Tom Wilkinson, właśc. Thomas Geoffrey Wilkinson OBE (ur. 5 lutego 1948 w Leeds, zm. 30 grudnia 2023 w Londynie) – brytyjski aktor. W 2005 został odznaczony Orderem Imperium Brytyjskiego (OBE). == Życiorys == Urodził się w Leeds w hrabstwie West Riding of Yorkshire jako syn Marjorie i Thomasa Wilkinsona, rolnika. W wieku 11 lat przeniósł się z rodziną do Kitimat w Kolumbii Brytyjskiej w Kanadzie, gdzie mieszkał przez pięć lat, po czym powrócił do Wielkiej Brytanii i założył pub w Kornwalii. Wilkinson ukończył literaturę angielską i amerykańską na University of Kent. Podczas studiów Wilkinson zainteresował się aktorstwem i reżyserią w Towarzystwie Dramatycznym Uniwersytetu Kent (obecnie T24 Drama Society). Po ukończeniu studiów Wilkinson uczęszczał następnie do Royal Academy of Dramatic Art w Londynie, którą ukończył w 1973. Zadebiutował na scenie w Nottingham Playhouse. Po raz pierwszy trafił na ekran jako Ransome w dreszczowcu Andrzeja Wajdy Smuga cienia (1976) na podstawie powieści Josepha Conrada pod tym samym tytułem. Później dołączył do Royal Shakespeare Company i wystąpił na West Endzie w roli Horatio w Hamlecie (1980), za co otrzymał nominację do nagrody Laurence Olivier Award dla najlepszego aktora drugoplanowego. Kolejną nominację do Laurence Olivier Award zdobył jako dr Stockmann we Wrogu ludu (1988). Laureat nagrody BAFTA dla najlepszego aktora drugoplanowego za rolę Geralda Arthura Coopera w komedii Petera Cattaneo Goło i wesoło (1997). Był nominowany do Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego oraz zdobył Independent Spirit Awards i nagrodę specjalną Jury na Sundance Film Festival za rolę Matta Fowlera w dramacie Todda Fielda Za drzwiami sypialni (2001). Po raz drugi był nominowany do Oscara dla najlepszego aktora drugoplanowego za rolę Arthura Edensa, prawnik w firmie Kenner, Bach i Ledeen w dreszczowcu Tony’ego Gilroya Michael Clayton (2007). Zdobywca nagrody Emmy i Złotego Globu dla najlepszego aktora drugoplanowego w serialu, miniserialu lub filmie telewizyjnym za rolę Benjamina Franklina w miniserialu HBO John Adams (2008). == Życie prywatne == 5 stycznia 1988 zawarł związek małżeński z aktorką Dianą Hardcastle, z którą miał dwie córki – Alice (ur. 1989) i Molly (ur. 1992). === Śmierć === Zmarł 30 grudnia 2023 w swoim domu w London Borough of Haringey wieku 75 lat. == Filmografia == == Odznaczenia == Officer Orderu Imperium Brytyjskiego – ogłoszenie 2004 == Przypisy == == Linki zewnętrzne == Tom Wilkinson w bazie IMDb (ang.) Tom Wilkinson w bazie Filmweb Tom Wilkinson w bazie Notable Names Database (ang.) Tom Wilkinson w bazie Discogs.com (ang.)