# Stowarzyszenie Dzieci Holocaustu w Polsce Stowarzyszenie Dzieci Holocaustu w Polsce jest organizacją non-profit zrzeszającą osoby, które przeżyły Holokaust jako dzieci. Zostało założone w 1991 roku i od tego czasu aktywnie działa na rzecz zachowania pamięci o Zagładzie oraz wspierania ocalałych. ## Historia i Geneza Stowarzyszenie powstało z inicjatywy osób, które doświadczyły okrucieństw II wojny światowej jako dzieci żydowskiego pochodzenia. Te osoby, urodzone w latach 1926-1945, przetrwały Holokaust ukrywając się, w rodzinach zastępczych, klasztorach, domach dziecka, lub dzięki pomocy Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Po wojnie wiele z tych dzieci zmagało się z trudnościami w odnalezieniu swojej tożsamości i powrocie do normalnego życia. Stowarzyszenie Dzieci Holocaustu w Polsce powstało jako miejsce, gdzie te osoby mogą się spotkać, dzielić swoimi doświadczeniami i otrzymać wsparcie. ## Cele i Działalność Głównym celem Stowarzyszenia jest zachowanie pamięci o Holokauście i przekazywanie wiedzy o nim następnym pokoleniom. Organizacja dąży również do budowania wspólnoty osób ocalałych z Zagłady i udzielania im wsparcia. Do głównych obszarów działalności Stowarzyszenia należą: * **Edukacja:** Organizowanie spotkań z młodzieżą, prowadzenie projektów edukacyjnych, takich jak „Pamięć dla przyszłości” oraz tworzenie materiałów edukacyjnych. * **Działalność wydawnicza:** Publikowanie wspomnień ocalałych, książek o tematyce Holokaustu oraz materiałów edukacyjnych. * **Wsparcie socjalne i psychologiczne:** Udzielanie pomocy finansowej i psychologicznej ocalałym oraz organizowanie spotkań i wyjazdów integracyjnych. * **Upamiętnianie:** Uczestniczenie w uroczystościach upamiętniających ofiary Holokaustu oraz dbanie o miejsca pamięci. * **Współpraca z innymi organizacjami:** Współpraca z organizacjami żydowskimi, instytucjami naukowymi i edukacyjnymi oraz organizacjami pozarządowymi działającymi na rzecz praw człowieka. ### Projekt „Pamięć dla przyszłości” Projekt „Pamięć dla przyszłości” to jeden z najważniejszych programów edukacyjnych Stowarzyszenia. Jest on realizowany od roku szkolnego 2003/2004 we współpracy z Ośrodkiem Rozwoju Edukacji, Żydowskim Instytutem Historycznym im. Emanuela Ringelbluma oraz Muzeum Historii Żydów Polskich Polin. W ramach projektu organizowany jest konkurs dla uczniów, którzy nadsyłają prace na temat Holokaustu. Celem projektu jest edukacja młodzieży na temat Zagłady i uwrażliwienie na problematykę nietolerancji i dyskryminacji. ### Spotkania z młodzieżą Członkowie Stowarzyszenia regularnie spotykają się z młodzieżą w szkołach i muzeach w całej Polsce. Podczas tych spotkań dzielą się swoimi wspomnieniami i odpowiadają na pytania uczniów. Celem tych spotkań jest przybliżenie młodzieży historii Holokaustu z perspektywy osób, które go doświadczyły. ### Działalność wydawnicza Stowarzyszenie prowadzi aktywną działalność wydawniczą. Wydało m.in. serię "Dzieci Holocaustu mówią…", w której zebrano wspomnienia członków Stowarzyszenia. Ponadto, Stowarzyszenie wydało książki o Sprawiedliwych wśród Narodów Świata oraz materiały edukacyjne na temat Holokaustu. Publikacje Stowarzyszenia są cennym źródłem wiedzy o Zagładzie i pomagają zachować pamięć o ofiarach. ### Wystawa „Moi żydowscy rodzice, moi polscy rodzice” Wystawa „Moi żydowscy rodzice, moi polscy rodzice” to projekt, który przedstawia losy dzieci żydowskich, które zostały uratowane przez Polaków podczas Holokaustu. Wystawa jest prezentowana w wielu miastach w Polsce i za granicą i cieszy się dużym zainteresowaniem. Do wystawy został wydany album w trzech językach. ## Struktura i Członkostwo Stowarzyszenie ma siedzibę w Warszawie i oddziały w Gdańsku, Krakowie, Łodzi i Wrocławiu. W 2017 roku liczyło około 500 członków. Członkiem Stowarzyszenia może zostać osoba, która urodziła się w latach 1926-1945 i przeżyła Holokaust. ## Nagroda im. Ireny Sendlerowej „Za naprawianie świata” Stowarzyszenie jest inicjatorem powstania Nagrody imienia Ireny Sendlerowej „Za naprawianie świata”. Nagroda jest przyznawana osobom i organizacjom, które działają na rzecz praw człowieka i dialogu międzykulturowego. ## Współpraca Stowarzyszenie współpracuje z wieloma organizacjami i instytucjami, m.in.: * Europejskim Stowarzyszeniem Żydów ocalałych z Holokaustu (EuAs) * Światową Federacją Dzieci Żydowskich Ocalałych z Holocaustu i Ich Potomnych (WFJCSH) * Związkiem Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP * Gminą Wyznaniową Żydowską w Warszawie * Towarzystwem Społeczno-Kulturalnym Żydów w Polsce * Polskim Towarzystwem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata * Żydowskim Instytutem Historycznym im. Emanuela Ringelbluma * Muzeum Historii Żydów Polskich Polin * Ośrodkiem Rozwoju Edukacji * Centrum Edukacji Obywatelskiej ## Przewodniczący Stowarzyszenia * Jakub Gutenbaum (1991–2000), od 2000 dożywotni honorowy przewodniczący * Zofia Zaks (2000–2001) * Elżbieta Ficowska (2002–2006) * Anna Drabik (2006–2012) * Joanna Sobolewska-Pyz (2012–2018) * Aleksandra Leliwa-Kopystyńska (2018-2022) * Piotr Paweł Jankowerny (od 2022) Stowarzyszenie Dzieci Holocaustu w Polsce pozostaje ważnym głosem w dyskusji o Holokauście, nieustannie przypominając o tragicznej historii i przestrzegając przed powtórką podobnych wydarzeń w przyszłości.