmiany w kodzie źródłowym serwisu w celu poprawy funkcjonowania strony (optymalizacja techniczna), zmiany w kodzie źródłowym serwisu w celu ulokowania fraz kluczowych w odpowiednich miejscach (optymalizacja pod konkretne słowa kluczowe). === Optymalizacja treści === W skład optymalizacji treści wchodzi m.in.: dopasowanie treści w tagu tytułowym, umieszczenie lub rozmieszczenie słów kluczowych w istniejących tekstach lub tworzenie nowych (SEO copywriting), tworzenie treści zgodnych z wytycznymi E-E-A-T od Google: Experience – doświadczenie, Expertise – wiedza fachowa, Authoritativeness – wiarygodność, Trust – zaufanie, dobór adekwatnych nagłówków, odpowiednie zaaranżowanie treści menu i innych elementów, wchodzących w skład linkowania wewnętrznego serwisu, ustawienie tekstu alternatywnego dla elementów graficznych oraz innych obiektów (np. Flash), odpowiednie linkowanie wewnętrzne. Dawniej działania te ograniczały się do zmiany treści tagów <meta> Keywords i Description. Obecnie tagi <meta> Keywords nie są brane pod uwagę przy określaniu rankingu strony pod kątem pozycjonowanych słów kluczowych, a <meta> Description dostosowywany jest dynamicznie na podstawie zapytania użytkownika w wyszukiwarce oraz treści obecnej na danej witrynie. === Optymalizacja kodu źródłowego === Działania w dużej mierze niewidoczne dla przeciętnego użytkownika strony, mające jednak wpływ na jej indeksowanie i klasyfikacje w wyszukiwarkach to np.: dostosowanie strony do standardów W3C, oddzielenia warstwy logicznej struktury dokumentu od warstwy jego prezentacji (np. poprzez zastosowanie CSS), poprawa czasu ładowania strony, rozwiązanie problemu powielonej treści, np. poprzez wskazanie wersji preferowanej za pomocą adresów kanonicznych z poziomu kodu HTML lub nagłówku HTTP dokumentu; w przypadku zawartości błędnie powielonej, wykonując przekierowanie 301, czyli przekierowanie na stałe pod inny URL, zastosowanie przyjaznych adresów, opracowanie <meta> tagów, zwłaszcza Title oraz Description oznaczanie mikrodanych strukturalnych zgodnie z obowiązującymi schematami schema.org. dostosowanie do urządzeń mobilnych. == Search engine friendly == SEF to pojęcie odnoszące się do projektowania stron internetowych w sposób, który będzie przyjazny dla wyszukiwarek w aspekcie indeksowania treści. Dotyczy między innymi czytelnego formułowania adresów stron internetowych. SEF ma na celu eliminację niezrozumiałego kodu z odnośników stron przy jednoczesnym przekazaniu wartościowych informacji (np. słowa kluczowe) oraz ułatwienia odwiedzającemu poruszanie się po stronie i odszukanie interesujących wiadomości. SEF ma również pozytywne przełożenie na tzw. optymalizację stron pod kątem wyszukiwarek. Przykład optymalizacji dynamicznego adresu URL na przyjazny adres URL: przed optymalizacją: http://przyklad.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=1:wiadomosci&catid=1:boeing-737-szczesliwie-wyladowal-na-oceanie-spokojnym&Itemid=32 po zastosowaniu SEF: http://przyklad.pl/wiadomosci/zagranica/1-boeing-737-szczesliwie-wyladowal-na-oceanie-spokojnym Zaletą optymalizacji adresów zgodnie z zasadami SEF może być, obok większej przejrzystości, także krótszy adres internetowy. Kierując się zasadami SEF należy również: dodać plik robots.txt z wytycznymi dla robotów indeksujących, stworzyć mapę witryny w formacie XML (sitemap.xml), zawierający odnośniki do poszczególnych podstron serwisu, zadbać o odpowiednie przekierowania 301 oraz 302, odpowiednio wdrożyć atrybut rel="canonical", odpowiadający za ochronę przed indeksacją zduplikowanej treści poprzez wskazanie treści oryginalnej, opisywać obrazy poprzez wypełnianie atrybutów dotyczących alternatywnego tekstu (atrybuty „alt”), wskazujące robotom indeksującym zawartość danej grafiki, blokować linki wychodzące (czyli kierujące użytkownika z obecnie przeglądanego serwisu do innego) poprzez dodanie do odnośników atrybut np. rel="nofollow", zaimplementować w kodzie źródłowym najważniejsze oznaczenie mikrodanych strukturalnych, zadbać o strukturę nagłówków typu <Hx> (gdzie „x” to liczba od 1 do 6, zgodnie z hierarchią, w której nagłówek z mniejszym numerem jest istotniejszy); zwłaszcza należy się skupić na nagłówkach <h1>-<h3>, zadbać o możliwość dowolnej modyfikacji treści (tytuły stron, nagłówki, treści opisów, modyfikacja i opisywanie grafik, meta-opisy) indywidualnie dla każdej podstrony optymalizowanego serwisu – w celu optymalizacji pod wybrane słowa kluczowe, wdrożyć szyfrowanie transmisji danych przez HTTPS. == Pozycjonowanie == Pozycjonowanie jest prowadzonym często równocześnie z optymalizacją strony procesem pozyskiwania odnośników z serwisów zewnętrznych, które są jednym z czynników wpływających na pozycje w wynikach wyszukiwania. Do tego procesu należy również dostosowywanie treści na konkretnych podstronach w celu ulokowania wybranych słów kluczowych, co jest niezbędne w procesie pozycjonowania. === Pozycjonowanie lokalne === Pozycjonowanie lokalne to strategia marketingu internetowego, której celem jest zwiększenie widoczności witryny w organicznych wynikach wyszukiwania dla zapytań związanych z określoną lokalizacją, takich jak „fryzjer męski Wrocław” czy „kwiaciarnia Warszawa – Ochota”. Jest to szczególnie istotne dla przedsiębiorstw świadczących usługi na określonym obszarze geograficznym, umożliwiając im dotarcie do potencjalnych klientów z najbliższej okolicy. Działania w ramach pozycjonowania lokalnego obejmują optymalizację strony internetowej pod kątem lokalnych fraz kluczowych, takich jak „mechanik Tarnowskie Góry” czy „wulkanizacja Lubin”. Ważnym elementem jest również założenie i optymalizacja profilu w usłudze Google Moja Firma, co pozwala na wyświetlanie informacji o firmie w wynikach wyszukiwania oraz na mapach Google. Efektywne pozycjonowanie lokalne wymaga także dbałości o spójność danych kontaktowych firmy (tzw. NAP – nazwa, adres, numer telefonu) w różnych źródłach online oraz pozyskiwania pozytywnych opinii od klientów, co wpływa na wiarygodność i pozycję firmy w lokalnych wynikach wyszukiwania. == Pozycjonowanie a SEO == W Polsce pojęcie „pozycjonowania” odróżnia się od pojęcia SEO, które oznacza głównie działania on-site związane z optymalizacją kodu oraz częściowo treści