# Białystok ## Położenie Białystok leży na Nizinie Północnopodlaskiej, nad rzeką Białą, w centrum województwa podlaskiego. Jego położenie na skraju granicy z Białorusią i Litwą wpływa na charakter miasta, które od wieków jest miejscem wspólnego życia ludzi różnych kultur i narodowości. ## Historia Miasto powstało między 1437 a 1440 roku, gdy na miejsce obecnego Rynku Kościuszki przybyli osadnicy z ziemi kolneńskiej i powiatu lidzkiego. W 1745 roku stało się miastem prywatnym, a w 1769 roku powstał pierwszy wzmianka o białostockiej cerkwi. W 1745 roku Białystok był miastem prywatnym, położonym w ziemi bielskiej województwa podlaskiego, posiadającym prawo magdeburskie. W tym samym roku rozpoczęto budowę białostockiego ratusza. Po powstaniu listopadowym w pobliżu miasta ustalono granicę celną między Kongresówką a Rosją, co wywołało gwałtowną falę migracji ekonomicznej łódzkich fabrykantów. W 1862 roku przez Białystok przeprowadzono Kolej Warszawsko-Petersburską, która także przyczyniła się do rozwoju gospodarczego miasta. W 1892 roku uruchomiono w mieście system wodociągów. ## Gospodarka Białystok jest głównym ośrodkiem przemysłowym województwa podlaskiego. Rozwinięty jest tu przemysł elektromaszynowy, drzewny, odzieżowy, budowlany, spożywczy (największy w Polsce Polmos) i poligraficzny. W 2019 roku w mieście zarejestrowanych było 36 072 podmiotów gospodarki narodowej. Najwięcej przedsiębiorstw prowadzi działalność handlową – 7718 przedsiębiorstw. W czerwcu 2022 stopa bezrobocia w Białymstoku wynosiła 5,8%. ## Kultura Białystok jest największym ośrodkiem kulturalnym w północno-wschodniej Polsce. Działa tu największe w województwie Muzeum Podlaskie, posiadające oddziały w Białymstoku (Muzeum Historyczne, Muzeum Rzeźby Alfonsa Karnego, Białostockie Muzeum Wsi), w Choroszczy (Muzeum Wnętrz Pałacowych), w Supraślu, Tykocinie oraz Bielsku Podlaskim. W Białymstoku działa także Muzeum Wojska, Muzeum Przyrodnicze Uniwersytetu w Białymstoku oraz Muzeum Pamięci Sybiru. Mieści się tu również jedna z najlepszych polskich galerii sztuki współczesnej – Galeria Arsenał. Miasto wraz z Urzędem Marszałkowskim planuje budowę Europejskiego Centrum Muzyki i Sztuki.