# Zsuzsanna Szelényi Zsuzsanna Szelényi (ur. 6 października 1966) to węgierska autorka, polityk i ekspertka ds. polityki zagranicznej, znana z aktywnego udziału w demokratycznej przemianie Węgier oraz pracy nad wzmacnianiem demokracji w Europie Środkowo-Wschodniej. Jej kariera obejmuje dwie kadencje posła, założenie liberalnej partii politycznej oraz założenie Akademii Liderów Demokracji w Budapeszcie. ## Życie Zsuzsanna Szelényi urodziła się 6 października 1966 roku w Veszprém, a wychowała się w Balatonalmádi. Uzyskała tytuł magistra psychologii na Wydziale Nauk Społecznych Uniwersytetu Eötvös Loránd (ELTE) oraz studiów międzynarodowych na Uniwersytecie Corvinus w Budapeszcie. Dokończyła również studia magisterskie w ramach programu Global Master of Arts Program w The Fletcher School of Law and Diplomacy w USA. Mężem Szelényi jest Ferenc Karvalits, były wiceprezes Węgierskiego Banku Narodowego. Para ma trójkę dzieci. ## Kariera ### Początki w Fidesz Karierę polityczną rozpoczęła w 1988 roku, dołączając do Fidesz w trakcie przejścia Węgier ku demokracji. Była członkinią zarządu partii w początkowym okresie jej istnienia. W 1990 roku, mając zaledwie 24 lata, została wybrana posłanką z listy regionalnej partii w rejonie Veszprém. W latach 1992-1994 pełniła funkcje członka kilku komisji parlamentarnych, w tym Komisji ds. Edukacji, Młodzieży i Sportu, Komisji ds. Społecznych, Rodziny i Zdrowia oraz Komisji ds. Spraw Zagranicznych. Delegowana była również do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy. ### Przejście i praca międzynarodowa Opuściła Fidesz w 1994 roku, gdy partia zmieniła swoją orientację z liberalnej na konserwatywną. Następnie Szelényi pracowała jako Komisarz Ministerialny w Ministerstwie Edukacji (1994-1996). Od 1996 do 2010 roku zatrudniona była w Radzie Europy jako zastępca dyrektora Europejskiego Centrum Młodzieży w Budapeszcie, doradzając rządom i organizacjom społeczeństwa obywatelskiego. W latach 2010-2012 pracowała jako konsultant ds. rozwoju międzynarodowego na Bałkanach i w Północnej Afryce. W tym okresie aktywnie uczestniczyła w działalności organizacji pozarządowych, w tym Fundacji Aktywnego Obywatelstwa, Programu Marshalla z Fundacji im. Hermanna Marshała oraz Węgierskiego Stowarzyszenia Europejskiego. ### Założenie partii Together W marcu 2012 roku Szelényi stała się współzałożycielką liberalnej partii Together, którą kierował były premier Węgier Gordon Bajnai. W wyborach parlamentarnych 2014 roku kandydowała w dystrykcie II Budapesztu i została wybrana posłanką z listy partii. W latach 2014-2018 była członkinią Komisji Budżetowej. Podczas tej kadencji intensywnie pracowała nad sprawami polityki zagranicznej, budując sieć Visegrad4Europe między politykami i think-tankami proeuropejskimi w Europie Środkowo-Wschodniej. ### Prace naukowe i ostatnie działania W 2019 roku zostala zaproszona jako Europe's Future fellow do Instytutu für die Wissenschaften vom Menschen w Wiedniu. W 2020 roku otrzymała stypendium Richarda von Weizsäckera w Akademii Roberta Bosch w Berlinie. W 2022 roku opublikowała kontrowersyjną książkę pt. "Tainted Democracy, Viktor Orban and the Subversion of Hungary" ("Zanieczyszczona demokracja: Viktor Orban i podstawa Węgier"), w której analizuje politykę władzy obecnego premiera Węgier. Obecnie Zsuzsanna Szelényi zajmuje się fundowaniem Akademii Liderów Demokracji przy Central European University w Budapeszcie, gdzie działa jako dyrektor naczelny. ## Publikacje - "Tainted Democracy, Viktor Orban and the Subversion of Hungary" (2022) - analiza demokratycznej kryzysu w Węgier i polityki Viktoru Orbanowi ## Przypisy [1] ELTE Faculty of Social Sciences Archived 2023-01-11 at the Wayback Machine [2] Central European University Democracy Institute --- *Artykuł opracowany na podstawie dostępnych źródeł publicznych. Data ostatniej aktualizacji: 2024-03-15.*