Jerzy Szczakiel (ur. 28 stycznia 1949 w Grudzicach, zm. 1 września 2020 w Opolu) – polski żużlowiec. Wychowanek Kolejarza Opole. Pierwszy polski indywidualny mistrz świata (1973). Drugim Polakiem, który zdobył tytuł IMŚ, został Tomasz Gollob w 2010 roku. == Życiorys == === Kariera sportowa === Jerzy Szczakiel jest absolwentem Zespołu Szkół Mechanicznych w Opolu. Karierę żużlową rozpoczął w 1967 w Kolejarzu Opole, z którym był związany przez całą karierę i szybko zaczął odnosić sukcesy w tej dyscyplinie sportu: w 1969 wygrał Turniej o Srebrny Kask, zadebiutował w finale indywidualnych mistrzostw Polski 1969 w Rybniku, które zakończył na 5. miejscu oraz wygrał z Kolejarzem Opole II ligę i awansował do pierwszej ligi, a sezon później zajął z drużyną 3. miejsce w pierwszej lidze. Rok 1971 był jednym z najlepszych w karierze Jerzego Szczakiela. 11 lipca 1971 na Stadionie Miejskim w Rybniku wraz z Andrzejem Wyglendą zdobył mistrzostwo świata par, na tym samym stadionie zdobył indywidualne wicemistrzostwo Polski oraz zadebiutował w finale indywidualnych mistrzostw świata w szwedzkim Göteborgu, które zakończył na 15. miejscu bez zdobyczy punktowej, a także zajął 3. miejsce w Turnieju o Złoty Kask oraz 2. miejsce w Memoriale Alfreda Smoczyka. Rok później, w 1972 w Lesznie został młodzieżowym indywidualnym wicemistrzem Polski. 2 września 1973 na Stadionie Śląskim w Chorzowie odniósł swój największy sukces w karierze – po 20 biegach finału indywidualnych mistrzostw świata 1973 z 13 punktami niespodziewanie prowadził w tabeli wraz z utytułowanym nowozelandzkim żużlowcem Ivanem Maugerem, w związku z czym o rozstrzygnięciu finałowego turnieju zdecydował dodatkowy bieg, w którym zachodnioniemiecki sędzia Georg Traunspurger zbyt szybko puścił taśmę i na starcie Mauger „zaspał”, jednak na drugim łuku drugiego okrążenia zbliżył się do Szczakiela i zaatakował go od wewnętrznej. Zaliczył jednak upadek, i pomimo iż leżał na torze (wokół niego znajdowało się kilka osób z obsługi technicznej), Szczakiel kontynuował bieg i objechał ostatnie dwa okrążenia i po tych niecodziennych okolicznościach został pierwszym polskim indywidualnym mistrzem świata. Sukces ten dał Szczakielowi 3. miejsce w Plebiscycie Przeglądu Sportowego 1973, w którym zdobył 753 552 głosy. Potem nie odnosił już większych sukcesów, poza brązowym medalem drużynowych mistrzostw świata 1974 na Stadionie Śląskim w Chorzowie wraz z Janem Muchą, Zenonem Plechem i Andrzejem Jurczyńskim, drugim miejscem Turnieju o Puchar Rybnickiego Okręgu Węglowego 1974 oraz zwycięstwem w Turnieju o Łańcuch Herbowy Miasta Ostrowa Wielkopolskiego 1975. Karierę zakończył w 1979. === Po zakończeniu kariery === Po zakończeniu kariery żużlowej próbował swoich sił w roli trenera, a od 2002 corocznie na torze w Opolu organizował turniej żużlowy „Mistrz Świata Jerzy Szczakiel zaprasza”. Bez powodzenia kandydował z listy Polskiego Stronnictwa Ludowego w wyborach samorządowych w 2014 i 2018 do sejmiku województwa opolskiego oraz w wyborach parlamentarnych w 2015 do Sejmu. === Śmierć === Jerzy Szczakiel zmarł 1 września 2020 roku. Msza święta pogrzebowa odbyła się w kościele Matki Boskiej Fatimskiej w Opolu-Grudzicach. Żużlowiec został pochowany na cmentarzu parafialnym w Opolu-Grudzicach. == Starty w lidze == Liga polska Kolejarz Opole (1967–1979) == Osiągnięcia == Indywidualne Mistrzostwa Świata 1971 – Göteborg – 15. miejsce – 0 pkt 1973 – Chorzów – 1. miejsce – 13+3 pkt Drużynowe Mistrzostwa Świata 1974 – Chorzów – 3. miejsce Mistrzostwa Świata Par 1971 – Rybnik – 1. miejsce Indywidualne Mistrzostwa Polski 1969 – Rybnik – 5. miejsce 1970 – Gorzów Wielkopolski – 8. miejsce 1971 – Rybnik – 2. miejsce 1976 – Gorzów Wielkopolski – 6. miejsce Młodzieżowe Indywidualne Mistrzostwa Polski 1968 – Leszno – 6. miejsce 1972 – Leszno – 2. miejsce Drużynowe mistrzostwa Polski 1970 – 3. miejsce Złoty Kask 1970 – 6. miejsce 1971 – 3. miejsce 1973 – 4. miejsce 1976 – 9. miejsce 1977 – 22. miejsce Srebrny Kask 1967 – 13. miejsce 1968 – 7. miejsce 1969 – 1. miejsce == Inne ważniejsze turnieje == Memoriał Alfreda Smoczyka w Lesznie 1971 – 2. miejsce – 12 pkt 1974 – 5. miejsce – 11 pkt Turniej o Puchar Rybnickiego Okręgu Węglowego 1969 – 7. miejsce – 7 pkt 1970 – 6. miejsce – 9 pkt 1973 – 8. miejsce – 9 pkt 1974 – 2. miejsce – 13 pkt Turniej o Łańcuch Herbowy Miasta Ostrowa Wielkopolskiego 1975 – 1. miejsce == Upamiętnienie == Imieniem Jerzego Szczakiela nazwano rondo na skrzyżowaniu obwodnicy Opola i ul. Strzeleckiej. Na motywach jego biografii powstał film fabularny Poza układem, nakręcony w 1977. == Uwagi == == Przypisy == == Linki zewnętrzne == Jerzy Szczakiel na Speedway.com.pl (ang.) Jerzy Szczakiel na Speedwayplus.com (ang.) Jerzy Szczakiel na KolejarzOpole.pl