29 maja – 149. (w latach przestępnych 150.) dzień w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 216 dni. == Święta == Imieniny obchodzą: Aleksander, Andrzej, Bogusław, Ermentruda, Izbylut, Magdalena, Maksymin, Maksymina, Piotr, Rajmund, Rajmunda, Stefan, Syzyniusz, Urszula i Wilhelm. Nigeria – Dzień Demokracji Międzynarodowe – Międzynarodowy Dzień Uczestników Misji Pokojowych ONZ Polska – Dzień Weterana Działań poza Granicami Państwa Wspomnienia i święta w Kościele katolickim obchodzą: św. Andrzej z Chio (męczennik) bł. Józef Gerard (prezbiter) św. Paweł VI (papież) (Kościół powszechny) bł. Stefan z Narbony, bł. Rajmund z Carbony (męczennicy franciszkańscy) św. Urszula Ledóchowska (zakonnica) == Wydarzenia w Polsce == 1421 – Mińsk Mazowiecki otrzymał prawa miejskie. 1493 – Wielki mistrz zakonu krzyżackiego Johann von Tieffen złożył w Poznaniu hołd lenny królowi Janowi I Olbrachtowi. 1543 – Lubartów (wówczas pod nazwą Lewartów) uzyskał prawa miejskie. 1580 – Za zasługi w obronie wiary katolickiej i jako zachęta do dalszych działań, szczególnie przeciwko Turkom i Tatarom, papież Grzegorz XIII nadał królowi Stefanowi Batoremu tytuł „Fidei Defensor” („Obrońca Wiary”). 1768 – Poseł rosyjski w Warszawie Nikołaj Repnin wydał w imieniu carycy Katarzyny II Wielkiej deklarację przeciwko konfederacji barskiej. 1787 – Rada Nieustająca przyjęła uchwałę o zakupie za pieniądze z budżetu państwa Pałacu Brühla w Warszawie z przeznaczeniem na siedzibę rosyjskiej ambasady. 1792 – Zawieszono obrady Sejmu Wielkiego. 1831 – Powstanie listopadowe: W Teatrze Narodowym w Warszawie wykonano po raz pierwszy pieśń patriotyczną Litwinka, czyli hymn legionistów litewskich. Zwycięstwo powstańców w bitwie pod Rajgrodem. 1884 – Poświęcono sobór św. Aleksandra w Łodzi. 1885 – W Grodnie wybuchł pożar, który strawił większość Starego Miasta. 1919 – W Poznaniu zakończono budowę pociągu pancernego „Danuta“. 1920 – Wojna polsko-bolszewicka: Armia Czerwona rozpoczęła ofensywę na Ukrainie. 1921: Poświęcono bazylikę Najświętszego Serca Pana Jezusa w Krakowie. Rozpoczęto budowę portu w Gdyni. 1932 – Założono Instytut Radowy im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie (obecnie Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowy Instytut Badawczy). 1934 – Bojówka ONR ostrzelała siedzibę PPS na warszawskiej Woli, raniąc 7 osób. 1943 – W ruinach warszawskiego getta Niemcy rozstrzelali około 530 więźniów Pawiaka. 1944: 123 osoby zginęły w wyniku alianckiego nalotu bombowego na fabrykę benzyny syntetycznej w Policach. Operacja „Most II”: na lądowisku „Motyl” w okolicach wsi Wał-Ruda koło Tarnowa wylądował samolot Douglas C-47 Skytrain z polskiej 1586. Eskadry Specjalnego Przeznaczenia. 1960: Na antenie Programu I Polskiego Radia wyemitowano premierowy odcinek powieści radiowej W Jezioranach. Zainaugurowało działalność Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego w Nowej Słupi. 1974 – Sejm PRL przyjął ustawę o przekazywaniu państwu indywidualnych gospodarstw rolnych w zamian za dożywotnią rentę. 1993: Polska zremisowała 1:1 z Anglią w rozegranym na Stadionie Śląskim w Chorzowie meczu eliminacyjnym do piłkarskich Mistrzostw Świata. Prezydent RP Lech Wałęsa rozwiązał Sejm i Senat oraz zarządził przedterminowe wybory. 1997 – Premiera filmu Dzień wielkiej ryby w reżyserii Andrzeja Barańskiego. 2023 – Prezydent RP Andrzej Duda podpisał ustawę o powołaniu komisji ds. badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne Polski w latach 2007–2022, określoną przez projektodawców nazwą „lex anty-Putin”, a przez opozycję i część mediów nazwą „lex anty-Tusk” lub „lex dopaść Tuska” == Wydarzenia na świecie == 363 – Wojny rzymsko-sasanidzkie: zwycięstwo Rzymian w bitwie pod Ktezyfonem. 757 – Paweł I został papieżem. 1108 – Rekonkwista: porażka wojsk Kastylii i Leónu w bitwie pod Uclés z Almorawidami. 1138 – Antypapież Wiktor IV podporządkował się papieżowi Innocentemu II. 1167 – IV wojna włoska Fryderyka Barbarossy: zwycięstwo wojsk cesarskich nad Rzymianami w bitwie pod Tuskulum. 1176 – V wojna włoska Fryderyka Barbarossy: rycerstwo cesarskie poniosło klęskę w bitwie z oddziałami Ligi Lombardzkiej pod Legnano. Fryderyk I Barbarossa uznał autonomię miast włoskich. 1205 – Andrzej II został koronowany na króla Węgier i Chorwacji. 1259 – Po śmierci prawdopodobnie otrutego króla Danii Krzysztofa I na tron wstąpił jego 10-letni syn Eryk Glipping. 1311 – Sancho I został królem Majorki. 1328 – Filip VI Walezjusz został koronowany w katedrze w Reims na króla Francji. 1379 – Jan I został królem Kastylii i Leónu. 1415 – Sobór w Konstancji pozbawił urzędu antypapieża Jana XXIII. 1416 – I wojna wenecko-turecka: zwycięstwo floty weneckiej w bitwie koło Dardaneli. 1418 – Burgundczycy opanowali Paryż i dokonali rzezi Armaniaków. 1453 – Po trwającym od 6 kwietnia oblężeniu Konstantynopol został zdobyty przez wojska osmańskie pod wodzą sułtana Mehmeda II. W czasie obrony miasta poległ ostatni cesarz bizantyński Konstantyn XI Paleolog. 1500 – Płynący do Indii portugalski żeglarz, konkwistador i odkrywca Bartolomeu Dias utonął, gdy jego okręt uległ zniszczeniu podczas burzy w pobliżu odkrytego wcześniej przez siebie Przylądka Dobrej Nadziei. 1605 – Odbyła się koronacja papieska Pawła V. 1606: Wasyl IV Szujski został carem Rosji. Włoski malarz Caravaggio zamordował, prawdopodobnie nieumyślnie, młodego mężczyznę i został zmuszony do ucieczki z Rzymu. 1613 – W niemieckiej Turyngii potężna burza wywołała powódź, w wyniku której zginęło 2261 osób. 1619 – Zakończył się półroczny, międzynarodowy Synod kalwiński w holenderskim Dordrechcie. 1652 – I wojna angielsko-holenderska: zwycięstwo floty angielskiej w bitwie pod Dover. 1660 – Karol II Stuart wkroczył do Londynu i został królem Anglii i Szkocji – restauracja Stuartów. 1677 – Założono miasto Campos dos Goytacazes w Brazylii. 1692 – Wojna palatynacka: rozpoczęła się bitwa pod Barfleur między flotami angielsko-holenderską a francuską. 1724 – Kardynał Pietro Francesco Orsini został wybrany na papieża i przyjął imię Benedykt XIII. 1772 – Gustaw III został koronowany na króla Szwecji. 1780: Amerykańska wojna o niepodległość: w czasie bitwy pod Waxhaw żołnierze brytyjscy z oddziału dowodzonego przez gen. Banastre’a Tarletona, mimo wywieszenia białej flagi, zamordowali 113, ranili 150 i schwytali 53 żołnierzy amerykańskich. W Londynie wybuchły tygodniowe zamieszki, wywołane przez radykalnych protestantów pod wodzą lorda George’a Gordona, skierowane przeciwko ustępstwom na rzecz katolików. 1790 – Rhode Island jako ostatnia z trzynastu kolonii amerykańskich ratyfikowała konstytucję i została 13. stanem Unii. 1807 – Sułtan Imperium Osmańskiego Selim III został odsunięty od władzy w wyniku rebelii janczarów, która wyniosła na tron jego bratanka Mustafę IV. 1809 – V koalicja antyfrancuska: zwycięstwo Austriaków nad sprzymierzonymi z Francuzami wojskami bawarskimi w II bitwie pod Bergisel. 1814 – Hamburg został wyzwolony spod trwającej od 1806 roku okupacji francuskiej. 1825 – Karol X Burbon został koronowany w katedrze w Reims na króla Francji. 1848 – Wisconsin jako 30. stan dołączył do Unii. 1861 – Niemiecki astronom Christian Peters odkrył planetoidę (72) Feronia. 1873 – W Weimarze odbyła się premiera oratorium Chrystus Ferenca Liszta. 1881 – Agostino Depretis został po raz trzeci premierem Włoch. 1883 – Uruchomiono tramwaje konne w stolicy Trynidadu i Tobago Port-of-Spain. 1889 – Francuski astronom Auguste Charlois odkrył planetoidę (284) Amalia. 1895 – Wojska japońskie wylądowały na Tajwanie, scedowanym przez Chiny na rzecz Japonii po przegranej wojnie w latach 1894–95. 1897 – Założono szwedzki klub piłkarski IFK Norrköping. 1900 – Francuzi założyli Fort-Lamy (obecnie stolica Czadu Ndżamena). 1901 – W Dreźnie odbyła się premiera niemieckiej wersji opery Manru, jedynej w dorobku Ignacego Jana Paderewskiego. Premiera wersji polskiej odbyła się 8 czerwca we Lwowie. 1906 – Arvid Lindman został premierem Szwecji. 1912: Grecja przystąpiła do antytureckiej Ligi Bałkańskiej. W Théâtre du Châtelet w Paryżu odbyła się prapremiera baletu Popołudnie fauna z librettem i choreografią Wacława Niżyńskiego, scenografią Léona Baksta do muzyki z preludium poeamatu symfonicznego Popołudnie fauna Claude’a Debussy’ego. 1913 – W Paryżu odbyła się prapremiera baletu Święto wiosny z muzyką Igora Strawinskiego i jego oraz Nikołaja Roericha librettem. 1914 – Statek pasażerski „Empress of Ireland” zatonął na Atlantyku wraz z tysiącem pasażerów. 1915 – Teófilo Braga został prezydentem Portugalii. 1916 – Monterey Park w Kalifornii otrzymało prawa miejskie. 1918 – Przyjęto flagę Finlandii. 1919 – Obserwacja przesunięcia położenia gwiazd podczas zaćmienia Słońca potwierdziła teorię względności Alberta Einsteina. 1920: Giovanni Battista Montini (przyszły papież Paweł VI) otrzymał w Brescii święcenia kapłańskie. Wojna polsko-bolszewicka: rozpoczęła się bitwa pod Wołodarką koło Kijowa. 1921 – 99,5% mieszkańców Salzburga opowiedziało się w plebiscycie za przyłączeniem do Niemiec, jednak miasto pozostało częścią I Republiki Austriackiej. 1924 – Założono klub piłkarski Rayo Vallecano. 1926 – Proklamowano II Republikę Portugalską. 1935 – Francuski transatlantyk „Normandie” wypłynął w swój dziewiczy rejs z Hawru do Nowego Jorku. 1937: Dokonano oblotu amerykańskiego wodnosamolotu Grumman G-21 Goose. Francja (jako mandatariusz Syrii) i Turcja zawarły porozumienie, na mocy którego syryjski okręg Hatay otrzymał autonomię i został zdemilitaryzowany. Hiszpańska wojna domowa: biorący udział w misji blokowania wybrzeża znajdującego się pod kontrolą socjalistów niemiecki krążownik ciężki „Deutschland” został zaatakowany w porcie Ibiza przez dwa rządowe bombowce, za sterami których siedzieli radzieccy piloci. W wyniku nalotu na miejscu zginęło 22 niemieckich marynarzy, a 83 zostało rannych, w tym kilkunastu ciężko. Ostatecznie liczba ofiar śmiertelnych wzrosła do 31. 1940 – Dokonano oblotu amerykańskiego myśliwca Vought F4U Corsair. 1942: II wojna światowa w Afryce: