Wiedźmin (ang. The Witcher) – amerykańsko-polski telewizyjny serial fantasy, stworzony przez Lauren S. Hissrich na podstawie książek Andrzeja Sapkowskiego o wiedźminie Geralcie. Ośmioodcinkowa pierwsza seria udostępniona została w całości 20 grudnia 2019 w serwisie Netflix a tytułową rolę zagrał Henry Cavill. Drugi sezon serialu pojawił się 17 grudnia 2021. Trzeci sezon został podzielony na dwie części - pierwsze pięć odcinków pojawiło się 29 czerwca 2023, natomiast pozostałe trzy 27 lipca cztery tygodnie później. Liam Hemsworth przejął rolę Geralta z Rivii w czwartym sezonie, który ukazał się 30 października 2025 i również składał się z ośmiu odcinków. W kwietniu 2024 roku serial przedłużono o piąty i ostatni sezon. Dla Netfliksa zrealizowano także prequele i spin-offy: miniserial o podtytule Rodowód krwi oraz filmy animowane Zmora Wilka i Syreny z głębin. == Fabuła == Akcja serialu, osadzonego w inspirowanym średniowieczem świecie fantasy, przedstawia losy wiedźmina Geralta z Rivii (Henry Cavill) – najemnego łowcy potworów, który znajduje swoje przeznaczenie w młodej księżniczce Ciri (Freya Allan) i czarodziejce Yennefer (Anya Chalotra). Pierwsza seria zrealizowana została na podstawie wybranych opowiadań ze zbiorów Miecz przeznaczenia i Ostatnie życzenie, które poprzedzają tzw. sagę o wiedźminie i zostały wykorzystane do zarysowania poszczególnych postaci, zanim po raz pierwszy spotkają się ze sobą. Druga seria adaptuje opowiadanie Ziarno prawdy i elementy powieści Krew elfów, tworząc oryginalną historię wypełniającą luki między odnalezieniem Ciri przez Geralta i jej podróżą na Thanedd. Trzecia seria adaptuje końcówkę Krwi Elfów oraz wydarzenia na Thanedd z Czasu pogardy. == Obsada == == Odcinki == === Sezon 1 (2019) === === Sezon 2 (2021) === === Sezon 3 (2023) === === Sezon 4 (2025) === == Produkcja == W 2015 roku Tomasz Bagiński poinformował, że pracuje nad nową produkcją filmową na podstawie sagi o wiedźminie. W międzyczasie filmową adaptacją twórczości Sapkowskiego zainteresowany był również Netflix, który niemal doprowadził do rozpoczęcia prac nad pełnometrażowym filmem. Kelly Luegenbiehl, wiceprezes ds. produkcji międzynarodowych, uznała, że zamiast zamykać ośmiotomowy cykl w jednym filmie, lepszym rozwiązaniem będzie zrealizowanie serialu. W maju 2017 platforma Netflix zapowiedziała, że wyprodukuje anglojęzyczny serial o wiedźminie na podstawie prozy Andrzeja Sapkowskiego, którego jednym z reżyserów będzie Bagiński. Współproducentami zostały: Stillking Films, polska spółka Platige Image i in. W grudniu 2017 doniesiono, że showrunnerką produkcji będzie Lauren S. Hissrich. W kwietniu 2018 Schmidt zapowiedziała, że pierwsza seria będzie składała się z ośmiu odcinków. Poinformowała ona także, że zostanie ona nakręcona w Europie Środkowej. We wrześniu tego samego roku ogłoszono, że do roli tytułowego bohatera, Geralta z Rivii został wybrany Henry Cavill. W tym samym miesiącu podano także oficjalną listę reżyserów produkcji, na której znaleźli się Alik Sacharow, Charlotte Brändström oraz Alex Garcia Lopez. Zabrakło w niej jednak Tomasza Bagińskiego, który z powodu zaangażowania w innych przedsięwzięciach pozostał jedynie producentem pierwszej serii. W 2017 roku poinformowano, że Andrzej Sapkowski będzie konsultantem kreatywnym, ale w styczniu 2018 roku autor zaprzeczył, że będzie miał jakikolwiek bezpośredni udział w produkcji serialu. W kwietniu 2018 spotkał się jednak z Hissrich, a w maju ta oznajmiła, że jest on częścią projektu. W październiku 2018 podano pełną obsadę produkcji. Kręcenie zdjęć głównych rozpoczęło się 31 października na Węgrzech. W marcu 2019 produkcję serialu przeniesiono na Wyspy Kanaryjskie w celu nakręcenia kolejnych scen. Miesiąc później plan filmowy został przeniesiony do Polski (zamek Ogrodzieniec). Kręcenie zdjęć głównych pierwszej serii zakończono pod koniec maja 2019. 13 listopada zapowiedziano realizację drugiej serii, której premierę zaplanowano na 2021 rok. Po opóźnieniu wywołanym pandemią koronawirusa drugą serię zaczęto realizować w Wielkiej Brytanii latem 2020. W ekipie została zmieniona część twórców, m.in. krytykowani twórcy kostiumów. Zdjęcia do drugiej serii zakończono na przełomie marca i kwietnia. Od sierpnia 2020 na platformie dostępny jest trzydziestodwuminutowy film dokumentalny Jak powstawał Wiedźmin, od września 2020 ośmioodcinkowy miniserial dokumentalny Wiedźmin: Za kulisami odcinków, zaś w 2023 udostępniono krótkometrażowy dokument Jak powstawał Wiedźmin: Sezon 3. 25 września 2021 ogłoszono przedłużenie serialu o trzecią serię oraz plany stworzenia kolejnego, po Zmorze Wilka, filmu animowanego, a także serialu familijnego. Zdjęcia do trzeciego sezonu kręcono m.in. na wyspie Krk w Chorwacji. Jesienią 2022 ogłoszono, że w planach znajduje się także seria czwarta, jednak Cavill zdecydował się odejść z serialu po zakończeniu trzeciej, wobec czego w roli Geralta zastąpi go Liam Hemsworth. W kwietniu 2024 Netflix zamówił realizację piątej serii, mającej być zarazem ostatnią. === Scenariusz === Scenariusz pierwszej serii ma nieliniową strukturę, według Hissrich inspirowaną Dunkierką Christophera Nolana. Yennefer i Ciri otrzymały w niej więcej czasu, żeby widzowie mogli lepiej zapoznać się z tymi postaciami – ich przeszłością i motywacjami. Druga seria zbudowana zostanie na fundamentach pierwszej, ma być bardziej liniowa, a postacie mają częściej dzielić ze sobą sceny. === Promocja i premiera === W kwietniu 2019 roku zapowiedziano, że premiera serialu będzie miała miejsce pod koniec roku. Pierwszą zapowiedź zaprezentowano 19 lipca podczas konwentu San Diego Comic-Con. Pierwszy pełny zwiastun pokazano 31 października w ramach Lucca Comics & Games, z kolei finalny udostępniono 12 grudnia. 16 grudnia 2019 w Londynie odbyła się uroczysta premiera serialu z udziałem m.in. Henry’ego Cavilla, Anyi Chalotry i Freyi Allan oraz producentów. 18 grudnia na torze Służewiec odbyła się uroczysta polska premiera. == Odbiór == === Seria pierwsza === Pierwsza seria spotkała się z mieszanym przyjęciem ze strony krytyków. W agregatorze recenzji Rotten Tomatoes 68% z 91 recenzji uznano za pozytywne, a średnia ocen wystawionych na ich podstawie wyniosła 6,60 na 10. z kolei w agregatorze Metacritic średnia ważona ocen z 17 recenzji wyniosła 54 punkty na 100. Oceny wystawione przez użytkowników obu serwisów były z reguły bardziej pozytywne. Erik Kain z „Forbesa” stwierdził w swojej recenzji: „Jeśli szukasz oryginalnego mrocznego fantasy z elementami horroru, nagością oraz mnóstwem krwi i przemocy (oraz potworami), nie szukaj dalej”. James Whitbrook z io9 napisał: „Jeżeli przebrniesz przez trudne pierwsze odcinki, z rzadka przerywane fajną walką albo ciekawą postacią, to Wiedźmin powoli, ale pewnie staje się świetnym kawałkiem krwawej i szokującej rozrywki”. Darren Franich z „Entertainment Weekly” wystawił pierwszej serii najniższą możliwą ocenę – F – stwierdzając, że „jego przeznaczeniem jest nigdy już nie wracać do tego festiwalu nudy” i wywołał kontrowersje przyznaniem się, że przeskoczył od razu do piątego odcinka. O pierwszej serii pozytywnie wypowiedział się Andrzej Sapkowski: „Jestem bardziej niż zadowolony z tego, jak Henry Cavill wypadł w Wiedźminie. To prawdziwy profesjonalista. Tak jak Viggo Mortensen stał się Aragornem, tak Henry stał się Geraltem – i na zawsze nim pozostanie”. Dodał również: „Będę szczęśliwy, jeśli widzowie – i czytelnicy – wyniosą z tego coś, co ich w jakiś sposób wzbogaci. Mam też szczerą nadzieję, że widzowie – i czytelnicy – będą się tym pasjonować, w każdym aspekcie”. === Seria druga === Druga seria została przyjęta przez krytyków bardziej przychylnie. W agregatorze recenzji Rotten Tomatoes 95% z 62 recenzji uznano za pozytywne, a średnia ocen wystawionych na ich podstawie wyniosła 8,0 na 10. Z kolei w agregatorze Metacritic średnia ważona ocen z 23 recenzji wyniosła 69 punktów na 100. Użytkownicy obu serwisów odebrali go jednak negatywnie. === Seria trzecia === Trzecia seria została przyjęta przez krytyków nieco chłodniej niż druga. W agregatorze recenzji Rotten Tomatoes 85% z 39 recenzji uznano za pozytywne, a średnia ocen wystawionych na ich podstawie wyniosła 7,1 na 10. Z kolei w agregatorze Metacritic średnia ważona ocen z 13 recenzji wyniosła 70 punktów na 100. Reakcja użytkowników była nieprzychylna. == Powiązane produkcje == Na zamówienie Netfliksa powstał film animowany Wiedźmin: Zmora Wilka (2021) opowiadający o młodości mentora Geralta, Vesemira, oraz aktorski miniserial Wiedźmin: Rodowód krwi (2022) – prequel, którego akcja dzieje się wiele wieków wcześniej. W 2025 pojawiła się druga animacja, spin-off Wiedźmin: Syreny z głębin, w którym głosu Geraltowi użyczył Doug Cockle, dubbingujący tę postać w angielskich wersjach gier komputerowych z serii Wiedźmin. == Przypisy == == Linki zewnętrzne == Wiedźmin w bazie Filmweb Wiedźmin w bazie IMDb (ang.) Wiedźmin. netflix.com. [dostęp 2019-01-03].