# Wojna na Bliskim Wschodzie (2026) Wojna na Bliskim Wschodzie – konflikt zbrojny między Izraelem i Stanami Zjednoczonymi a Iranem oraz wspieranymi przez niego bojówkami, który rozpoczął się 28 lutego 2026 roku od zbombardowania Iranu w ramach izraelskiej operacji „Ryczący Lew” (hebr. *מִבְצַע שְׁאָגַת הָאֲרִי*, *miwca sze’agat ha-ari*) i amerykańskiej „Epicka Furia” (ang. *Epic Fury*), na co Iran odpowiedział atakami odwetowymi w ramach operacji „Dotrzymana Obietnica 4” (pers. *عملیات وعده صادق ۴*; *amaliat wadeh sadegh 4*). Konflikt rozszerzył się o działania zbrojne Izraela w Libanie, który w ramach walk z bojówkami Iranu dokonał inwazji lądowej na ten kraj. Walki z Iranem (lecz nie w Libanie) zakończyły się 8 kwietnia 2026 roku trwającym rozejmem. Konflikt ten wyróżnia się niespotykaną dotąd intensywnością uderzeń precyzyjnych na infrastrukturę kluczowych państw regionu. Obie strony konfliktu wykorzystały zaawansowaną technikę wojskową, w tym systemy obrony przeciwlotniczej, drony, rakiety balistyczne oraz siły morskie. W wyniku działań wojennych zginęło ponad 1000 osób, a dziesiątki tysięcy ludzi zostało pozbawionych ochrony i musiało uciekać przed liniami frontu konfliktu. ## Kalendarium operacji ### Luty 2026 #### 28 lutego – pierwsza fala nalotów i start wojny W sobotę 28 lutego siły zbrojne Izraela i Stanów Zjednoczonych rozpoczęły masowe bombardowanie celów w Iranie. 200 myśliwców dokonało nalotu na 500 różnych obiektach, m.in. w Teheranie, Isfahanie i w Tebrizie. W ataku zniszczone zostały m.in. pałac prezydencki oraz budynek Rady Bezpieczeństwa Narodowego. Według danych Czerwonego Półksiężyca w wyniku nalotów w Iranie zginęło 201 osób oraz blisko 750 zostało rannych. Wśród ofiar znaleźli się m.in. Mohammad Pakpur (dowódca Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej), Ali Szamchani (doradca najwyższego przywódcy), a także Aziz Nasirzade (minister obrony). Pierwszego dnia ataku doszło do tragicznego trafienia rakietowego w szkołę podstawową dla dziewcząt Szadżare Tajjebe w Minabie, w wyniku którego zginęło co najmniej 115 uczennic, a kolejnych kilkadziesiąt osób zostało rannych. Atak ten spotkał się z ostrzą krytyką ze strony irańskich władz, które określiły go mianem zbrodni wojennej. Analizy wskazują, że w szkołę trafił pocisk Tomahawk, a sprawcami ataku byli Amerykanie. Iran odpowiedział wystrzeleniem ponad 100 rakiet i dronów w stronę Izraela oraz atakiem na bazy amerykańskie w Kuwejcie, Zjednoczonych Emiratach Arabskich, Katarze i Bahrajnie. Ponadto rakiety uderzyły w międzynarodowe lotnisko w Kuwejcie i wieczorem w luksusowy hotel w Dubaju. Iran ogłosił również zablokowanie cieśniny Ormuz, co miało globalne konsekwencje dla handlu ropą naftową. Izrael i USA doniosły o śmierć najwyższego przywódcy Iranu Alia Chamenei, co strona irańska początkowo zaprzeczała. W związku z sytuacją polityczno-wojskową Izrael, Iran, ZEA oraz zamknęły swoją przestrzeń powietrzną dla samolotów cywilnych, co doprowadziło do zawieszenia połączeń lotniczych. ### Marzec 2026 #### 1 marca – potwierdzenie śmierci Ajatollaha i kolejne ataki Przed godziną 2:00 czasu lokalnego irański dron, najprawdopodobniej w wyniku błędu systemu, wleciał w hotel Burdż al-Arab w Dubaju. Drony trafiły też w porty lotnicze w Abu Zabi (1 zabity, 7 rannych) oraz w Dubaju (4 rannych pracownicy lotniska). Po raz kolejny irański pocisk uderzył w Zjednoczone Emiraty Arabskie, co wywołało międzynarodowy sprzeciw wobec naruszania neutralności państw trzecich. Około godziny 5:00 irańskie media potwierdziły śmierć najwyższego przywódcy Ali Chamenei, co spowodowało w Iranie ogłoszenie 40-dniowej żałoby narodowej. Władzę tymczasowo przejęła Rada Przywódcza (w składzie: Masud Pezeszkian, Alireza Arafi, Gholamhosejn Mohseni-Eże’i). Irańskie media podawały również o śmierci Mahmuda Ahmadineżada (niezpotwierdzone informacje) oraz o uderzeniu rakiety balistycznej w schron w izraelskim Bet Szemesz (9 ofiar). #### 2 marca – uderzenia w Liban i instalacje nuklearne Izrael przeprowadził ataki na cele związane z Hezbollaha w Libanie (52 zabitych, 154 rannych) oraz na trzy budynki kompleksu nuklearnego w Natanz (choć nie był on czynny od czerwca 2025 r.). W wyniku incydentu nad Kuwejtem zestrzelono 3 myśliwce F-15E (późniejsze ustalenia wskazywały na kulisy kuwejckiego F/A-18 Hornet). Irański pocisk trafił radar systemu THAAD w Jordanii. Straty ludzkie wzrosły do 12 osób w Izraelu i 787 w Iranie (w tym 165 ofiar ze szkoły w Minabie). #### 3 marca – wojna lądowa w Libanie i ofensywa na Teheran Armia izraelska wkroczyła do południowego Libanu, argumentując to chęcią ochrony ludności cywilnej oraz strategicznych punktów, zagrażających bazą Hezbollaha. W tym samym czasie siły izraelskie kontynuowały naloty na cele w Iranie (radary, wyrzutnie rakiet, centra dowodzenia, bazy wojskowe). Zniszczono też kompleks przywódców w Teheranie oraz siedzibę irańskiej telewizji. Poległ m.in. irański statek wojenny, a wydarzeniu towarzyszył atak na poselstwo w Libanie. W godzinach popołudniowych nastąpił nalot na Zgromadzenie Ekspertów w Kom, gdzie wybrano nowego przywódcę Iranu. #### 4 marca – wydłużenie konfliktu na morzu i w Libanie W wyniku odwety Iran zaatakował dronami cele w Emiratach i Katarze. Amerykański okręt podwodny zatopił irańską fregatę IRINS „Dena” u wybrzeży Sri Lanki (87 zabitych). W Libanie Siły Powietrzne Izraela zbombardowały m.in. Baalbek, a siły lądowe zaatakowały Al-Chijam. #### 5-7 marca – eskalacja w regionie Przez kolejne dni trwały naloty na irańskie lotniska, ataki dronów na Azerbejdżan (4 ranni) oraz kolejne fale bombardowań Teheranu. Atak dronów na port lotniczy Dubaj wymusił tymczasowe zamknięcie infrastruktury, co nastąpiło po zapowiedziach prezydenta Iranu o zaprzestaniu ataków na sąsiadów pod warunkiem braku prowokacji. #### 8 marca – nowy przywódca i walki o Liban Stany Zjednoczone i Izrael zbombardowały magazyny ropy naftowej i rafinerię w Teheranie, podczas gdy izraelska marynarka wojenna zaatakowała hotel w Bejrucie (śmierć 4 irańskich oficerów). Modżtaba Chamenei został wybrany nowym Najwyższym przywódcą Iranu. W Libanie zginęło dwóch izraelskich żołnierzy (pierwsze potwierdzone ofiary śmiertelne IDF od wznowienia konfliktu). Liczba uchodźców w Libanie osiągnęła 510 tysięcy osób. #### 9-10 marca – zamykanie kanałów i wymiana ciosów Iran znów ogłosił zamknięcie cieśniny Ormuz. NATO zestrzeliło irański pocisk nad Turcją, a Izrael zażądał od Libańczyków opuszczenia Ad-Dahiji. Nastąpiła wymiana ciosów na dużą skalę między Iranem a Izraelem oraz bazami USA na Bliskim Wschodzie. #### 11-31 marca – ciągłe starcia i rosnąca przemoc W tym okresie doszło do ataków na szyickie milicje w Iraku, zniszczenia irańskiego lotnictwa wojskowego (m.in. tzw. irańskiego Air Force One), ataków na okręty irańskie nad Morzem Kaspijskim, a także na amerykańskie myśliwce (pierwsze udokumentowane trafienie F-35). W odpowiedzi na atak na ośrodek badań jądrowych w Natanz, Iran uderzył w izraelskie miasto Dimona (Centrum Badań Jądrowych), raniąc ponad 54 osoby. Dochodziło do eskalacji, w tym do ataków na infrastrukturę energetyczną w Bahrajnie i ZEA. 31 marca Iran ogłosił plan ataków na firmy technologiczne USA w regionie, podczas gdy Izrael zapowiadał niszczenie miejscowości przygranicznych w Libanie aż do rzeki Litani. ### Kwiecień 2026 #### 1-7 kwietnia – maksymalna eskalacja i groźba wojny totalnej 4 kwietnia most autostradowy w Karadż został zniszczony w wyniku nalotu (8 ofiar). Doszło do ataków na amerykańskie centra logistyczne oraz na infrastrukturę energetyczną. USA zestrzeliły irańskie myśliwce F-15E, jednak samoloty te zostały ostatecznie zniszczone podczas prób ewakuacji z terytorium Iranu. W Libanie zginął szef wywiadu IRGC, generał Madżid Chademi. 7 kwietnia prezydent Donald Trump wydał ultimatum: otwarcie cieśniny Ormuz lub atak na irańską infrastrukturę energetyczną i mosty, grożąc zniszczeniem „całej cywilizacji”. Mniej niż dwie godziny przed upływem ultimatum ogłoszono jednak dwutygodniowe zawieszenie broni za mediacji Pakistanu. Zapowiedziano negocjacje w Islamabadzie oparte na 10-punktowym planie irańskim, obejmującym zniesienie sankcji i kontrolę nad cieśniną Ormuz. #### 8 kwietnia – rozejm i dalsze walki w Libanie Kilkanaście godzin po ogłoszeniu zawieszenia broni, Izrael przeprowadził w Libanie naloty w ramach operacji „Wieczna Ciemność”, co zakończyło ostre faze Wojny na Bliskim Wschodzie, z zachowaniem napięcia i lokalnych konfliktów zbrojnych. ## Ofiary konfliktu Według UNICEF podczas bombardowań Libanu przez Izrael zginęło 120 dzieci, a około 400 zostało rannych. Szacuje się, że w całym konflikcie zginęło ponad 1000 osób, a dziesiątki tysięcy zostały zmuszone do opuszczenia domów. ## Ocena prawna konfliktu Szereg ekspertów z zakresu prawa międzynarodowego wyraziło zdanie, że atak Izraela i Stanów Zjednoczonych na Iran bez zgody Rady Bezpieczeństwa ONZ i bez wykazania bezpośredniego niebezpieczeństwa stanowił rażące naruszenie prawa międzynarodowego. - **Nico Krisch** uznał złamanie prawa międzynarodowego za „oczywiste”, stwierdzając, że zagrożenie uzasadniające atak musiałoby być pewne i niemal natychmiastowe, co w przypadku Iranu nie miało miejsca. - **Beatrice Fihn** oceniła, że prezydent Trump złamał prawo nie tylko międzynarodowe, ale i amerykańskie. - **Alberto Alemanno** określił działania jako wojnę prewencyjną, którą prawo międzynarodowo-polityczne konsekwentnie odrzuca, wskazując na jawne stosowanie podwójnych standardów i prawo przewagi siły. Deklarowana przez Izrael przyczyna wojny – atak wyprzedzający – nie była uznawana za prawdziwą, gdyż państwu temu nie groziło pewne i bliskie uderzenie Iranu. Również brak przedstawienia informacji uzasadniających samoobronę przez Izrael był niezgodny z postanowieniami Karty Narodów Zjednoczonych. ## Reakcje międzynarodowe ### ONZ i NATO Rada Bezpieczeństwa ONZ zwołała nadzwyczajne posiedzenie. Sekretarz generalny ONZ António Guterres wezwał do wstrzymania działań zbrojnych. NATO zadeklarowało brak planów angażowania się w konflikt. ### Stany trzecie - **Austria** odmówiła wykorzystania swojej przestrzeni powietrznej przez USA. - **Chiny** wezwały do powstrzymania walk i uszanowania suwerenności Iranu. - **Hiszpania** odmówiła udostępniania baz wojskowych USA do działań przeciwko Iranowi. - **Niemcy** uznaly atak za sprzeczny z prawem międzynarodowym i „politycznie fatalny błąd”. - **Pakistan** poprowadził negocjacje i interweniował dyplomatycznie, unikając bezpośredniego zaangażowania militarnego. - **Polska** wyraziła solidarność z USA, ale zadeklarowała niezmieszanie się w konflikt, który nie dotyczy bezpośrednio bezpieczeństwa państwa. - **Rosja** wezwała do zaprzestania agresji i powrotu do rozwiązań dyplomatycznych. - **Szwajcaria** zachowała neutralność, dopuszczając jedynie tranzyty humanitarne. - **Turcja** i **Ukraina** potępiły atak na suwerenność Iranu; Ukraina zapewniła wsparcie w obronie przeciwlotniczej baz USA. - **Włochy** odmówiły dostępu amerykańskim bombowcom do bazy na Sycylii. - **Watykan** zaapelował do powstrzymania "spirali przemocy". ## Zobacz też - wojna Izraela z Hamasem - wojna izraelsko-irańska - protesty w Iranie