== Sierpień 2023 == === 1 sierpnia === Wiceminister obrony Hanna Malar oświadczyła, że wojska rosyjskie „uporczywie starały się zatrzymać [ukraińskie] postępy w kierunku Bachmutu, ale bezskutecznie”. Rosjanie koncentrowali żołnierzy i sprzęt w okolicach Kupiańska, Łymanu i Swatowego oraz atakowali, aby odciągnąć siły ukraińskie od ofensywy na wschodzie. Na wszystkich odcinkach frontu wschodniego, gdzie toczyły się walki, odnotowano wzrost ostrzałów rosyjskich. Portal Politico, powołując się na przedstawicieli Pentagonu, podał, że w ukraińskiej kontrofensywie brało udział 150 tys. żołnierzy (Ukraina wciąż trzymała część sił w rezerwie), lecz mimo dołączenia do walki nowych sił, postępy nadal były powolne, mierzone w setkach metrów. Według Waszyngtonu walki na południu mogą potrwać do zimy. Sztab Generalny Ukrainy podał, że siły ukraińskie kontynuowały ofensywę w kierunku Melitopola i Berdiańska, okopując się na zajętych obszarach i atakując ogniem kontrbateryjnym. Rosja atakowała w kierunkach Bachmutu, Awdijiwki, Marjinki i Szachtarska, gdzie odparto ponad 40 ataków. W kierunku bachmuckim Rosjanie podejmowali nieudane próby odzyskania utraconych pozycji na północ i zachód od Kliszczejiwki. W kierunkach awdijiwskim i marjińskim prowadzili bezskuteczne ataki w rejonie Awdijwiki i Marjinki. W kierunku szachtarskim podejmowano nieudane próby odzyskania utraconej pozycji na wschód od Staromajorśkiego. W ciągu doby siły rosyjskie przeprowadziły jeden atak rakietowy, 75 nalotów i 68 ostrzałów na pozycje ukraińskie i obszary zaludnione (odnotowano ofiary wśród cywilów). Lotnictwo Ukrainy dokonało ośmiu nalotów na miejsca koncentracji i dwóch na przeciwlotniczy kompleks rakietowy i stanowisko dowodzenia, z kolei artyleria zniszczyła 14 jednostek artylerii, cztery stacje walki radioelektronicznej, cztery punkty kontrolne, cztery obszary koncentracji, sześć systemów przeciwlotniczych i magazyn amunicji. Doradca mera Mariupola Petro Andriuszczenko poinformował, że Rosjanie transportowali przez miasto wielu żołnierzy i wielkie ilości amunicji, kierując je w stronę Berdiańska na południu kraju; w kolumnie odnotowano ponad 20 pojazdów, lecz bez ciężkiego sprzętu. Mer Igor Terekchow powiedział, że wojska rosyjskie przeprowadziły atak przy pomocy siedmiu dronów Shahed 136 na dzielnicę sałtiwską i szewczenkowską w Charkowie. Drony trafiły w akademik i obiekt sportowy. W wyniku ataku 63-letni ochroniarz został ranny i trafił do szpitala. Siły rosyjskie ostrzelały wioskę Perszotrawnewe obwodzie charkowskim, zabijając starszą kobietę i raniąc mężczyznę. O 11:10 Rosjanie przeprowadzili atak na placówkę medyczną w Chersoniu, zabijając młodego lekarza i raniąc pielęgniarkę. Około 18:00 czasu lokalnego na wzgórzach w pobliżu Sewastopola odnotowano eksplozję. Szef rosyjskiego rządu okupacyjnego Sewastopola Michaił Razwożajew stwierdził, że wybuch spowodował zestrzelony dron, który rozbił się w górach, z kolei kanał na Telegramie o nazwie Crimean Wind ocenił, że miejscem eksplozji mogło być centrum logistyczne rosyjskiej Floty Czarnomorskiej. Mer Moskwy Siergiej Sobianin stwierdził, że nad miastem zestrzelono kilka dronów, ale jednemu udało się uderzyć w ten sam budynek, który został uszkodzony w wyniku ataku drona 30 lipca br.; w budynku znajdowały się biura niektórych ministerstw federalnych. Lotnisko Wnukowo również zostało ponownie na krótko zamknięte. Według strony rosyjskiej dwie łodzie patrolowe Floty Czarnomorskiej Siergiej Kotow i Wasilij Bykow zostały zaatakowane przez trzy ukraińskie drony nawodne 340 km na południowy zachód od Sewastopola. Zgodnie z oświadczeniem Ministerstwa Obrony Rosji wszystkie drony zostały zniszczone. Okręty patrolowe były na miejscu ataku w celu kontrolowania nawigacji. Według agencji Reuters był to pierwszy atak ukraińskich dronów morskich na rosyjską marynarkę wojenną na pełnym morzu. Później rosyjskie Ministerstwo Obrony ogłosiło zniszczenie przez siły rosyjskie trzech kolejnych ukraińskich półzanurzalnych bezzałogowych łodzi, które zaatakowały rosyjskie cywilne statki transportowe zmierzające do Bosforu. Według Institute for the Study of War (ISW) siły ukraińskie kontynuowały kontrofensywę na co najmniej trzech odcinkach frontu oraz prawdopodobnie zrobiły postępy w pobliżu Kreminnej i Bachmutu. Z kolei Rosjanie przeprowadzili ataki wzdłuż linii Kupiańsk–Swatowe–Kreminna, w pobliżu Bachmutu, linii Awdijiwka–Donieck, na granicy obwodu donieckiego i zaporoskiego oraz w zachodnim obwodzie zaporoskim, robiąc postępy w niektórych obszarach. Brytyjskie Ministerstwo Obrony podało, że w ciągu ostatnich dwóch miesięcy Rosja zaczęła tworzyć nowe duże jednostki, aby wzmocnić swoje siły lądowe, m.in. tworząc 25 Armię Ogólnowojskową. Zdaniem Ministerstwa „Rosja wykorzysta każdą nową formację jako siłę rezerwową na Ukrainie. Jednakże w dalszej perspektywie Rosja chce wzmocnić swe siły wobec NATO. Jednak było mało prawdopodobne, aby bez nowej dużej fali mobilizacji zgromadzono wystarczająco dużo żołnierzy na choćby jedną nową armię”. Ośrodek Studiów Wschodnich (OSW) podał, że Rosjanie prawdopodobnie poszerzyli przyczółek na lewym brzegu rzeki Żerebeć i zajęli wzniesienia pomiędzy miejscowościami Nadija i Nowojehoriwka, wyrównując linię frontu. Ukraina nie zdementowała doniesień o stratach terytorialnych, pośrednio potwierdzając postępy Rosjan. Ukraiński SG informował o walkach w rejonie Nowojehoriwki, z kolei Hanna Malar donosiła o podejmowanych przez Rosjan bezskutecznych próbach wyparcia Ukraińców za rzekę Oskoł. Ukraińskie źródła wojskowe podkreślały niepowodzenie rosyjskich ataków kilkanaście kilometrów na północ od przyczółku, na granicy obwodów ługańskiego i charkowskiego. Siły rosyjskie zrobiły nieznaczne postępy na północny wschód od Kupiańska. Rosjanie wyparli Ukraińców z zajętej przez nie miejscowości Staromajorśke na południe od Wełykiej Nowosiłki, lecz nie udało im się przywrócić nad nią kontroli. Została całkowicie zniszczona i wciąż toczyły się tam walki. Nie przyniosły rezultatów ataki podejmowane przez obie strony na innych kierunkach: ukraińskie w rejonie wsi Robotyne i w okolicy Kliszczijiwki oraz rosyjskie na południowy zachód od Kreminnej i w rejonie Marjinki. Siły rosyjskie kontynuowały ataki rakietowe na bezpośrednie zaplecze sił ukraińskich. Polska oskarżyła Białoruś o naruszenie polskiej przestrzeni powietrznej przez dwa śmigłowce (Mi-24 i Mi-8) w pobliżu przygranicznej wsi Białowieża. Strona białoruska zaprzeczyła tym doniesieniom. W wieczornym przemówieniu stała przedstawicielka Stanów Zjednoczonych przy ONZ Linda Thomas-Greenfield powiedziała: „Każdy atak „Wagnera” na Polskę będzie traktowany jako atak Rosji”. Co najmniej sześć cywilnych frachtowców zignorowało rosyjską blokadę morską na Morzu Czarnym, kierując się do ukraińskich portów. Według ogólnodostępnych danych AIS statek Ams1, zarejestrowany pod banderą Sierra Leone, wpłynął do delty Dunaju ze Stambułu i skierował się do miasta portowego Izmaił. Przejazd obserwowało kilka nieuzbrojonych samolotów NATO i dron. Z pomnika Matki Ojczyzny w Kijowie zostało usunięte godło ZSRR w związku z trwającą polityką dekomunizacji i derusyfikacji na Ukrainie, a władze planowały zastąpienie go herbem Ukrainy. Przebudowa miała zostać zakończona do 24 sierpnia, w Dzień Niepodległości Ukrainy, a pomnik miał otrzymać nazwę „Matka-Ukraina”. === 2 sierpnia === Według ukraińskiego Sztabu wyparto rosyjskich żołnierzy, którzy zajęli pozycje na południe od Andrijiwki, na przedmieściach Bachmutu. Rosjanom „nie udało się odzyskać utraconych pozycji na północ i zachód od Kliczczijiwki, a także na północny zachód od Kurdiumiwki”. Z kolei w kierunku Melitopola i Berdiańska „trwały trudne walki”, gdzie armia rosyjska „ponosi znaczne straty w personelu, uzbrojeniu i sprzęcie”, ale „nadal stawia silny opór, przemieszcza wojska oraz rozmieszcza personel rezerwowy”. Ukraiński SG podał, że Ukraińcy kontynuowali ofensywę w kierunku Melitopola i Berdiańska, okopując się na zajętych obszarach i atakując ogniem kontrbateryjnym. FR atakowała w kierunkach Bachmutu, Marjinki i Szachtarska, gdzie odparto ponad 44 ataki. W kierunku bachmuckim Rosjanie podejmowali nieudane próby odzyskania utraconych pozycji na zachód od Kurdiumiwki, na południe od Andrijiwki i na zachód od Kliszczijiwki. W kierunku marjińskim prowadzili bezskuteczne ataki w rejonie Marjinki. W kierunku szachtarskim podejmowano bezskuteczne próby odzyskania utraconych pozycji na zachód od Staromajorśkiego i na północ od Urożajne. W ciągu 24h Rosjanie przeprowadzili pięć ataków rakietowych, 89 nalotów i 67 ostrzałów na pozycje ukraińskie i obszary zaludnione (odnotowano ofiary wśród cywilów). Ukraińskie lotnictwo dokonało dziewięciu nalotów na miejsca koncentracji i trzy na przeciwlotnicze kompleksy rakietowe, natomiast artyleria zniszczyła 21 jednostek artylerii, stację radiolokacyjną, trzy punkty kontrolne, trzy rejony koncentracji, dwa systemy przeciwlotnicze i dwa składy amunicji. Ponadto Rosjanie nadal mobilizowali więźniów; zgodnie z zarządzeniem „MSW DRL” podejmowano działania mające na celu rekrutację osób odbywających karę lub zatrzymanych za drobne i poważniejsze przestępstwa. Ukraińskie Dowództwo Operacyjne Południe poinformowało, że Rosja zwiększyła na Morzu Czarnym liczbę okrętów podwodnych i nawodnych, zdolnych do przenoszenia rakiet Kalibr. Poziom zagrożenia rakietowego określono jako „bardzo wysoki”. W godzinach nocnych Rosja przeprowadziła ataki dronów z trzech kierunków na stolicę i Odessę. Ukraińska armia poinformowała, że zestrzelono 23 drony Shahed 136/131, w tym w Kijowie zestrzelono wszystkie 10 dronów. Szczątki drona uszkodziły budynek administracyjny, kilka lokali niemieszkalnych i nawierzchnię drogi. Z kolei atak na port rzeczny Izmaił na Dunaju w obwodzie odeskim przy granicy z Rumunią uszkodził obiekty eksportujące zboże i prawie 40 tys. ton zboża przeznaczonego dla krajów afrykańskich, Chin i Izraela. Gubernator Ołeh Kiper podał, że wyniku ataku wybuchły pożary, zniszczone zo