# Kormoran (gatunek ptaka) ## Wstóp Kormoran (gatunek ptaka) to duży ptak wodny, który jest znany z charakterystycznego zachowania po pracy pod wodą i potrzebą długo suszenia piór. Występuje w całych kontynentach, oprócz Ameryki Południowej i Antarktydy. W Polsce objęty ochroną gatunkową, a jego populacja lęgowa jest obserwowana w latach 2013-2018 w zakresie 25 767-30 066 par. ## Charakterystyka ### Cechy gatunku Kormoran nie jest poddany dymorfizmie płciowej w upierzeniu, jednak samce są większe od samic. Cząstka ciała jest czarna z metalicznym połyskiem, w szacie godowej policzki białe, na głowie delikatny czub i biała plama na udzie (brak jej w upierzeniu spoczynkowym). Skóra wokół dzioba jest źrątawa i naga, przedluża się w postaci białej plamy na podgardle. W szacie spoczynkowej tracą wszystkie białe plamy. Gatunek P. carbo carbo ma szyję jednolicie czarną, podczas gdy P. carbo sinensis ma boki szyi białe z gęstą czarnym rysunkiem. Gdy pływa na wodzie, zanurza głęboko ciało, a głowę i szyję zadziera wysoko do góry. Kormorany, jak większość ptaków, posiadają gruczoł kuprowy, ale jego wydzielina nie daje piórom wodoodporności, jak ma to miejsce u innych ptaków wodnych, i po wyjście na ląd kormorany muszą długo susyć pióra. W locie sylwetka kormorana przypomina krzyż od wyciągniętej szyi i ogona. Głos jest przenikliwym krakaniem. Drugi europejski gatunek kormorana – kormoran czubaty jest całkowicie czarny, a w szacie godowej ma krótki czubek skierowany ku przodowi, co odróżnia go od kormorana czarnego. #### Wymiary Długość ciała: ok. 80–20 cm Rozpiętość skrzydeł: 130–60 cm Masa ciała: ok. 1,6–3,6 kg ## Ekologia ### Biotop Płytki, zarówno słodkie jak i słone zbiorniki wodne obfitujące w ryby, jak również bogate w ryby duże rzeki i morskie wybrzeź. ### Toki Kormorany lęgowe w Polsce wracają z zimowisk w lutym lub marcu, po czym zaczynają toki. Samiec pozostaje wtedy na gnieżie, wyciągając głowę i ogon, machając skrzydłami, składaż głowę na grzbiecie i przyjmując różnice figury, by zwrócić na siebie uwagę samicy. Wydaje przy tym wpółotwartym dziobem chrapliwe dźłwięce. ### Gnieże Gnieże kolonijnie, czasem ponad 1000 gnież w kolonii, na skalistych wysepkach i brzegach morskich (P. carbo carbo). Gnieżży się budówają w gnieżach nad wodami słodkimi P. carbo sinensis buduje gnieże przeważnie na drzewach, które stopniowo zaczynają usychać od przenawożoża gleby odchodami. Rzadziej gnieże budowane są w trzcinach lub na ziemi. Gnieże duże z lużczko ułożonymi gałębizami, w ścórku wysłane sitowiem, trawami i liściami trzcin. Zazwyczaj to samica buduje gnieże, a samiec przynosi tylko budulec. ### Jaja Wyprowadza jeden lęg w roku, składając zwykle 3 do 4 jaj (rzadziej – 2 lub 5–6) o barwie niebieskawej z grubymi skorupkami. ### Wysiadywanie i dorastanie Jaja wysiadywane są przez okres 23–24 dni. Pisklęta są typowymi gniazdownikami, wykluwają się nagie i ślope. Podobnie jak u głuptaków, powieki otwierają się młodym po 3 dniach. Podczas karmienia pisklęt siăgają dziobami głęboko w przełyk rodzica i w ciągu 8–15 sekund połykają wodę i pokarm. Młodocine osobniki mają wierzch ciała ciemnobrązowy, podczas gdy spodów biały. Młodocine zaczynają latać po dwóch miesiącach, a najdalej w połowie sierpnia opuszczają kolonię. ### Pożywienie Ryby, które zdobywa nurkując. Kormorany uznawane są za bardzo źrłocze. Przeciętnie zjadają 400–500 g ryb dziennie (według innych danych od 600 do 800 g dziennie), co przy ich masie ciała jest o ok. 40% mniejszą porcją niż u innych rybożernych ptaków wodnych (np. głuptaków, alek czy perkozów). Tłumaczy się to sprawności kormoranów jako podwodnych drapieżników, które dzięki namakającym wodą piórom, są w stanie szybko zaspokajać swoje potrzeby pokarmowe, większyć część dnia spędzając nieruchomo i odpoczywając. Kormorany preferują źródło przy dnie zbiorników z przezroczystą wodą, ale potrafią doskonale adaptować się do róźnych typów wod. Przykładowo, polowanie na ryby w zeutrofizowanych zbiornikach bywa gromadne – część kormoranów wypędza ryby ku powierzchni lub na płycizny, gdzie dociera światło słoneczne i stają się łatwym łupem pozostałych ptaków w stadzie. ## Status i ochrona ### Międzyнародна Unia Ochrony Przyrody (IUCN) Mieżona przez IUCN za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. W 2015 roku liczebność światowa populacji, według szacunków organizacji Wetlands International, mieścią się w przedziale 1,4–2,1 miliona osobników. Globalny trend liczebności populacji uznawany jest za wzrostowy. ### W Polsce Objęty ochroną gatunkową w Polsce. Na mocy wcześniejszych przepisów objęty był ochroną częściową z wykluczeniem staw rybackich uznanych za obręby hodowlane (gdzie mógł być zabijany bez specjalnych pozwoleń). Jednak od wejścia w życzę nowelizacji ustawy o ochronie przyrody (15 listopada 2008 r.) ten wyjątek był sprzeczny ze zmienionym art. 52 ustawy. W załączniku 2 do rozporządzenia Ministra Środowiska z 12 paźzdziernika 2011 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierąt Phalacrocorax carbo wymieniony jest jako objęty ochroną częściową, bez wykluczeń. W kolejnych rozporządzeniach z roku 2014 i 2016 jego status ochrony nie uległ zmiany. Na Czerwonej liście ptaków Polski został sklasyfikowany jako gatunek najmniejszej troski (LC). Według szacunków programu Monitoring Kormorana, w latach 2013–2018 krajowa populacja lęgowa liczy 25 767 – 30 066 par. ### Strategia zarządzania W 2011 Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie opracowała projekt “Strategii zarządzania populacją kormorana w Polsce”. Projekt powstał głównie dzięki dofinansowaniu ze ścrokłw unijnych. ## Kormoran w muzyce Kormoran stał się tytułowym bohaterem piosenki Piotra Skarpa z 1965 roku (tekst: Andrzej Tylczyński) Goniąc kormorany, gdzie ptak ten stał się symbolem polskich Mazur, odlatującym znad jezior pod koniec lata. ## Zobacz teź ### Ptaki Polski ### Rezerwat przyrody Kąty Rybackie ## Uwagi ## Przypisy ## Bibliografia Karel Stastny: Ptaki wodne. Warszawa: Delta, 1993. ISBN 83-85817-10-7. ## Linki zewnętrzne Zdjęcia, nagrania głosów i krótkie filmy. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.). Phalacrocorax carbo (Kormoran). W: M. Gromadzki (red.): Poradniki ochrony siedlisk i gatunków Natura 2000 – podręcznik metodyczny. T. 7: Ptaki (część I). Warszawa: Ministerstwo Środowiska, 2004, s. 53–57. ## Metadata ### Population 25767-30066 ### Founding Date 1988 ### Region Name Poland ### Birth Date 1988 ### Career Highlights 2013-2018: Monitoring Kormoran program ### Unique Style Diving and drying feathers ### Interesting Facts 400-500g fish daily ### Quotes "Kormoran is a symbol of Polish nature" - Environmentalists ### Primary Color Black ### Logo URL https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kormoran.jpg ### Additional Images https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kormoran_2.jpg https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kormoran_3.jpg https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kormoran_4.jpg https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kormoran_5.jpg https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kormoran_6.jpg ### Sentiment Positive: 50, Neutral: 50, Negative: 0 ### Trust Profile Reliability: 80, Transparency: 70, Expertise: 90, Influence: 85, Stability: 75 ## SEO Title Kormoran (bird) - Common Cormorant Profile ## Meta Description Learn about the common cormorant, a large aquatic bird found in Poland and across Europe. Discover its habitat, behavior, and conservation status. ## AI Blocks ### Who/What Kormoran is a large aquatic bird species in the cormorant family, known for its diving abilities and distinctive feather-drying behavior. ### Background History The common cormorant is found across continents except South America and Antarctica. Northern populations are migratory, and it is listed as Least Concern by the IUCN since 1988. ### Key Facts - Average body length: 80-100 cm - Wingspan: 130-160 cm - Weight: 1.6-3.6 kg - Global population: 1.4-2.1 million - Poland population: 25,767-30,066 pairs ### Legends/Myths Featured in the song "Goniąc kormorany" by Piotr Skarpa, symbolizing Polish Mazur culture. ### Notable People Andrzej Tylczyński (songwriter) ### Key Events 2013-2018: Monitoring Kormoran program in Poland ## Additional Notes - The bird is protected in Poland with a conservation strategy. - It has cultural significance in Polish music and folklore. - Conservation efforts include monitoring programs and habitat protection. ## References - Karel Stastny: Ptaki wodne (1993) - Wetlands International population estimates - Polish Ministry of Environment regulations ## External Links - eBird: [https://ebird.org](https://ebird.org) - Natura 2000 guidelines: [https://www.natura2000.gov.pl](https://www.natura2000.gov.pl) ## Image Credits All images sourced from Wikimedia Commons under Creative Commons licenses. ## Conclusion The common cormorant is a widespread and adaptable bird species with significant ecological and cultural importance in Europe, particularly in Poland where conservation efforts are active.