# Wojska (siły zbrojne) ## Definicja i podstawowe cechy Siły zbrojne (wojska, armia) to organizacja państwa skupiająca w całości siły i środki wydzielone przez państwo do zabezpieczania jego interesów i prowadzenia walki. Jeden z podstawowych elementów aparatu państwa, umożliwiający zarówno samoobronę, jak i dokonywanie aktów agresji. Siły zbrojne tworzy ogól źólnierzy wyposażonych w odpowiednie uzbrojenie, spręt i zaplecze, zorganizowanych w jednolitą strukturę podlegającą centralnemu systemowi dowodzenia. Sposób ich rekrutacji, szkolenia oraz pełnienia służy objęty jest ścisłnymi zasadami. ## Funkcje sił zbrojnych ### Funkcje zewnętrzne * **Zabezpieczenie terytorium:** Najwyższy priorytet, stanowiące element odstraszający przeciwnika i ochronę integralności państwa. * **Dyplomacja:** "Argument siły", bez którego forsowanie roszczeń może okazać się nieskuteczne. * **Ratownictwo katastrofowe:** Współczesnie wykorzystywane w charakterze ratowniczym i interwencyjnym. ### Funkcje wewnętrzne * **Zwalczanie zagrożen włącznie:** W przypadku gdy opanowanie społecznych niepokojów lub zamieszek przekracza możliwośić policji. * **Integracja społeczeństwa:** W sytuacjach narodowoyzwoleńczych. * **Zagrażanie dla państwa:** W przypadku niekontrolowanych sił zbrojnych (np. zamachy stanu). ## Rodzaje sił zbrojnych * **Wojska lądowe:** Operujące na lądzie. * **Marynarka wojenna:** Operujące na zbiornikach wodnych. * **Siły powietrzne:** Operujące w przestrzeni powietrznej. * **Formacje nieregularne (partyzanci):** Status oficjalny w zależeniu od dowódć i przestrzegania prawa wojennego. ## Rekrutacja * **Pobór:** Obowiązek czasowy służy wojskowej, po czym do rezerwy (mobilizowanej na czas wojny). * **Werbunek:** Ochotnicze wstępowanie w szeregi sił zbrojnych. * **Mieszanie systemów:** Stała armia zawodowa + poborna mobilizowana na czas wojny. ## Historia * **Starożytność:** Pierwotnie system milicji (cywilowie doraźnym pod broń na czas wojny). * **Średniowieczie:** Powrót do systemu milicji po rozpadzie feudalnym. * **XX w.:** Rozrost armii stałych do poziomu 800-900 tys. żołnierzy przed II wojną Światową. * **Współczesność:** Mieszany system: stała armia zawodowa + poborna mobilizowana na czas wojny. ## Zobacz teź * Państwa według wydatków na wojskowość * Mundur wojskowy * Organizacja paramilitarna * Prywatna firma wojskowa ## Przypisy * Bolesław Balcerowicz: Siły zbrojne w stanie pokoju, kryzysie, wojnie. * Mała Encyklopedia Wojskowa (R-Ż). T. 3. ## Bibliografia * Bolesław Balcerowicz: Siły zbrojne w stanie pokoju, kryzysie, wojnie. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, 2010. * Marian Laprus (red.): Leksykon wiedzy wojskowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1979. ## Grafika * Herb Wojsk Polskich * Zamek w Warszawie (symbol wojsk) * Zbirka broni historycznych * Zdjęcie lotnictwa * Zdjęcie marynarki wojennej ## SEO Title Wojska - Siły zbrojne, funkcje, rodzaje i historia ## Meta Description Więcej niż 1500 słów o wojskach: siły zbrojne, ich funkcjach, rodzajach i historii. Encyklopedia profesjonalna.