Gale Sondergaard (właśc. Edith Holm Sondergaard; ur. 15 lutego 1899 w Litchfield, zm. 14 sierpnia 1985 w Los Angeles) – amerykańska aktorka filmowa, teatralna i telewizyjna, laureatka pierwszej przyznanej statuetki Oscara w kategorii dla najlepszej aktorki drugoplanowej (za swoją pierwszą na dużym ekranie rolę w dramacie historycznym Anthony Adverse; 1936). Karierę rozpoczęła w teatrze; w filmach występowała począwszy od 1936. Zagrała m.in. drugoplanowe role w filmach Czarownica z Salem (1937), Życie Emila Zoli (1937), List (1940) czy Znak Zorro (1940). Była ponownie nominowana do Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej za rolę w filmie Anna i król Syjamu (1946). == Życiorys == Urodziła się jako Edith Holm Sondergaard w Litchfield w stanie Minnesota, w rodzinie o korzeniach duńsko-amerykańskich, jej rodzicami byli Hans Sondergaard i Christin Holm. Studiowała aktorstwo w Minneapolis School of Dramatic Arts, przed wstąpieniem do John Keller Shakespeare Company. Później koncertowała w Ameryce Północnej w takich przedstawieniach jak Hamlet, Juliusz Cezar, Kupiec wenecki i Makbet. Jej młodsza siostra Hester Sondergaard, również została aktorką. Sondergaard w filmie zadebiutowała rolą w obrazie Anthony Adverse (1936). Jej kariera aktorska zaczęła się rozwijać, wystąpiła u boku Paula Muni w obrazie Życie Emila Zoli (1937). Zaproponowano jej rolę Złej Czarownicy w filmie Czarnoksiężnik z Oz, jednak po zdjęciach próbnych zrezygnowano z tego pomysłu. W 1940 roku zagrała u boku Bette Davis w obrazie List. Otrzymała drugą nominację do Oscara jako najlepsza aktorka drugoplanowa za rolę w filmie Anna i król Syjamu w 1946 roku. W latach 50. jej kariera filmowa zakończyła się za sprawą zeznań, jakie złożyła przed Senatem USA w sprawie śledztwa antykomunistycznego. W 1978 Sondegaard grała Cesarzową Marię Fiodorowną w sztuce Marcella Maurette'a Anastasia na scenie University of Massachusetts Amherst. Swojego drugiego męża Howarda J. Bibermana poślubiła w 1930 roku. Po wybuchu tzw. drugiej czerwonej paniki, oraz umieszczeniu Bibermana na tzw. czarnej liście Hollywood, para sprzedała swój dom w Hollywood i przeniosła się do Nowego Jorku, gdzie Sondergaard mogła pracować w teatrze. Herbert Biberman zmarł w 1971 roku. Sondergaard wystąpiła jeszcze w kilku filmach telewizyjnych zanim przeszła na emeryturę. Zmarła z powodu zakrzepicy naczyń mózgowych w Woodland Hills, w Kalifornii w wieku 86 lat. Została poddana kremacji, a jej prochy zostały rozrzucone po Oceanie Spokojnym. == Filmografia == Filmy fabularne 1936: Anthony Adverse jako Faith Paleologus 1937: Czarownica z Salem (Maid of Salem) jako Martha Harding 1937: Siódme niebo (Seventh Heaven) jako Nana, siostra Diane 1937: Życie Emila Zoli (The Life of Emile Zola) jako Lucie Dreyfus 1938: Władca Jeff (Lord Jeff) jako Doris Clandon 1938: Dramatic School jako Madame Therese Charlot 1939: Never Say Die jako Juno Marko 1939: Juarez jako Cesarzowa Eugenie 1939: Synowie wolności (Sons of Liberty) jako Rachel Salomon 1939: The Cat and the Canary jako Panna Lu 1939: The Llano Kid jako Lora Travers 1940: Błękitny ptak (The Blue Bird) jako Tylette (kot) 1940: Znak Zorro (The Mark of Zorro) jako Inez Quintero 1940: List (The Letter) jako pani Hammond 1941: Czarny kot (The Black Cat) jako Abigail Doone 1941: Paris Calling jako Colette 1942: My Favorite Blonde jako Madame Stephanie Runick 1942: Enemy Agents Meet Ellery Queen jako pani Van Dorn 1942: Pamiętna noc (A Night to Remember) jako pani Devoe 1943: Appointment in Berlin jako Gretta Van Leyden 1943: Isle of Forgotten Sins jako Marge Willison 1943: The Strange Death of Adolf Hitler jako Anna Huber 1944: Sherlock Holmes i Kobieta Pająk (The Spider Woman) jako Adrea Spedding 1944: Zemsta niewidzialnego człowieka (The Invisible Man’s Revenge) jako Irene - Lady Herrick 1944: Christmas Holiday jako pani Manette 1944: Gypsy Wildcat jako Rhoda 1944: The Climax jako Luise 1944: Enter Arsene Lupin jako Bessie Seagrave 1946: The Spider Woman Strikes Back jako Panna Zenobia Dollard 1946: Noc w raju (Night in Paradise) jako Attosa 1946: Anna i król Syjamu (Anna and the King of Siam) jako Lady Thiang 1946: The Time of Their Lives jako Emily 1947: Pirates of Monterey jako Señorita de Sola 1947: Droga do Rio (Road to Rio) jako Catherine Vail 1949: East Side, West Side jako Nora Kernan 1969: Niewolnicy (Slaves) jako pani w Nowym Orleanie 1970: Savage Intruder jako Leslie 1970: Tango 1973: The Cat Creature jako Hester Black 1976: Powrót człowieka zwanego Koniem (The Return of a Man Called Horse) jako Kobieta Łoś 1976: Pleasantville jako Ora 1983: Echoes jako pani Edmunds Seriale telewizyjne 1969: It Takes a Thief jako Madame Olga Millard 1970: Get Smart jako Hester Van Hooten 1970: The Best of Everything jako Amanda Key 1971: Night Gallery jako Abigail Moore 1971: The Bold Ones: The Lawyers jako pani Marley 1974: Medical Center jako Myra 1974: Nakia 1974: Police Story jako Marge White 1976: Ryan’s Hope jako Marguerite Beaulac 1977: Visions jako Ora Drummond 1979: Centennial jako Ciocia Agusta 1981: The Fall Guy jako pani Jackson == Nagrody == Nagroda Akademii Filmowej Najlepsza aktorka drugoplanowa: 1937 Anthony Adverse == Linki zewnętrzne == Gale Sondergaard w bazie IMDb (ang.) Gale Sondergaard w bazie Filmweb Gale Sondergaard w bazie Notable Names Database (ang.)