Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie (UKSW) (łac. Universitas Cardinalis Stephani Wyszyński Varsoviae) – polski uniwersytet państwowy powstały na bazie Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie. UKSW jest publiczną uczelnią, która daje możliwość kształcenia w różnych dziedzinach nauki: od kierunków humanistyczno-społecznych po ścisłe, przyrodnicze, a od 2019 roku także medyczne. Uniwersytet posiada 12 wydziałów zlokalizowanych w dwóch kampusach w warszawskiej dzielnicy Bielany: przy ulicach Dewajtis oraz Wóycickiego. Studenci mają do wyboru ponad 40 kierunków studiów, w tym m.in. kierunek lekarski, psychologię, prawo, dziennikarstwo, inżynierię środowiska, filologię włoską lub ekonomię. W ostatnich latach uniwersytet przekształca się w centrum naukowo-badawcze. W 2016 na kampusie przy ul. Wóycickiego powstało Mazowieckie Centrum Laboratoryjne Nauk Przyrodniczych UKSW. Zajęcia praktyczne dla studentów nauk ścisłych i medycznych odbywają się w kilkudziesięciu laboratoriach badawczych oraz salach do pracy koncepcyjnej. Uniwersytet dysponuje także m.in. halą sportową, studiem radiowo-telewizyjnym oraz symulatorem samochodu osobowego do badań w Instytucie Psychologii. W 2019 uzyskał wyróżnienie Komisji Europejskiej „HR Excellence in Research”, potwierdzające przestrzeganie zasad Europejskiej Karty Naukowca. Wydziały uczelni znajdują się pod nadzorem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, nad czterema z nich (Teologicznym, Filozofii Chrześcijańskiej, Prawa Kanonicznego oraz Studiów nad Rodziną) dodatkowy nadzór sprawują władze kościelne. == Historia == W 1954 zlikwidowano Wydział Teologii Katolickiej Uniwersytetu Warszawskiego oraz Wydział Teologiczny Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zostały one przekształcone w Akademię Teologii Katolickiej (ATK), natomiast usunięty z UW Wydział Teologii Ewangelickiej stał się podstawą utworzenia wielowyznaniowej Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie (ChAT). W tym samym roku z klasztoru pokamedulskiego znajdującego się na terenie warszawskich Bielan zostali wysiedleni marianie, a nowo powstałej ATK został przyznany opuszczony klasztor. Akademia Teologii Katolickiej była uczelnią państwową, utworzoną decyzją ówczesnej Rady Ministrów. Ponieważ zgodnie z prawem kanonicznym wydziały teologiczne powinny być utworzone lub zatwierdzone przez Stolicę Apostolską, powstanie nowej uczelni zostało źle przyjęte przez środowisko kościelne. Prymas Stefan Wyszyński, ówczesny arcybiskup warszawski, w latach 1953–1956 przebywał w areszcie. Po odzyskaniu wolności nie zaakceptował uczelni od razu. Dopiero od 1960, za zgodą Stolicy Apostolskiej, respektował Akademię i uważał się za wielkiego kanclerza uczelni. Pełne prawa kościelne Akademia Teologii Katolickiej uzyskała w 1989, stając się odtąd uczelnią jednocześnie państwową i kościelną. W 1954 w Akademii Teologii Katolickiej zatrudnionych było 60 nauczycieli akademickich. Studiowało w niej 415 studentów. Miała ona trzy wydziały: Teologiczny, Prawa Kanonicznego i Filozofii Chrześcijańskiej. Uczelnia była w pełni finansowana przez państwo. Na studia wolno było przyjmować studentów w liczbie ściśle określonej przez władze PRL. W latach osiemdziesiątych XX wieku liczba studentów znacząco wzrosła. W 1987 z części Wydziału Teologicznego został utworzony Wydział Kościelnych Nauk Historycznych i Społecznych. Dalszy rozwój uczelni nastąpił w latach dziewięćdziesiątych: zwiększyła się liczba profesorów i studentów, otwarto nowe kierunki studiów. Zmiany na uczelni umożliwiły przekształcenie jej w uniwersytet. Nastąpiło to 3 września 1999. Uniwersytet otrzymał imię kardynała Stefana Wyszyńskiego. == Baza akademicka == UKSW prowadzi zajęcia w dwóch głównych kampusach: przy ul. Dewajtis 5 na Bielanach – kampus Dewajtis (w Lesie Bielańskim) oraz przy ul. Wóycickiego 1/3 na Młocinach – kampus Wóycickiego im. ks. prof. Ryszarda Rumianka. W pierwszym z nich oprócz sal dydaktycznych mieszczą się Biblioteka Główna oraz siedziba władz uczelni. Kampus na Młocinach jest rozbudowywany. 14 lutego 2008 roku została otwarta na nim pierwsza część Centrum Edukacji i Badań Interdyscyplinarnych – Auditorium Maximum (budynek nr 21), gdzie znajdują się sale wykładowe, pracownie i stołówka studencka. W lutym 2009 oddany do użytku został budynek nr 23, w którym odbywają się zajęcia wydziałów: Nauk Historycznych i Społecznych, Filozofii Chrześcijańskiej oraz Biologii i Nauk o Środowisku. W 2015 otwarto nowo wybudowane Centrum Laboratoryjne Nauk Przyrodniczych (budynek 24). W 2020 oddano do użytku halę sportową. Trwa budowa siedziby Wydziału Medycznego. Collegium Medicum oraz Multidyscyplinarnego Centrum Badawczego (MCB) w Dziekanowie Leśnym. Do kampusu przy ul. Wóycickiego można dojechać kilkoma liniami autobusowymi, z czego linią „114” bezpośrednio pod bramę kampusu spod metra Młociny. Do kampusu przy ul. Dewajtis trzeba przejść około 1,1 kilometra od przystanku tramwajowego. == Władze w kadencji 2024–2028 == Źródło: Abp. dr. Adrian Galbas - Wielki kanclerz ks. prof. dr hab. Ryszard Czekalski – rektor dr hab. Anna Fidelus, prof. ucz. – prorektor ds. studenckich i kształcenia ks. dr hab. Marek Stokłosa, prof. ucz. – prorektor ds. kadr i projektów ks. dr hab. Ryszard Sadowski, prof. ucz. – prorektor ds. nauki i współpracy międzynarodowej dr hab. Sebastian Sikorski, prof. ucz. – prorektor ds. promocji i współpracy z otoczeniem == Rektorzy == === ATK === 1954–1956 – ks. prof. Jan Czuj 1956–1965 – ks. prof. Wincenty Kwiatkowski 1965–1972 – ks. prof. Józef Iwanicki 1972–1981 – ks. prof. Jan Piotr Stępień 1981–1987 – ks. prof. Remigiusz Sobański 1987–1990 – ks. prof. Helmut Juros 1990–1996 – ks. prof. Jan Łach 1996–1999 – ks. prof. Roman Bartnicki === UKSW === 1999–2005 – ks. prof. dr hab. Roman Bartnicki 2005–2010 – ks. prof. dr hab. Ryszard Rumianek 2010–2012 – ks. prof. dr hab. Henryk Skorowski 2012–2020 – ks. prof. dr hab. Stanisław Dziekoński od 2020 – ks. prof. dr hab. Ryszard Czekalski == Doktorzy honoris causa == === ATK === 1982 – kard. Józef Glemp 1983 – ks. prof. Josef Georg Ziegler 1986 – br. Roger Schütz 1989 – ks. prof. Édouard Boné 1989 – ks. inf. dr Antoni Liedtke 1990 – ks. prof. Lothar Ullrich 1990 – o. Józef Maria Bocheński 1991 – ks. abp Ignacy Tokarczuk 1992 – ks. prof. Norbert Höslinger 1992 – kard. Franciszek Macharski 1993 – o. Hans Waldenfels S.I. 1993 – Henryk Mikołaj Górecki 1994 – kard. Jozef Tomko 1994 – o. Feliks Bednarski 1995 – prof. Alicja Grześkowiak 1996 – ks. prof. Gabriel Adrianyi 1996 – ks. bp Paul Nordhues 1997 – ks. bp Karl Lehmann 1997 – prof. Joseph Isensee 1998 – kard. Zenon Grocholewski === UKSW === 29 maja 2000 – abp Józef Kowalczyk 8 października 2001 – kard. Józef Glemp 15 grudnia 2001 – Jan Paweł II 17 kwietnia 2002 – Roland Hetzer, kardiochirurg 28 maja 2002 – kard. Marian Jaworski, metropolita lwowski 18 grudnia 2002 Krzysztof Skubiszewski Andrzej Stelmachowski 18 czerwca 2003 – kard. Angelo Sodano, 6 października 2003 – kard. Jan Chryzostom Korec, biskup Nitry na Słowacji 29 kwietnia 2004 – kard. Edward Michael Egan 23 listopada 2006 – Ferenc Mádl, były prezydent Republiki Węgierskiej 9 stycznia 2007 – bp Gerhard Ludwig Müller, biskup Ratyzbony 26 kwietnia 2007 – prof. Antoni B. Stępień, filozof 28 maja 2007 – bp Antoni Stankiewicz 25 lipca 2007 – kard. Adam Kozłowiecki 21 lutego 2008 – Ryszard Kaczorowski 28 maja 2008 – ks. abp dr Robert Zollitsch, przewodniczący Konferencji Episkopatu Niemiec, Fryburg 6 października 2008 – prof. Peter Blaho 22 stycznia 2009 – ks. prof. dr hab. Michał Heller 26 listopada 2009 – prof. Stefan Sawicki 28 stycznia 2010 – bp prof. Tadeusz Płoski 28 stycznia 2010 – abp Sławoj Leszek Głódź 27 maja 2011 – Hanna Suchocka 15 września 2011 – kard. Péter Erdő, prymas Węgier 23 lutego 2012 – prof. Andrzej Schinzel 1 czerwca 2012 – prof. Jerzy Buzek 11 października 2012 – Václav Klaus, prezydent Czech 21 lutego 2013 – abp Józef Michalik 25 kwietnia 2013 – abp Ján Babjak SJ 20 lutego 2014 – prof. Teresa Michałowska 20 marca 2014 – ks. prof. Kazimierz Popielski 31 stycznia 2017 – prof. Henryk Woźniakowski 24 października 2017 – Federico Lombardi 22 listopada 2017 – prof. Margaret Archer 28 maja 2019 – abp Celestino Migliore, nuncjusz apostolski w Rosji 25 czerwca 2020 – Bogusław Śliwerski 30 czerwca 2021 – prof. Stanisław Grygiel == Studenci i pracownicy == W roku akademickim 2020/2021 na UKSW studiuje około 10 tysięcy studentów, zatrudnionych jest ok. 800 nauczycieli akademickich. Pracowników zatrudnionych w bibliotece, administracji i obsłudze jest 300. Na uczelni działa wiele organizacji studenckich, między innymi Samorząd Studentów, Niezależne Zrzeszenie Studentów UKSW, Erasmus Student Network UKSW czy koła naukowe. == Absolwenci == == Wykładowcy == == Wydziały i kierunki studiów == Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego obecnie ma dwanaście wydziałów i ponad czterdzieści kierunków studiów. Są to: Wydział Teologiczny: Instytut Nauk Teologicznych: teologia (teologia ogólna, nauczycielsko-katechetyczna, misjologia, coaching i mediacje społeczne, turystyka krajów biblijnych), religioznawstwo Instytut Edukacji Medialnej i Dziennikarstwa: dziennikarstwo i komunikacja społeczna, teologia (edukacja medialna i dziennikarstwo) Wydział Prawa Kanonicznego: prawo kanoniczne Wydział Filozofii Chrześcijańskiej: Instytut Filozofii: filozofia, philosophy and culture of East-Central Europe Instytut Psychologii: psychologia Centrum Ekologii i Ekofilozofii: ochrona środowiska, sustainability studies Wydział Nauk Historycznych: Instytut Archeologii: archeologia, zarządzanie dziedzictwem kulturowym Instytut Historii Sztuki: historia sztuki, ochrona dóbr kultury i środowiska Instytut Historii: historia, historia (historia cywilizacji śródziemnomorskiej) Wydział Społeczno-Ekonomiczny: Instytut Nauk o Polityce i Administracji: politologia, europeistyka, bezpieczeństwo wewnętrzne Instytut Socjologii: socjologia, praca socjalna Instytut Ekonomii i Finansów: ekonomia Wydział Prawa i A