# Uniwersytet Harvarda Uniwersytet Harvarda (ang. Harvard University) to prywatna uczelnia badawcza zlokalizowana w Cambridge, Massachusetts, w Stanach Zjednoczonych. Założony 8 września 1636 roku jako Harvard College, jest najstarszą instytucją szkolnictwa wyższego w Stanach Zjednoczonych i jedną z najbardziej renomowanych na świecie. ## Historia ### Początki i Nazwa Harvard powstał jako Harvard College w Newtowne (później przemianowanym na Cambridge) w Kolonii Zatoki Massachusetts. Nazwa uczelni pochodzi od Johna Harvarda, purytańskiego duchownego, który przekazał jej swoją bibliotekę i połowę majątku. W marcu 1639 r. uczelnia oficjalnie przyjęła nazwę Harvard College na cześć swojego pierwszego znaczącego darczyńcy. W 1643 roku Ann Radcliffe ufundowała pierwsze stypendia dla studentów. Wczesne lata uczelni naznaczone były również protestami studentów, m.in. „buntem maślanym” w 1766 roku oraz „buntem zepsutej kapusty” w latach 1807–1808, które świadczyły o niezadowoleniu ze standardu żywienia. ### Transformacja w Uniwersytet Termin „uniwersytet” w odniesieniu do Harvardu po raz pierwszy pojawił się w Konstytucji Massachusetts z 1780 roku. Na początku XIX wieku, pod wpływem reform George’a Ticknora, uczelnia przeszła znaczące zmiany programowe i organizacyjne. ### Era Charlesa Williama Eliota Przełomowym okresem w historii Harvardu była prezydentura Charlesa Williama Eliota (1869–1909). Eliot zrewolucjonizował uczelnię, kładąc nacisk na badania naukowe i łącząc wiedzę teoretyczną z praktycznym zastosowaniem. Wprowadził również system obieralnych przedmiotów, co dało studentom większą swobodę w kształtowaniu własnej edukacji. ### Harvard Dziś Obecnie Harvard to światowej klasy uniwersytet, na którym studiuje około 21 000 osób. Uczelnia jest znana z wysokiego poziomu nauczania, wybitnych wykładowców i szerokiej oferty programów studiów. ## Organizacja ### Struktura Zarządzania Harvard jest zarządzany przez dwa organy: President and Fellows of Harvard College (znany również jako Harvard Corporation) oraz Harvard Board of Overseers. President of Harvard University, mianowany przez Harvard Corporation, odpowiada za codzienne zarządzanie uczelnią. ### Wydziały i Szkoły Uniwersytet Harvarda składa się z dziewięciu wydziałów (ang. faculties) i wielu szkół wyższych (ang. schools), z których każda specjalizuje się w określonych dziedzinach: * **Harvard Faculty of Arts and Sciences:** * Harvard College (1636) * Harvard Graduate School of Arts and Sciences (1872) * Harvard Division of Continuing Education * Harvard Extension School (1909) * Harvard Summer School (1871) * **Faculty of Medicine:** * Harvard Medical School (1782) * Harvard School of Dental Medicine (1867) * **Harvard Divinity School (1816)** * **Harvard Law School (1817)** * **Harvard Business School (1908)** * **Graduate School of Design (1914)** * **Graduate School of Education (1920)** * **School of Public Health (1922)** * **John F. Kennedy School of Government (1936)** W 1999 roku Radcliffe College przekształcono w Radcliffe Institute for Advanced Study. ## Życie studenckie і kultura ### Tradycje Harvard ma bogatą historię i wiele tradycji, takich jak coroczne zawody wioślarskie z Uniwersytetem Yale, ceremonie rozdania dyplomów i liczne imprezy kulturalne. ### Organizacje studenckie Na Harvardzie działa wiele organizacji studenckich, w tym „Polskie Towarzystwo na Harvardzie” (ang. Harvard Polish Society), założone w 1990 roku. ## Znani Absolwenci i Wykładowcy ### Absolwenci Harvard wykształcił wielu wybitnych ludzi, w tym prezydentów Stanów Zjednoczonych, naukowców, artystów i przedsiębiorców. Do znanych absolwentów należą: * John Ashbery, poeta * Steve Ballmer, były dyrektor Microsoftu * George W. Bush, prezydent USA (2001–2009) * Amy Brenneman, aktorka * Mary Whiton Calkins, psycholog * książę Aga Chan IV, imam aga chanów * Jeremy Lin, koszykarz * Tom Morello, gitarzysta * Barack Obama, prezydent USA (2009–2017) * Julius Robert Oppenheimer, fizyk * Masako Owada, cesarzowa Japonii * Agata Passent, dziennikarka * Natalie Portman, aktorka * Franklin Delano Roosevelt, prezydent USA (1933–1945) * Theodore Roosevelt, prezydent USA (1901–1909) * Richard Stallman, założyciel projektu GNU * Meg Taylor, papuaska polityczka * Isoroku Yamamoto, admirał * Ted Kaczynski, terrorysta i matematyk, na uniwersytecie poddany badaniom w ramach programu CIA o nazwie "MK-Ultra", znany jako "Unabomber" ### Wykładowcy Wykładowcami Harvardu byli i są wybitni naukowcy i intelektualiści z różnych dziedzin, m.in.: * Louis Agassiz, zoolog * Chris Argyris, ekonomista * John Kenneth Galbraith, ekonomista * Roy Glauber, fizyk * Anna Goldfeder, radiolog * Asaph Hall, astronom * Jeffrey Hamburger, historyk sztuki * Henry James, pisarz * William James, filozof, psycholog * Rem Koolhaas, architekt * Eric Lenneberg, językoznawca * Czesław Miłosz, poeta * Wiktor Weintraub, slawista * Richard Wrangham, antropolog * Radosław Sikorski, polityk * Jerzy Sołtan, architekt ### Inni związani z uczelnią * Bill Gates (studiów nie ukończył) * Gabe Newell, założyciel Valve (nie ukończył) * Mark Zuckerberg, założyciel Facebooka (studiów nie ukończył, otrzymał tytuł honorowy w 2017 roku) ## Rankingi i Reputacja Harvard regularnie zajmuje czołowe miejsca w światowych rankingach uniwersyteckich, w tym pierwsze miejsce w Akademickim Rankingu Uniwersytetów Świata (Lista Szanghajska). ## Majątek Harvard University jest najbogatszą uczelnią na świecie. W 2015 roku jego majątek wynosił 37,6 miliardów USD. ## Kampus ### Architektura Hrvard posiada ogromny kampus z budynkami o różnym stylu architektonicznym. Najbardziej znanym jest Harvard Yard, centralny dziedziniec otoczony zabytkowymi budynkami. ### Biblioteki Biblioteki Harvarda są jednymi z największych i najważniejszych na świecie. Zawarte w nich zbiory obejmują miliony książek, manuskryptów i других materiałów. ## Galeria <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Harvard_University_seal.svg/120px-Harvard_University_seal.svg.png" alt="Herb Harvardu"> <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1d/Harvard_University_aerial.jpg/800px-Harvard_University_aerial.jpg" alt="Widok lotniczy na kampus uniwersytetu"> <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/Memorial_Church_Harvard_University.jpg/800px-Memorial_Church_Harvard_University.jpg" alt="Kościół Pamięci na Harvardzie"> <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/33/Widener_Library_Harvard_University.jpg/800px-Widener_Library_Harvard_University.jpg" alt="Biblioteka Widenera"> <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6b/Harvard_Law_School_campus.jpg/800px-Harvard_Law_School_campus.jpg" alt="Budynki Harvard Law School"> <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9b/Dunster_House_Harvard.jpg/800px-Dunster_House_Harvard.jpg" alt="Dunster House"> <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9b/Harvard_Business_School_campus.jpg/800px-Harvard_Business_School_campus.jpg" alt="Kampus Harvard Business School"> <img src="https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/94/Harvard_Medical_School_quadrangle.jpg/800px-Harvard_Medical_School_quadrangle.jpg" alt="Czworkąt Harvard Medical School"> ## Zobacz też * Eliot House * Harvard Club of Poland * Houghton Library