Hilary Erhard Duff ps. Hil (ur. 28 września 1987 w Houston) – amerykańska aktorka, piosenkarka pop, producentka, businesswoman i autorka tekstów. == Życiorys == === Dzieciństwo i początki kariery === Hilary Duff urodziła się w Houston w Teksasie, jako drugie dziecko Boba Duffa i Susan Duff (z domu Cobb). To matka zachęciła Hilary, a także jej starszą siostrę Haylie, aby w dzieciństwie wzięły udział w zajęciach z aktorstwa. Dzięki temu dziewczynki otrzymały kilka ról w produkcjach lokalnych teatrów. Jako sześciolatka, Hilary wraz z ośmioletnią Haylie i grupą BalletMet z Columbus, wzięły udział w balecie Dziadek do orzechów. Spektakl odbył się w San Antonio. W tamtym czasie matka Hilary podjęła decyzję o przeprowadzce do Kalifornii. Ojciec pozostał w Houston, aby pilnować rodzinnego interesu. Małżeństwo rodziców Hilary rozpadło się w 2006 roku. W Kalifornii, po kilku latach przesłuchań i spotkań, siostry Duff zostały zaangażowane do kilku reklam telewizyjnych. === Telewizja === ==== Początki ==== Pierwsze role Duff były głównie epizodyczne. Aktorka zagrała w serii westernów firmy Hallmark Entertainment, zatytułowanych True Women (premiera w 1997), bez uwzględnienia w napisach końcowych. Była również statystką w wyreżyserowanej i napisanej przez Willarda Carrolla komedii romantycznej Gra w serca (1998). Jej pierwszą ważną rolą była czarownica Wendy w filmie Kacper i Wendy (1998). Duff pojawiła się w drugoplanowej roli w serialu telewizyjnym Przewodnik dusz (1999), opartym na powieści Kathleen Kane. W tym samym roku otrzymała Nagrodę Młodych Artystów za „Najlepszą grę aktorską w filmie TV lub programie pilotażowym”. Duff wystąpiła w odcinku pilotażowym sitcomu telewizji NBC Daddio (2000) w roli Molly Kidman. Aktor Michael Chiklis grający w tym samym serialu miał podczas pracy z nią powiedzieć: „Ta młoda dziewczyna będzie kiedyś gwiazdą filmową. Była całkowicie rozluźniona i czuła się dobrze we własnej skórze”. ==== Lizzie McGuire ==== W Lizzie McGuire Duff wciela się w tytułową rolę niezdarnej uczennicy szkoły średniej. W obsadzie znaleźli się m.in. Lalaine, Adam Lanberg, Jake Thomas, Clayton Snyder, Ashlie Brillault, Robert Carradine i Hallie Todd. Od pierwszej emisji 12 stycznia 2001 roku na kanale Disney Channel serial odniósł znaczny sukces z 2,3 mln publicznością i stanowił przełom w karierze Duff. Udział w show przyniósł jej rosnącą popularność wśród dzieci i młodzieży. Krytyk Richard Huff z New York Daily News nazwał ją „wersją Annette Funicello z 2002 roku”. Po realizacji kontraktu z Duff na 65 odcinków Lizzie McGuire zaproponowano emisję kolejnych odcinków serialu na kanale ABC w godzinach największej oglądalności, jednak nigdy do tego nie doszło. Wyprodukowano jednak film pełnometrażowy Lizzie McGuire, który również okazał się sukcesem. === Kariera filmowa === Pierwszą znaczącą rolą filmową Duff był wystąp w filmie nakręconym przed Lizzie McGuire, Wojna plemników (2002), ale pokazano go po raz pierwszy na festiwalach w Cannes i Sundance. Napisany przez Charliego Kaufmana i wyreżyserowany przez Michela Gondry’ego film opowiada o Lili Jute, kobiecie mającej problemy hormonalne, którą zagrała Patricia Arquette. Duff w tym filmie zagrała młodą Lilę. ==== 2003–2004 ==== Duff zagrała obok Christy Carlson Romano i Gary’ego Cole’a w filmie telewizyjnym Disney Channel Kadet Kelly (2002), który okazał się najczęściej oglądanym programem w dziewiętnastoletniej historii kanału. Po raz pierwszy główną rolę zagrała w 2003 roku w filmie fabularnym Agent Cody Banks u boku Frankiego Muniza. Film otrzymał pozytywne recenzje i odniósł wystarczający sukces, by nakręcić kontynuację, w której jednak Duff nie wzięła udziału. W tym samym roku Duff zagrała Lizzie McGuire w filmie Lizzie McGuire i komedii familijnej Fałszywa dwunastka (2003). Powtórzyła swoją rolę w kontynuacji pt. Fałszywa dwunastka 2 (2005). Obraz został skrytykowany przez znawców, ale finansowo przyniósł zyski równe poprzednikowi. W 2004 roku Duff zagrała w komedii romantycznej Historia Kopciuszka. Film odniósł umiarkowany sukces finansowy, a większość recenzji była negatywna, lecz nieliczni krytycy byli pod wrażeniem gry aktorskiej Duff i jej „chemii” z gwiazdą Chadem Michaelem Murrayem. Historia Kopciuszka zarobiła ponad 60 mln dolarów na całym świecie i była reklamowym sukcesem. W tym samym roku Duff zagrała w filmie Szansa na sukces. Opowiada on historię Terri Fletcher (granej przez Duff), pochodzącej z małego miasteczka dziewczyny o pięknym głosie. Krytycy pochwalili Duff za ukazanie się w bardziej dramatycznej roli niż dotychczas, lecz film został mocno skrytykowany, m.in. przez Las Vegas Weekly, piszącego: „Bez wysiłku połączono złą grę aktorską i zły głos Duff ze złym scenariuszem i złą reżyserią, Szansa na sukces jest obraźliwym marnowaniem czasu, który błaga o ciszę”. Kilka recenzji skrytykowało głos Duff, krytycy zwrócili uwagę na coś, co wydawało się cyfrowo uwydatnionym głosem. Podczas premiery filmu nie odnotowano masowego napływu widzów do kin. Produkcja ta była ostatnim udanym filmem reklamowym Hilary Duff, z całkowitymi wpływami kasowymi przekraczającymi 14 milionów dolarów. Była to także pierwsza rola Duff w dramacie.. Za udział w Szansie na sukces Duff dostała pierwszą nominację do Złotej Maliny. ==== 2005–2006 ==== W 2005 roku oprócz udziału w sequelu Fałszywej dwunastki. Duff zagrała również w Idealnym facecie, gdzie wcieliła się w córkę rozwódki (Heather Locklear), która przeprowadza się do Nowego Jorku w poszukiwaniu miłości. Film zebrał negatywne recenzje i przyniósł mniejsze zyski niż oczekiwano. Tego roku Duff ponownie była nominowana do Złotej Maliny za filmy Idealny facet i Fałszywa dwunastka 2. W 2006 roku komedia zatytułowana Dziedziczki przyniosła kolejne finansowe rozczarowanie. Martha Coolidge – reżyser filmu, który wyprodukowała m.in. Madonna, zatrudniła Hilary Duff i jej siostrę Haylie Duff do odegrania ról bogatych sióstr, które muszą walczyć o odzyskanie fortuny. Za film Duff była nominowana do następnych dwóch Złotych Malin 24 stycznia 2007. Film ukazał się w europejskich kinach dopiero w marcu 2007 roku, w Polsce nie był wyświetlany w kinach - ukazując się jedynie na płytach DVD. W Stanach Zjednoczonych film Dziedziczki został wydany na płytach 12 grudnia 2006. Z powodu szybkiego nagrywania nowego studyjnego albumu Duff zatytułowanego Dignity, Dziedziczki był jedynym filmem, w którym zagrała w 2006 r. === 2007–2008 === Rok 2007 był kolejnym rokiem ról kinowych dla Hilary Duff. Wystąpiła ona w jednym filmie, podczas gdy drugi był w trakcie produkcji. W kolejnym projekcie, animowanej komputerowo komedii Foodfight!, razem z siostrą użyczyła swojego głosu. Film trafił do kin w Stanach Zjednoczonych w 2008 roku. Reżyser produkcji, Larry Kasanoff, wyraził swoje „absolutne zachwycenie” z powodu udziału sióstr Duff w obsadzie”. Hilary Duff odbyła kolejną podróż do Europy, tym razem do Bułgarii, w celu kręcenia filmu War, Inc. W thrillerze Duff gra obok Johna Cusacka, który ogłosił, że cieszy się graniem z panną Duff i że „budzi szacunek w filmie”. Duff zagrała azjatycką gwiazdę pop o imieniu Yonica. Premiera w USA odbyła się 23 maja 2008 roku. Hilary zagrała jednocześnie jeszcze w dwóch filmach Greta i What Goes Up. Premiery obu produkcji odbyły się w 2009 roku. === Kariera muzyczna === ==== 2002–2004 ==== Hilary Duff nagrała cover piosenki Brooke McClymont „I Can’t Wait” na potrzeby ścieżki dźwiękowej do serialu Lizzie McGuire w 2002 r. Cover „The Tiki Tiki Tiki Room” zaśpiewała dla pierwszego albumu kompilacyjnego DisneyMania. Pierwszym albumem piosenkarki jest Santa Claus Lane wydany w 2002 roku. Jest to kompilacja świątecznych piosenek, która zawiera duety z Lilem Romeo, Christiną Millan i siostrą Duff – Haylie. W asyście Disney Channel tylko singiel „Tell Me a Story” zdołał znaleźć się na liście Billboard 200. Tytułowa ścieżka z albumu została dołączona do ścieżki dźwiękowej filmu Śnięty Mikołaj 2. Inna piosenka, „What Christmas Should Be” została wykorzystana w filmie Fałszywa dwunastka. Duff zaśpiewała kilka piosenek do filmu Lizzie McGuire, włączając w to „Why Not”, która znalazła się w pierwszej dwudziestce hitów w Australii. Drugim albumem Duff jest Metamorphosis wydany w 2003 roku i zawierający m.in. kompilacje napisane przez takie osobistości jak The Matrix. Album był numerem jeden w USA i Kanadzie, jego sprzedaż była jedną z największych w roku w USA – sprzedano ponad 3,7 mln kopii. Singiel „So Yesterday” znalazł się w pierwszej dziesiątce w kilku krajach, a teledysk do niego był jednym z najczęściej nadawanych w MTV. „Come Clean”, kolejny singiel znalazł się w pierwszej czterdziestce hitów w USA, a w wielu innych krajach był w pierwszych dwudziestkach. Trzeci singiel „Little Voice”, chociaż nie został wydany w USA, został wielkim hitem w Australii i Kanadzie. Pod koniec 2003 roku, Duff pojechała w swoją pierwszą trasę koncertową – Metamorphosis Club Tour. Wszystkie występy podczas jej trasy sprzedały się lepiej od pokazów Britney Spears czy Christiny Aguilery z tego roku. Hilary wygrała nagrodę dla Najlepszego Nowego Artysty podczas 2004 World Music Awards i dla Najlepszej Artystki podczas Kids Choice Awards 2004. Drugi krążek z serii DisneyMania, DisneyMania 2 został wydany w styczniu 2004 i zawierał m.in. piosenkę śpiewaną przez obie siostry Duff – „The Siamese Cat Song”. Inną piosenkę, „Circle of Life”, zaśpiewała Duff wraz z Disney Channel Stars. Hilary i jej siostra nagrały cover piosenki The Go-Go’s Our Lips Are Sealed na potrzeby soundtracku do filmu Historia Kopciuszka (zobacz A Cinderella Story Soundtrack), który zawierał jeszcze dwie inne piosenki Duff. Teledysk do Our Lips Are Sealed był popularny w programie Total Request Live kanału MTV, ale piosenka nie dostała się na listę Billboard Hot 100. Trzecim albumem jest krążek Hilary Duff (2004), na który piosenki napisała m.in. sama artystka. Płyta ma bardziej rockowy styl niż Metamorphosis. Został wydany na jej siedemnaste urodziny (