Cezary Andrzej Pazura (ur. 13 czerwca 1962 w Tomaszowie Mazowieckim) – polski aktor teatralny, filmowy, i dubbingowy, reżyser, producent, artysta kabaretowy i youtuber, okazjonalnie także prezenter telewizyjny i piosenkarz. Zadebiutował jako aktor rolą druha Pumy w filmie Czarne Stopy (1986). Popularność zdobył dzięki kreacji Edwarda Wiadernego w filmie Władysława Pasikowskiego Kroll (1991), za którą dostał nagrodę za najlepszą drugoplanową rolę męską na 16. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni, oraz serialowi Pogranicze w ogniu. Z powodzeniem współpracował z reżyserami, takimi jak: Marek Koterski, Władysław Pasikowski, Maciej Ślesicki, Juliusz Machulski, Olaf Lubaszenko i Jacek Bromski. Wykreował m.in. postać Waldemara Morawca w serii filmów Władysława Pasikowskiego: Psy (1992), Psy 2. Ostatnia krew (1994) i Psy 3. W imię zasad (2020), oraz Adasia Miauczyńskiego w filmach Marka Koterskiego: Nic śmiesznego (1995) i Ajlawju (1999). Do najważniejszych ról w jego aktorskiej karierze należą występy w filmach: Polska śmierć (1994), Tato (1995), Kiler (1997), Sara (1997), Szczęśliwego Nowego Jorku (1997), Sztos (1997), Kiler-ów 2-óch (1999), Chłopaki nie płaczą (2000), E=mc² (2002), Kariera Nikosia Dyzmy (2002), Show (2003), Sztos 2 (2011) i Pitbull. Ostatni pies (2018), jak też w serialach telewizyjnych: Pogranicze w ogniu (1988–1991), 13 posterunek (1997–2000), Faceci do wzięcia (2006–2010), Przypadki Cezarego P. (2015) i Ślepnąc od świateł (2018). Z dubbingu został zapamiętany jako leniwiec Sid z pięcioczęściowej serii filmu animowanego Epoka lodowcowa, Numernabis w filmach komediowych Asterix i Obelix: Misja Kleopatra i Asterix na olimpiadzie, Prezes z Looney Tunes znowu w akcji, rybka Oscar z Rybek z ferajny, świnia Specek Zawiotki z Kurczaka Małego i karzeł Rumpelstiltskin z filmu Shrek Forever. Był aktorem warszawskich teatrów: Ochoty i Scena Prezentacje, od 2012 występuje w spektaklach stołecznego Teatru 6. piętro. Uznawany za jednego z najpopularniejszych aktorów polskiego kina lat 90. Zdobywca nagród filmowych, w tym dwóch Złotych Lwów i dwóch Złotych Kaczek, a także Telekamery i Świra, ale też antynagrody Węża. Laureat festiwali filmowych, w tym Ogólnopolskiego Festiwalu Teatrów Jednego Aktora, Kaliskich Spotkań Teatralnych, Festiwalu Filmów Akcji, Międzynarodowego Festiwalu Aktorskiego „Stożary”, Festiwalu Komedii Polskich i Festiwalu Filmów Optymistycznych „Multimedia Happy End”. == Rodzina i edukacja == Jest starszym synem Zdzisława i Jadwigi Pazurów, którzy pobrali się w sierpniu 1961. Jego matka była technikiem normowania w Wytwórni Wyrobów Precyzyjnych „Niewiadów Predom Prespol”, a ojciec był nauczycielem muzyki w Szkole Podstawowej w Osiedlu Niewiadów i prowadził teatr amatorski. Dorastał z młodszym o siedem lat bratem, Radosławem, który również jest aktorem. Jego rodzicami chrzestnymi są Marian Stackiewicz i Tola Piasecka. Wychował się w Osiedlu Niewiadów, gdzie był zawodnikiem Stali Niewiadów. Jest absolwentem II Liceum Ogólnokształcącego im. Stefana Żeromskiego w Tomaszowie Mazowieckim. Ukończył szkołę muzyczną w klasie klarnetu. Po niezdaniu egzaminów do szkoły teatralnej podjął naukę w Policealnym Studium Gastronomicznym. Będąc w liceum, założył zespół rockowy. W 1986 ukończył studia na Wydziale Aktorskim Panstwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi; promotorem jego pracy magisterskiej pt. Mój błazen była dr Wanda Renik. W trakcie studiów dorabiał, pracując jako kelner na weselach. Do 27. roku życia był ministrantem. == Kariera zawodowa == === Początki kariery na scenie i debiut filmowy === W 1983 rozpoczął pracę w Teatrze Ochoty w Warszawie. Był też aktorem Teatru Studyjnego ’83 im. Juliana Tuwima w Łodzi. W 1985 zagrał Błazna Pierwszego w spektaklu Maria i Woyzeck (reż. Adam Hanuszkiewicz), który został wyróżniony Grand Prix Festiwalu Szkół Teatralnych w Alès. Jako aktor filmowy zadebiutował rolą w przygodowym filmie Waldemara Podgórskiego Czarne Stopy (1986). Za monodram Człowiek z przedmieścia otrzymał w 1987 nagrodę jury i dziennikarzy na XXI Ogólnopolskim Festiwalu Teatrów Jednego Aktora w Toruniu. W 1988 zagrał pierwszą główną rolę serialową – Czarka Adamskiego – w Pograniczu w ogniu (1992). W maju tego samego roku otrzymał powołanie do wojska – został wcielony do 92. plutonu Wyższej Szkoły Oficerskiej Wojsk Łączności w Zegrzu. W trakcie pełnienia służby wojskowej kontynuował pracę w Teatrze Ochoty. === Lata 1990–1999 === Za rolę Edwarda Wiadernego w filmie Władysława Pasikowskiego Kroll (1991) zyskał uznanie widzów i krytyków, którzy nagrodzili go Złotym Lwem na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. W 1992 odszedł z Teatru Ochoty w Warszawie i przeszedł do Teatru Powszechnego w Warszawie, w którym grał do 1993. Następnie nawiązał roczną współpracę ze stołecznym teatrem „Scena Prezentacje” i zadebiutował jako aktor Teatru Telewizji, w których zagrał m.in. role: Andrzeja w W niedzielę po południu (1992), policjanta Pete w Palcu bożym (1993), Alfreda w Luni (1994) i Piskorza w Dwóch panach z Werony (1995). Na początku lat 90. zaczął pracę w dubbingu. Zagrał podporucznika Waldemara Morawca w Psach (1992) Władysława Pasikowskiego i Bolka Rylskiego w filmie Człowiek z... (1993), a także niewielkie role w Enaku (1992) Sławomira Idziaka i Wielka wsypa (1992) Jana Łomnickiego. Za rolę w sztuce Kaczo odebrał w 1993 nagrodę dla młodych aktorów na XXXIII Kaliskich Spotkaniach Teatralnych. Poprowadził galę finałową Miss Polonia 1993; w trakcie wydarzenia błędnie odczytał laureatki tytułów komplementarnych, czym wywołał kontrowersje. Zagrał Ossę w filmie sensacyjnym Waldemara Krzystka Polska śmierć (1994) i Andrzeja w dramacie Barbary Sass Tylko strach (1993). W 1994 wystąpił w programie satyrycznym Stefana Friedmanna i Krzysztofa Jaroszyńskiego Magazynio. Za rolę ppor. Waldemara Morawca w filmie Psy 2. Ostatnia krew (1994) otrzymał w 1995 nagrodę dla najlepszego odtwórcę roli męskiej na Festiwalu Filmów Akcji w Valenciennes. W tym samym roku za kreację Cezarego Kujawskiego w Tato (1995) odebrał Złotego Lwa za najlepszą drugoplanową rolę męską na FPFF w Gdyni. Wcielił się w postać Adasia Miauczyńskiego w komediodramacie Marka Koterskiego Nic śmiesznego (1995). W tym czasie występował w warszawskim teatrze Scena Na Woli i użyczył głosu Trampowi w filmie animowanym Zakochany kundel. Wyjechał do Niemiec, gdzie zagrał Andrzeja w dramacie Aniołek (1996). Po powrocie do Polski premierę miały kolejne filmy z udziałem Pazury: Wirus, Sara i Szczęśliwego Nowego Jorku. W 1997 umocnił wizerunek aktora komediowego, kreując postać Kazika Czarneckiego w Sztosie, za co był nominowany do Złotych Kaczek dla najlepszego aktora. Popularność wśród telewidzów zdobył dzięki roli Cezarego Cezarego, głównego bohatera seriali komediowych 13 posterunek (1997–1998) i 13 posterunek 2 (1999–2000). W 1998 za kreację Jerzego Kilera w Kilerze (1997) odebrał swoją pierwszą Złotą Kaczkę dla najlepszego aktora, poza tym został okrzyknięty idolem roku w plebiscycie czytelników miesięcznika „Machina”. Do roli taksówkarza mylnie wziętego za seryjnego zabójcę powrócił w komedii Kiler-ów 2-óch (1999). W tym samym roku otrzymał Telekamerę „Tele Tygodnia” dla ulubiona aktora, a za rolę Adasia Miauczyńskiego w Ajlawju (1999) został nominowany do Złotej Kaczki w kategorii najlepszy kochanek. W 1999 zadebiutował jako piosenkarz, wydając album studyjny pt. Płyta stereofoniczna, na który nagrał utwory skomponowane przez Jacka Kochana z tekstami Rafała Bryndala, Szymona Majewskiego i Piotra Bukartyka. Album promował singlami: „Mam chorą wyobraźnię”, „Przystojny jestem” i „Był pochmurny dzień”. Z singlem „Przystojny jestem” dotarł do 27. miejsca na liście przebojów Programu III Polskiego Radia. === Lata 2000–2009 === W 2000 odebrał Kryształowy Granat dla najlepszego aktora komediowego na IV Festiwalu Komedii Polskich w Lubomierzu i został nominowany do Telekamery dla ulubionego aktora. Wystąpił w roli Freda w komedii Chłopaki nie płaczą (2000). W 2001 powrócił do kina niemieckiego rolą Janka w filmie Zutaten für Träume. Po powrocie do Polski zagrał główne lub pierwszoplanowe role w filmach Kariera Nikosia Dyzmy, Ramzesa w E=mc² i Show. Odrzucił propozycję zagrania Stefana w komedii Poranek kojota (2001) i Adasia Miauczyńskiego w komediodramacie Marka Koterskiego Dzień świra (2002). W 2002 po raz pierwszy użyczył głosu leniwcowi Sidowi w polskiej wersji językowej filmu animowanego Epoka lodowcowa, postać zdubbingował postać w czterech kolejnych częściach sagi. W grudniu 2002 zaczął współprowadzić z Krzysztofem Skibą satyryczno-rozrywkowy program Polsatu Pazury Skiby. W 2003 poprowadził koncert „Top” podczas festiwalu TOPtrendy. Grał Gustawa Milskiego w serialu Czego się boją faceci, czyli seks w mniejszym mieście (2003–2005). Odrzucił propozycję zagrania podkomisarza Artura Banasia w serialu TVP1 Glina (2004). W 2004 po raz pierwszy poprowadził program „Kabareton” podczas festiwalu TOPtrendy 2004 i wystąpił ze własnymi skeczami w programie HBO na stojaka!. W tym samym roku zadebiutował jako prezenter radiowy – został gospodarzem audycji Wieczór ze złotymi przebojami w Radiu Złote Przeboje, a także otrzymał kolejną w karierze Złotą Kaczkę dla najlepszego aktora. W 2005 ponownie poprowadził sopocki „Kabareton”, wystąpił w ogólnopolskiej kampanii reklamowej klejów do glazury firmy Atlas. Za potrójną rolę w Nienasyceniu (2003) otrzymał nagrodę specjalną za „mistrzowskie kreacje aktorskie” na Międzynarodowym Festiwalu Aktorskim „Stożary” w Kijowie. W 2005 w Teatrze STU w Krakowie odbył się benefis Pazury, podczas którego wystąpili m.in. Piotr Rzymyszkiewicz, Jan Machulski, Olaf Lubaszenko, Piotr Siejka, Adrianna Biedrzyńska i Zbigniew Suszyński. W tym samym roku objął funkcję prezesa zarządu Stowarzyszenia Aktorów Filmowych i Telewizyjnych (SAFT), którą piastował do 2013. W 2006 zagrał Tomasza Kozłowskiego w Ja wam pokażę! i podinspektora Marka Sznajdera w serialu sensacyjno-kry