Dział administracji rządowej – pojęcie wprowadzone pierwotnie art. 56 tzw. Małej Konstytucji, a następnie art. 149 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i dookreślone ustawą z 4 września 1997 o działach administracji rządowej, mające na celu umożliwienie Prezesowi Rady Ministrów elastycznego kształtowania liczby i kompetencji członków Rady Ministrów, a co za tym idzie wzmocnienia pozycji premiera w rządzie. Ustawa weszła w życie 1 kwietnia 1999 i od tego czasu była wielokrotnie nowelizowana. Początkowo kwestie przyporządkowania działów poszczególnym ministrom regulowały przepisy przejściowe. Rzeczywiste wprowadzenie ustawy nastąpiło w okresie od października do grudnia 1999, gdy ogłoszone zostały pierwsze rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie utworzenia ministerstw oraz rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów określające szczegółowy zakres działania ministrów. Od czasu wprowadzenia działów administracji rządowej ministrowie są określani w ustawach jako ministrowie właściwi do spraw danego działu, przy czym Konstytucja nazywa wprost dwóch obowiązkowo powoływanych członków Rady Ministrów, tj. Ministra Obrony Narodowej oraz Ministra Sprawiedliwości, toteż w ich przypadku w ustawach stosuje się wspomniane nazwy organów, a nie pojęcia ministra właściwego do spraw obrony narodowej oraz ministra właściwego do spraw sprawiedliwości. Ograniczeniem wynikającym z ustawy jest wymóg, by działami budżet, finanse publiczne i instytucje finansowe kierował ten sam minister. == Działy istniejące == === Administracja publiczna === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Aktywa państwowe === Dział utworzono 29 lutego 2020. === Budownictwo, planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo === Dział utworzono 27 listopada 2015. === Budżet === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Członkostwo Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej === Dział utworzono 1 stycznia 2010. === Energia === Dział utworzono 27 listopada 2015. === Finanse publiczne === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Gospodarka === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Gospodarka morska === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Gospodarka surowcami energetycznymi === Dział utworzono 1 lipca 2024. === Gospodarka wodna === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Informatyzacja === Dział utworzono 1 lipca 2002. === Instytucje finansowe === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Klimat === Dział utworzono 29 lutego 2020. === Kultura fizyczna === Dział utworzono 16 października 2010. === Kultura i ochrona dziedzictwa narodowego === Dział utworzono 10 września 1999. === Łączność === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Obrona narodowa === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Oświata i wychowanie === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Praca === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Rodzina === Dział utworzono 9 września 2010. === Rolnictwo === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Rozwój regionalny === Dział utworzono 10 września 1999. === Rozwój wsi === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Rybołówstwo === Dział utworzono 24 lutego 2007. === Rynki rolne === Dział utworzono 10 września 1999. === Sprawiedliwość === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Sprawy wewnętrzne === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Sprawy zagraniczne === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Szkolnictwo wyższe i nauka === Dział utworzono 1 października 2018. === Środowisko === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Transport === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Turystyka === Dział utworzono 10 września 1999. === Wyznania religijne oraz mniejszości narodowe i etniczne === Dział utworzono 31 stycznia 2005. === Zabezpieczenie społeczne === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. === Zdrowie === Dział utworzono 1 kwietnia 1999 === Żegluga śródlądowa === Dział utworzono 27 listopada 2015. == Działy zniesione == === Architektura i budownictwo === Dział utworzono 10 września 1999. 1 stycznia 2002 w miejsce działu oraz działu gospodarka przestrzenna i mieszkaniowa utworzono dział budownictwo, gospodarka przestrzenna i mieszkaniowa. === Budownictwo, gospodarka przestrzenna i mieszkaniowa === Dział utworzono 1 stycznia 2002. 1 stycznia 2013 w miejsce działu utworzono dział budownictwo, lokalne planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo. === Budownictwo, lokalne planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo === Dział utworzono 1 stycznia 2013. 27 listopada 2015 w miejsce działu utworzono dział budownictwo, planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo. === Gospodarka przestrzenna i mieszkaniowa === Dział utworzono 10 września 1999. 1 stycznia 2002 w miejsce działu oraz działu architektura i budownictwo utworzono dział budownictwo, gospodarka przestrzenna i mieszkaniowa. === Gospodarka złożami kopalin === Dział utworzono 27 listopada 2015. 1 lipca 2024 w miejsce działu utworzono dział gospodarka surowcami energetycznymi. === Integracja europejska === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. 1 stycznia 2010 w miejsce działu utworzono dział członkostwo Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej. === Kultura === Dział (utworzony 1 kwietnia 1999) istniał w okresie przejściowym. 10 września 1999 w jego miejsce utworzono dział kultura i ochrona dziedzictwa narodowego. === Kultura fizyczna i sport === Dział utworzono 10 września 1999. 16 października 2010 w miejsce działu utworzono dział kultura fizyczna. === Kultura fizyczna i turystyka === Dział (utworzony 1 kwietnia 1999) istniał w okresie przejściowym. 10 września 1999 w jego miejsce utworzono dział kultura fizyczna i sport oraz dział turystyka. === Mieszkalnictwo i rozwój miast === Dział (utworzony 1 kwietnia 1999) istniał w okresie przejściowym. 10 września 1999 w jego miejsce utworzono dział gospodarka przestrzenna i mieszkaniowa. === Nauka === Dział utworzono 1 kwietnia 1999 1 października 2018 w miejsce działu oraz działu szkolnictwo wyższe utworzono dział szkolnictwo wyższe i nauka. === Skarb Państwa === Dział utworzono 1 kwietnia 1999 1 stycznia 2017 dział został zlikwidowany. === Sprawy rodziny === Dział utworzono 24 lutego 2007. 9 września 2010 w miejsce działu utworzono dział rodzina. === Szkolnictwo wyższe === Dział utworzono 1 kwietnia 1999. 1 października 2018 w miejsce działu oraz działu nauka utworzono dział szkolnictwo wyższe i nauka. === Wyznania religijne === Dział utworzono 1 kwietnia 1999 31 stycznia 2005 w miejsce działu utworzono dział wyznania religijne oraz mniejszości narodowe i etniczne. == Zobacz też == ministerstwa w III Rzeczypospolitej reforma centrum administracji w 1997 ustrój polityczny Polski == Uwagi == == Przypisy ==