Jastrzębska Spółka Węglowa S.A. – największy w Polsce producent węgla koksowego typu 35 (hard) wysokiej jakości (węgla ortokoksowego zgodnie z Polską Normą PN-82/G-97002) i największa komercyjna grupa koksowni w Unii Europejskiej. Obszar wydobywczy Grupy ulokowany jest w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym. Podstawową działalność Grupy stanowi produkcja i sprzedaż węgla kamiennego, głównie węgla koksowego i węgla do celów energetycznych oraz produkcja i sprzedaż koksu i węglopochodnych. Całkowite wydobycie węgla przez Grupę w 2022 roku wyniosło 14,1 mln ton. JSW S.A. jest notowana od lipca 2011 r. na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie i wchodzi w skład 14 indeksów, w tym indeksu WIG20 i od 31 lipca 2012 r. także w skład Respect Index. Kapitalizacja giełdowa spółki na dzień 13 sierpnia 2012 r. wyniosła 10,8 mld zł, 28 grudnia 2018 roku ponad 7,8 mld zł, a 21 czerwca 2023 ponad 4,9 mld PLN. Ogólne przychody grupy kapitałowej w roku 2012 przekroczyły 9 mld złotych, przychody ze sprzedaży wyniosły ponad 8 800 mln złotych. Przychody ze sprzedaży w 2018 roku wyniosły 9 809,5 mln złotych. W roku 2022 przychody przekroczyły 20 mld PLN. Od 2011 do 2015 cena akcji spółki spadła o 90%, co wiąże się z pogarszającą się globalnie pozycją rynkową węgla (bańka węglowa). Grupa JSW jest jednym z największych pracodawców w Polsce. Łącznie w Grupie JSW na koniec grudnia 2022 zatrudnionych było ponad 30 tys. osób, w tym ponad 21 tys. w Jastrzębskiej Spółce Węglowej. == Historia == Jastrzębska Spółka Węglowa została utworzona 1 kwietnia 1993 r. na bazie części Rybnicko-Jastrzębskiego Gwarectwa Węglowego jako jedna z siedmiu działających wówczas spółek węglowych. W jej skład weszło siedem samodzielnie funkcjonujących przedsiębiorstw górniczych, które przekształcono w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa z siedzibą w Jastrzębiu-Zdroju. W chwili rozpoczęcia działalności do spółki należały następujące kopalnie: Kopalnia Węgla Kamiennego Borynia, Kopalnia Węgla Kamiennego Jastrzębie, Kopalnia Węgla Kamiennego Krupiński, Kopalnia Węgla Kamiennego Morcinek, Kopalnia Węgla Kamiennego Moszczenica, Kopalnia Węgla Kamiennego Pniówek, Kopalnia Węgla Kamiennego Zofiówka. W latach 1993–2006 spółka prowadziła restrukturyzację, której elementem było m.in. wydzielanie majątku bezpośrednio niezwiązanego z działalnością podstawową spółki i tworzenie na jego podstawie odrębnych podmiotów prawnych. W październiku 1994 roku Spółka połączyła kopalnię Jastrzębie z kopalnią Moszczenica. W rezultacie powstała kopalnia Jas-Mos. W 1995 roku utworzono Zakład Logistyki Materiałowej zajmujący się zaopatrzeniem materiałowym kopalń Spółki. W 1996 roku powstał Polski Koks, który wchodzi w skład Grupy. W 1998 roku kopalnię Morcinek (z uwagi na nieuzasadnione ekonomicznie wydobycie w tamtym czasie) postawiono w stan likwidacji, która zakończyła się w 2000 roku. W połowie 2003 roku Spółka założyła spółkę Koksownię Przyjaźń sp. z o.o., do której w grudniu 2003 roku Skarb Państwa wniósł w postaci aportu przedsiębiorstwo państwowe Zakłady Koksownicze „Przyjaźń”, zlokalizowane w Dąbrowie Górniczej. W ramach procesu restrukturyzacji zadłużenia dokonano konwersji wierzytelności Koksowni Przyjaźń na udziały, dzięki czemu, w połowie 2005 roku, Spółka nabyła w Koksowni Przyjaźń 46,24% udziałów. Następnie, w wyniku odkupu udziałów od innych wspólników, udział Spółki w kapitale zakładowym Koksowni Przyjaźń wzrósł do 88,12%. W 2008 roku Skarb Państwa wniósł do Spółki kopalnię Budryk, po czym Spółka przystąpiła do realizacji szeroko zakrojonego programu modernizacyjnego w celu przestawienia tej kopalni z produkcji wyłącznie węgla koksowego Typu 34 (semi-soft) oraz węgla do celów energetycznych na produkcję węgla koksowego Typu 35 (hard) o wyższej wartości. W 2010 roku Spółka nabyła od Skarbu Państwa 90,59% akcji Przedsiębiorstwa Gospodarki Wodnej i Rekultywacji. Z dniem 1 stycznia 2011 roku, w ramach prowadzonych procesów reorganizacyjnych, Spółka dokonała integracji kopalń Borynia oraz Zofiówka, tworząc nową dwuruchową kopalnię Borynia-Zofiówka. 1 stycznia 2013 przyłączono trzeci ruch: kopalni Jas-Mos tworząc megakopalnię łącząca obszary górnicze czterech dawnych kopalń. Działa ona pod nazwą Kopalnia Węgla Kamiennego Borynia-Zofiówka-Jastrzębie. 1 sierpnia 2014 roku Jastrzębska Spółka Węglowa zakupiła od Kompanii Węglowej kopalnię Knurów-Szczygłowice. W ramach restrukturyzacji firmy 1 października 2016 roku część Ruchu Jas-Mos przekazano do Spółki Restrukturyzacji Kopalń. 31 marca 2017 roku kopalnia Krupiński została przekazana nieodpłatnie do Spółki Resrukturyzacji Kopalń. W roku 2017 spółka osiągnęła rekordowo wysokie zyski, tj. 2 543,3 mln zł. Na początku 2018 roku zaprezentowana została strategia na lata 2018–2030, która zakłada stopniowy wzrost produkcji węgla z 14,9 mln ton w 2017 roku do 18,2 mln ton w 2030 roku. Poczynając od 2020 roku, udział produkcji węgla koksowego w produkcji ogółem zostanie zwiększony z obecnych 72 do 85%. Poziom produkcji i sprzedaży koksu zaplanowano na poziomie powyżej 3,4 mln ton. Docelowo, koks wielkopiecowy o wysokich parametrach ma stanowić aż 78% produkcji grupy. Łączne nakłady inwestycyjne i kapitałowe w całej grupie w okresie obowiązywania strategii będą kształtować się na poziomie około 18,9 mld zł. Jastrzębska Spółka Węglowa stawia na odnawialne źródła energii i ekologię, dlatego strategia zakłada aż pięciokrotne zwiększenie produkcji energii elektrycznej z metanu wydobywanego w kopalniach. Na początku 2019 roku ze struktur kopalni zespolonej Borynia-Zofiówka-Jastrzębie wydzielono nową kopalnię, noszącą nazwę – od nazwy złoża – Bzie Dębina w budowie. W maju 2024 roku JSW ogłosiła, że rozważa akwizycję projektów związanych z odnawialnymi źródłami energii, obejmujących zarówno fotowoltaikę, jak i energetykę wiatrową. == Grupa kapitałowa == Grupa Kapitałowa Jastrzębskiej Spółki Węglowej prowadzi działalność w oparciu o dwie główne linie biznesowe: segment węglowy – wydobycie węgla (głównie koksowego) odbywa się w 4 kopalniach Kopalnia Węgla Kamiennego Borynia-Zofiówka-Bzie Kopalnia Węgla Kamiennego Budryk Kopalnia Węgla Kamiennego Knurów-Szczygłowice Kopalnia Węgla Kamiennego Pniówek Zakład Wsparcia Produkcji segment koksowniczy – produkcja pełnej gamy produktów koksowniczych w koksowniach: JSW Koks S.A. – 96,28% udziałów należy do grupy kapitałowej JSW Koksownia Przyjaźń Koksownia Radlin Koksownia Jadwiga W skład Grupy JSW wchodzą także przedsiębiorstwa wspierające dwie główne linie biznesowe – górniczą i koksowniczą – które prowadzą działalność pomocniczo-informatyczną – zakłady remontowe, transport, kolejnictwo itp.: Jastrzębska Spółka Kolejowa Spółka z o.o. Jastrzębskie Zakłady Remontowe Sp. z o.o. JZR Dźwigi Sp. z o.o. JSW Szkolenie i Górnictwo Sp. z o.o. JSW Ochrona Sp. z o.o. JSW IT Systems sp. z o.o. (dawniej Advicom Sp. z o.o.) Centralne Laboratorium Pomiarowo-Badawcze Sp. z o.o. Przedsiębiorstwo Gospodarki Wodnej i Rekultywacji S.A. JSW Zwałowanie i Rekultywacja Sp. z o.o. JSW Logistics Sp. z o.o. (dawniej ZPiS Spedkoks Sp. z o.o.) JSW Nowe Projekty S.A., Przedsiębiorstwo Budowy Szybów S.A., JSU Sp. z o.o. Carbotrans Sp. z o.o. BTS Sp. z o.o. ZREM-BUD Spółka z o.o. === Wyniki finansowe grupy === == Wydobycie i produkcja == Obszar wydobywczy JSW jest zlokalizowany w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym. Węgiel koksowy produkowany przez JSW wykorzystywany jest głównie w produkcji koksu – podstawowego składnika wsadu do wytwarzania stali (obok rudy żelaza). Grupa JSW przetwarza w swoich koksowniach około 40% produkowanego przez siebie węgla koksowego, dzięki czemu finalnie oferuje produkt przetworzony o większej wartości. W 2011 r. w kopalniach JSW wydobyto 8,8 mln t węgla koksowego (w tym 7,3 mln t koksowego typu 35) oraz 3,8 mln t węgla do celów energetycznych, który sprzedawany jest głównie do elektrowni i elektrociepłowni. W 2011 roku w koksowniach należących do JSW S.A. wyprodukowano 3,1 mln t koksu. Według danych finansowych za rok 2011 przychody Grupy ze sprzedaży w roku 2011 wyniosły 9,38 mld zł, w tym sprzedaż węgla – 4,94 mld zł i koksu – 4,22 mld zł. Zysk netto wyniósł 2,1 mld zł. Kapitał własny spółki wynosił 8,44 mld zł. Grupa JSW S.A. jest jednym z największych eksporterów w Polsce. Około 46% produkcji spółki trafia na eksport. W roku 2011 wartość eksportu JSW wyniosła 3,93 mld zł (w tym koksu – 3,19 mld zł, i węgla – 739 mln zł). Około 90% eksportu Grupy trafia na rynki Unii Europejskiej, głównie do Niemiec, Austrii, Czech, Słowacji, Rumunii i Węgier. Wśród największych zewnętrznych odbiorców węgla koksowego oferowanego przez Grupę są ArcelorMittal Poland, Voestalpine Stahl, U.S. Steel, Moravia Steel, Koksownia Częstochowa Nowa. W 2018 roku kopalnie wchodzące w skład Jastrzębskiej Spółki Węglowej wyprodukowały 15 mln ton węgla, w tym 10,3 mln ton koksowego oraz 4,7 mln ton węgla do celów energetycznych. W 2018 roku koksownie wchodzące w skład Grupy Kapitałowej JSW wyprodukowały 3,6 mln ton koksu. Kopalnie JSW SA posiadają łącznie ok. 6,7 mld ton zasobów bilansowych węgla, w tym 1 mld ton zasobów operatywnych węgla. Grupa zamierza powiększać bazę zasobów operatywnych, co umożliwi utrzymanie mocnej pozycji na międzynarodowych rynkach przez okres następnych kilkudziesięciu lat. Wydobycie węgla kamiennego w kopalniach JSW w 2011 r. Zasoby operatywne i prognozowana żywotność poszczególnych zakładów na dzień 31 grudnia 2018 roku: == Samowystarczalność energetyczna == Kopalnie JSW zaliczane są do najwyższej kategorii zagrożenia metanowego. Metan jako produkt uboczny wydobycia węgla jest w spółce wykorzystywany do celów energetycznych. W 2011 r. pozyskany w JSW metan posłużył do wytworzenia 208 GWh energii elektrycznej i 697 TJ energii cieplnej. W 2011 r. 71% ujętego metanu zostało wykorzystywane do produkcji energii elektrycznej, ciepła i chłodu. W ciągu najbliższych 3–4 lat planowane jest zwiększenie tego stopnia do 95%. W roku 2011 w Grupie 60% zużywanej energii elektrycznej i 98% ciepła pochodziło z własnych źr