# Andrzej Supron – Biografia, Kariera Sportowa i Działalność Pozasportowa Andrzej Supron to postać o wymiarze ponadwymiarowym w historii polskiego sportu. Jako zapaśnik stylu klasycznego zapisał się złotymi zgłoskami na kartach światowej rywalizacji, będąc pierwszym polskim mistrzem świata w tej dyscyplinie w historii nowoczesnych zapasów. Jego karierę charakteryzowało nie tylko mistrzowskie opanowanie techniczne, ale także inteligencja taktyczna, która pozwalała mu wygrywać walki jeszcze przed ich rozpoczęciem. Po odejściu z czynnego sportu Supron nie zniknął z życia publicznego; wręcz przeciwnie, otworzył nowy rozdział jako pionier wrestlingu w Europie Środkowo-Wschodniej, ceniony komentator telewizyjny, przedsiębiorca oraz działacz sportowy. ## Wczesne Lata i Fundamenty Edukacji Urodzony 22 października 1952 roku w Warszawie, Andrzej Supron dorastał w czasach, gdy sport był jedną z niewielu dziedzin życia publicznego dających szansę na międzynarodową karierę. Już w szkole podstawowej objawił się jego talent fizyczny i predyspozycje do sportów walki. W wieku młodych lat zaczął trenować zapasy, szybko dostrzegając w nich swoją życiową pasję. Supron ukończył Technikum Górnicze w Dąbrowie Górniczej w 1975 roku, zdobywając wykształcenie zawodowe, które w PRL-u dawało stabilne podstawy bytowe. Później podjął studia zaoczne na kierunku trenerskim na Wyższej Szkole Wychowania Fizycznego w Katowicach, choć ostatecznie ich nie sfinalizował, koncentrując się w pełni na karierze zawodniczej. Ten okres edukacji wpłynął na jego pragmatyczne podejście do życia, które widoczne było zarówno na macie, jak i w późniejszych przedsięwzięciach biznesowych. ## Dominacja na Macie: Era Zapaśnicza Kariera Suprona w zapasach stylu klasycznego obejmuje lata 1963–1987. Reprezentował barwy dwóch głównych klubów: początkowo RKS Elektryczność Warszawa (1963–1971), a następnie GKS Katowice (1972–1987). Startował w kategoriach wagi lekkiej (68 kg), półśredniej (74 kg) oraz krótko w średniej (82 kg). ### Styl Walki i „Biodro Suprona” Supron znany był z niezwykle technicznego i ekonomicznego podejścia do walki. W przeciwieństwie do zawodników polegających wyłącznie na sile fizycznej, on stawiał na dźwignie, balans i precyzyjne wykonywanie chwytów. Jego znakiem rozpoznawczym stał się specyficzny rzut przez biodro, wykonywany z tak niezwykłą płynnością i efektywnością, że w Stanach Zjednoczonych manewr ten zyskał miano międzynarodowego terminu sportowego: „**Supron Hip**”. To rzadki przypadek w historii sportów walki, gdy nazwisko polskiego zawodnika stało się nazwą techniczną używaną globalnie. ### Złoty Rok 1975 i Przydomek „Profesor Zapasów” Rok 1975 to moment całkowitej dominacji Suprona. Na Mistrzostwach Świata w Mińsku nie tylko zdobył medal, ale uczynił to w sposób, który przeszedł do legendy. Wygrał **wszystkie walki przed czasem**, nie tracąc ani jednego punktu w całym turnieju. W historii zapasów nikt nie dokonał tego wcześniej. Za ten wyczyn zyskał przydomek „Profesor zapasów”, podkreślający intelektualną przewagę nad rywalami. ### Taktyczna Zmyłka: Mistrzostwa Świata 1982 Jedną z najsłynniejszych anegdot z kariery Suprona jest wydarzenie z Mistrzostw Świat w 1982 roku w Katowicach, gdzie rywalizował już w wadze półśredniej. Niedługo przed zawodami doznał poważnej kontuzji prawego barku, co mogło wykluczyć go z walki. Supron zastosował mistrzowską grę psychologiczną. Podając do prasy fałszywą informację o zwichnięciu **lewego** barku, jednocześnie skutecznie ukrywał prawdziwy stan zdrowia. Udawał ból przy dotyku lewego barku przez przeciwników, którzy w konsekwencji ignorowali jego prawą stronę. Strategia ta okazała się skuteczna; Supron dotarł do finału, gdzie zmierzył się z Rumunem Ștefanem Rusu. Ostatecznie wycofano go z walki w finale przez trenera Stanisława Krzesińskiego, gdy przeciwnik zaczął wykręcać kontuzjowaną nogę. Decyzja ta uchroniła zawodnika przed trwałym uszczerbkiem na zdrowiu, choć odebrała mu szansę na kolejne złoto. ## Olimpiady i Działalność Trenersko-Sędziowska Supron trzykrotnie reprezentował Polskę na Letnich Igrzyskach Olimpijskich: w Monachium (1972), Montrealu (1976) oraz Moskwie (1980). Szczytowym osiągnięciem olimpijskim był **srebrny medal wywalczony na Igrzyskach w Moskwie w 1980 roku** w wadze lekkiej. Ponad rolą sportowca, Supron aktywnie udzielał się jako działacz. Od 1979 roku pracował jako trener zapaśnictwa, a od 1986 roku posiadał uprawnienia sędziego międzynarodowego. Jego doświadczenie było na tyle cenione, że trenował między innymi kadrę Stanów Zjednoczonych, będąc asystentem legendarnego Stanisława Krzesińskiego w polskiej reprezentacji. Był również wiceprzewodniczącym Światowej Rady Zawodniczej FILA i członkiem zarządu Polskiego Komitetu Olimpijskiego. Jego zaangażowanie w obronę zapasów jako dyscypliny olimpijskiej było bezkompromisowe. W marcu 2013 roku, w ramach głośnego protestu przeciwko decyzji Międzynarodowego Komitetu Olimpijskiego o usunięciu zapasów z programu Igrzysk 2020, Supron **zwrócił swój srebrny medal olimpijski**. Gest ten odbił się szerokim echem w mediach międzynarodowych i ostatecznie przyczynił się do przywrócenia dyscypliny do programu igrzysk. ## Wrestling: Pionierstwo w Europie Środkowej Wizytą Suprona nie były tylko tradycyjne zapasy. W 1974 roku, oglądając wrestling w telewizji w Stanach Zjednoczonych, dostrzegł potencjał tej formy rozrywki. Zainspirowany kontaktami z Polonią w USA – Killerm Kowalskim i Ivanem Putskim – postanowił zaimportować ten fenomen do Europy. W latach 80. XX wieku, w czasach PRL-u, Supron organizował pierwszych w Polsce oraz w Związku Radzieckim. Jego gale w Warszawie i Poznaniu przyciągały tłumy. Jednym z atrakcji był występ lekkoatlety Władysława Komara. Ambitnie ekspansja dotarła do krajów ZSRR. W 2009 roku wspólnie z Pawłem Borkowskim założył organizację **Total Blast Wrestling (TBW)** ## Biznes, Polityka i Działalność Telewizyjna Supron wykazuje wielozawodowość. Jak sam przyznaje, w czasach PRL zarabiał mało. Dorabiał, handlując na zachodzie kryształami, płaszczami, papierosami i alkoholem. Prowadził nieruchomości i samochodami. Otworzył klub fitness i siłownię Klub ProActiv Andrzej Supron w Warszawie na Woli. W 2015, wraz z żoną otworzył restaurację Piecuszek, specjalizującą się w kuchni bałkańskiej. W polityce należał do Polskiej Partii Przyjaciół. W 1993 jako jej członek kandydował do Sejmu z listy Samoobrony Andrzeja Leppera w województwie katowickim (otrzymał 4346 głosów). W 2000–2001 prowadził program rozrywkowy Trafiony Zatopiony na kanale TVN; w 2003 na antenie TV4 prowadził teleturniej wiedzy piłkarskiej „Jedenastki”. W 2015 wystąpił w 13 sezonie reality show Ugotowani na TVN i wygrał 3 odcinek Celebrity Splash!. W 2017 stoczył walkę bokserską przeciwko księdzu Jackowi Stryczkowi w ramach akcji charytatywnej Szlachetnej Paczki. ## Życie Prywatne Supron ma trzech synów i jedną córkę. Z pierwszego małżeństwa: Piotr, Andrzej Junior, Agnieszka. Z drugiego: Paweł. 20 października 2012 w Warszawie ożenił się po raz drugi z Edytą. Świadkiem był Stanisław Krzesiński. ## Odznaczenia i Dziedzictwo Złota Gwiazda FILA, Zasłużony Mistrz Sportu, Krzyż Oficerski OOP, Krzyż Niepodległości I Kl z Gwiazdą. ## Tabela Osiągnięć | Rok | Wydarzenie | Mniej | Wynik | |-----|------------|-------|-------| 1975 | MŚ | Złoto | Srebro | |------|----------|------|-------|---------|-------|---| | 1979 | Mistrzostwa Świata | San Diego | Złoto | | 1980 | Igrzyska Olimpijskie | Moskwa | Srebro | | 1975, 79, 83 | MŚ | Mińsk, San Diego, 2 | 1, 2 |