Bad Bunny, właśc. Benito Antonio Martínez Ocasio (ur. 10 marca 1994 w San Juan) – portorykański raper, piosenkarz i producent. Nazywany „królem latynoskiego trapu” (hiszp. El Rey del trap latino). Od 2020 do 2022 był najchętniej słuchanym artystą na Spotify, a jego album Un verano sin ti jest najczęściej odtwarzaną płytą w historii tej platformy muzycznej. Został także okrzyknięty artystą 2022 roku przez Apple Music. W 2024 został uznany za najpopularniejszego artystę śpiewającego w języku hiszpańskim. Jest aktywny muzycznie od 2013. Po zdobyciu popularności na SoundCloudzie w 2016 podpisał kontrakt z lokalną wytwórnią Hear This Music. Zyskał sławę po sukcesie singla „Soy peor”. Współpracował z Cardi B i Drakiem przy singlach „I Like It” i „Mia”, które dotarły na podium listy Hot 100 tygodnika Billboard. Jego debiutancki album studyjny pt. X 100pre z 2018 uzyskał nagrodę Latin Grammy i zajął 447. miejsce na liście 500 albumów wszech czasów magazynu Rolling Stone. Trzeci solowy album Bad Bunny’ego, El último tour del mundo, stał się pierwszą w całości hiszpańskojęzyczną płytą, która znalazła się na liście Billboard 200. Singiel z tego albumu, „Dákiti”, znalazł się w topce Hot 100. Album Un verano sin ti z 2022 był pierwszym w całości hiszpańskojęzycznym krążkiem nominowanym do nagrody Grammy za album roku. Laureat sześciu nagród Grammy, cztery nagród Latin Grammy, ośmiu nagród Billboarda i 13 nagród Lo Nuestro. Do kwietnia 2024 sprzedał ponad 7 milionów płyt na całym świecie. Poza muzyką zajmuje się wrestlingiem. Po raz pierwszy pojawił się w WWE w 2021 i zadebiutował na ringu na gali WrestleMania 37. Walczył jeszcze na galach Royal Rumble w 2022 i Backlash w 2023. Jest jednorazowym zwycięzcą WWE 24/7 Championship. == Życiorys == === Dzieciństwo === Jego pseudonim artystyczny Bad Bunny (pol. Zły króliczek) wywodzi się od zdjęcia wykonanego w dzieciństwie w Wielkanoc, na którym nosi uszy królika z gniewną miną. Urodził się 10 marca 1994 w San Juan, stolicy Portoryko, a wychowywał się w Almirante Sur, dzielnicy Vega Baja. Jego ojciec, Benito był kierowcą ciężarówki, a matka Lysaurie emerytowaną nauczycielką angielskiego. Ma dwójkę braci – Berniego i Bysaela. W wielu wywiadach podkreślał rolę rodziny w jego życiu wskazując, że wychowywał się w szczęśliwym domu i zawsze lubił spędzać czas z rodziną. Muzyką interesował się od 5 roku życia. Jako dziecko śpiewał w chórze kościelnym do 13. roku życia. Od dzieciństwa miał styczność m.in. z salsą i merengue, a jego inspiracją byli inni portorykańscy artyści – Daddy Yankee i Héctor Lavoe. Pierwszy solowy występ odbył w szkolnym pokazie talentów wykonując piosenkę Mala gente. Często nieśmiały, zyskał popularność wśród rówieśników, wykonując często humorystyczne freestyle. Poza muzyką interesował się również skateboardingiem i zapasami. Według artysty jego matka chciała aby został inżynierem, ojciec zaś wolał aby był graczem baseballa. Zaczął studia z zakresu komunikacji audiowizualnej na Uniwersytecie Portorykańskim w Arecibo. === Początki kariery === Zaczął pisać własne teksty w wieku 14 lat. W 2013 rozpoczął publikowanie utworów na SoundCloud. Pracując jako pakowacz w supermarkecie Econo w Vega Baja, w 2016 wydał utwór Diles który przyciągnął uwagę producenta DJ Luiana, który zaproponował mu kontrakt z lokalną wytwórnią Hear This Music. Cieszył się zainteresowaniem ze strony producentów, którzy byli zaintrygowani jego ekstrawaganckim stylem. Od tego czasu udało mu się kilkakrotnie wejść na listę przebojów Hot Latin Songs w USA. Jego singiel Soy Peor osiągnął 22. miejsce na tej liście i stał się hitem na latynoskiej scenie trapu. Według stanu na marzec 2023 teledysk tego utworu ma ponad miliard wyświetleń na platformie YouTube. === 2017–2019: Rozpoznawalność, X 100Pre i Oasis === W maju 2017 utwór Ahora me llama tworzona we współpracy z Karol G odnotował 700 milionów wyświetleń na platfomie YouTube i zajął 10. miejsce na liście Hot Latin Songs. Singiel był opisywany jako "hymn pochwalający kobiecość i rzucający wyzwanie tradycyjnej męskości". Został uznany jako jedna z najlepszych piosenek w języku hiszpańskim 2017 roku. Latem 2017 roku podpisał ekskluzywny kontrakt z Cárdenas Marketing Network (CMN) na kilka krajów Ameryki Łacińskiej. Współpracował przy utworze Becky G Mayores. W listopadzie piosenka Tu No Metes Cabra zajęła 38. miejsce na liście Hot Latin Songs. W tym samym miesiącu rozpoczął prowadzenie pierwszego radiowego programu w języku hiszpańskim o tematyce muzycznej Trap Kingz na antenie radia Beats 1. Jego piosenki wydane we współpracy z Ozuną, Nicky Jamem, J Balvinem i Prince Roycem – Sensualidad oraz Te boté zajmowały czołowe miejsca na listach Billboarda. Tylko w 2017 roku Bad Bunny pojawił się w 15 piosenkach z tejże listy przebojów. W 2018 Bad Bunny z J Balvinem współpracowali z Cardi B przy singlu I Like It, który osiągnął pierwsze miejsce na liście Hot 100, stając się pierwszym w jego karierze osiągającym to miejsce. Płyta Cardi B zawierająca singiel była nominowana do nagrody Grammy w kategorii Album Roku. 11 października 2018 wydał we współpracy z Drakiem singiel Mía, który zajął 5. miejsce na listach Billboarda i jest najpopularniejszym teledyskiem na kanale Bad Bunny’ego na platformie YouTube. W listopadzie wypuścił z Jennifer Lopez piosenkę Te Guste, w której teledysku pojawiło się dużo zmysłowych scen. Reżyserem był Mike Ho. W Wigilię 24 grudnia 2018 Bad Bunny wypuścił swój debiutancki album X 100pre. Wtedy również opuścił wytwórnię DJ Luiana Hear This Music, w filmach na Instagramie ujawniając, że nie pozwalano mu nagrać własnego albumu. Podpisał wtedy kontrakt z portorykańską wytwórnią Rimas Entertainment. Na platformie Metacritic przyznającym oceny w skali od 1 do 100 album otrzymał ocenę 84, co wskazuje na "powszechne uznanie". Album zawiera szeroką gamę gatunków muzycznych, m.in. pop punk i muzykę peruwiańską. Krytyk Alexis Petridis chwalił Bad Bunny’ego za "nieskrępowaną kreatywność". W weekend 8 do 10 marca 2019 artysta dawał koncerty w José Miguel Agrelot Coliseum w San Juan, które zostały wyprzedane w ciągu kilku godzin, przez co zagrał kolejny koncert. W 2020 album X 100Pre został uznany za jeden z 500 albumów wszech czasów na liście magazynu Rolling Stone, zajmując 447. lokatę. W celu promocji albumu, Bad Bunny udał się na trasę koncertową po Ameryce Północnej, Ameryce Południowej i Europie. Trasa rozpoczęła się w San Juan 8 marca 2019 i skończyła się w Tampie 8 grudnia tego samego roku. Trasa była zapowiadana na Facebooku od grudnia 2018. Łącznie na koncerty w 2019 sprzedano 660 tys. biletów. 28 czerwca 2019 wspólnie z J Balvinem wypuścił album Oasis zawierający osiem piosenek. Album nie został wcześniej zapowiedziany, przez co wywołał zaskoczenie. Obaj artyści znali się od koncertu Balvina w 2017 i współpracowali przy utworze Si tu novio de deja sola. Oasis zajął 9. miejsce na liście Billboard 200 i znalazł się na liście przebojów US Latin Album. W tym samym roku wystąpił na festiwalu Coachella. Piosenka Afilando los cuchillos była wykorzystywana w trakcie protestów w Portoryko w 2019. W celu wsparcia manifestantów, Bad Bunny przerwał swoją trasę po Europie i wziął udział w protestach. Kilka dni po zakończeniu protestów współpracując z raperem Residente wydali singiel Bellacoso. Powodem jego wydania była obietnica złożona przez Residente, że kiedy gubernator Portoryko, Ricardo Rosselló, zrezygnuje, to stworzy taneczną piosenkę w stylu reggaeton. === 2020–2021: YHLQMDLG, Las que no iban a salir i El último tour del mundo === Na początku 2020 roku Bad Bunny zaczął wspominać o wydaniu nowego albumu. Tytuł został po raz pierwszy został wspomniany w singlu Vete. W lutym 2020 był gościnnym wykonawcą na Super Bowl LIV, wykonywanego przez Shakirę i Jennifer Lopez. W trakcie eventu Calibash 2020 potwierdził, że nazwa albumu będzie brzmiała YHLQMDLG. 27 lutego 2020 w trakcie telewizyjnego show potwierdził wydanie nowego albumu YHLQMDLG z okładką i ujawnił datę wydania – 29 lutego 2020. Skrótowiec oznacza Yo Hago Lo Que Me Da La Gana (pol. Robię co chcę). Na piosenkach w albumie pojawiają się inni znani artyści, m.in. Daddy Yankee, Yaviah, Jowell & Randy i Ñengo Flow. Album ukazał się o północy 29 lutego 2020. Jest hołdem dla marquesinas – imprez garażowych, w których Bad Bunny uczestniczył w młodości, nawiązuje też do reggaetonu z początku lat dwutysięcznych. W ostatniej piosence albumu <3 artysta ogłosił swój zamiar przejścia na emeryturę po wydaniu kolejnego albumu, uznając że sława i stres z nią związany mają negatywny wpływ na jego zdrowie, nawiązując do boksera Miguela Cotto. Zadebiutował na liście Billboard 200 na drugim miejscu, stając się najwyżej notowanym hiszpańskojęzycznym albumem w historii. Przez krytyków YHLQMDLG był chwalony za różnorodność gatunkową. Aby promować album, poza wiodącym singlem Vete, Bad Bunny wydał także singiel Ignorantes we współpracy z panamską piosenkarzem Sech i La difícil. W marcu 2020 pojawił się teledysk do utworu Yo Perreo Sola, w którym tańczy jako drag queen. Ostatnia część teledysku potępia molestowanie seksualne kobiet. Yo perreo sola zajęła 1. miejsce na liście Billboarda Latin Airplay, po raz dziewiąty w karierze Bad Bunny’ego. 4 kwietnia 2020 wydał piosenkę En Casita, zainspirowaną pandemią COVID-19, która wyrażała solidarność z innymi w trakcie lockdownu i zawierała wokale jego partnerki, Gabrieli Berlingeri. 10 maja tego samego roku wydał album Las que no iban a salir, bez wcześniejszych zapowiedzi. Na albumie pojawiają się Don Omar, Yandel, Zion & Lennox, Nicky Jam i Jhay Cortez. Omawiając niespodziewaną premierę albumu, Bad Bunny oznajmił, że to nie miało żadnego znaczenia – chciał tym samym "zapewnić ludziom rozrywkę, której potrzebują". Grał drugoplanową postać Everado Arturo El Kitty Paeza w serialu Narcos: Meksyk przed odwołaniem zdjęć do filmu ze względu na pandemię. Premiera odbyła się w listopadzie 2021 roku. W lipcu 2020 roku pojawił się na pierwszej cyfrowej okładce magaz