# Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie (UEK) Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie (UEK) to jedna z pięciu polskich państwowych wyższych szkół ekonomicznych. Pod względem liczby studentów jest największą w Polsce oraz jedną z największych uczelni w Europie poświęconą naukom ekonomicznym. W rankingu wielkości uczelni w Krakowie plasuje się na piątym miejscu, tuż po Uniwersytecie Jagiellońskim, Akademii Górniczo-Hutniczej, Politechnice Krakowskiej i Uniwersytecie Komisji Edukacji Narodowej. Jest również drugą najstarszą w Polsce państwową uczelnią o profilu ekonomicznym. ## Historia i geneza Historia uczelni sięga 1925 r., kiedy to w maju powstało **Wyższe Studium Handlowe** w Krakowie przy ul. Kapucyńskiej 2. To właśnie ta data jest uznawana za oficjalny początek działalności instytucji. Szybko jednak w 1927 r. szkoła została przeniesiona do nowszych lokali przy ul. Sienkiewicza 4. Kolejna ważna data to 1937 r., kiedy to instytucja przybrała nazwę **Akademii Handlowej w Krakowie**, zyskując tym samym uprawnienia szkoły akademickiej. Wybuch II wojny światowej zahamował dynamiczny rozwój. Uczelnia została zamknięta przez okupanta hitlerowskiego, a kadrę akademicką – łącznie z wykładowcami Uniwersytetu Jagiellońskiego i Akademii Górniczo-Hutniczej – aresztowano i wywieziono do obozów koncentracyjnych. Mimo to, naukę kontynuowano w konspiracji, co pozwoliło wielu studentom na dokończenie rozpoczętych studiów. Po wojnie, w 1945 r., nastąpiło wznowienie zajęć. W 1950 r. instytucja została przekształcona w **Wyższą Szkołę Ekonomiczną** z trzema wydziałami. Siedziba przeniosła się do gmachu dawnej Fundacji Lubomirskich przy ul. Rakowickiej 27. Kolejne dekady przynosiły rozwój praw naukowych – w 1974 r. uczelnia przybrała nazwę **Akademii Ekonomicznej w Krakowie**. Po transformacji ustrojowej w 1989 r. rozpoczęto wdrażanie nowych kierunków studiów, co odpowiadało potrzebom wolnorynkowej gospodarki i doprowadziło do dynamicznego wzrostu liczby studentów. Ostatecznie, 25 sierpnia 2007 r., na mocy nowej ustawy, uczelnia uzyskała obecną formę – **Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie**. ## Kalendarium ważnych wydarzeń Historia uczelni to ciągła ewolucja, której kluczowe momenty to m.in.: - **1882** – powstanie średniej Szkoły Handlowej w Krakowie (wczesne korzenie edukacyjne). - **1908** – szkoła zaczyna oferować kursy dla abiturientów, nazywając się Akademią Handlową dla szkół średnich (zgodnie z prawem zaboru austriackiego). - **1924** – utworzenie Instytutu Towaroznawczego przy ul. Kapucyńskiej 2. - **1925** – oficjalne powstanie Wyższego Studium Handlowego (początek instytucji uniwersyteckiej). - **1927** – przeniesienie szkoły do gmachu przy ul. Sienkiewicza 4. - **1937** – zmiana nazwy na Akademię Handlową w Krakowie. - **1939** – zamknięcie uczelni przez okupanta, aresztowanie profesorów. - **1943** – podjęcie zakonspirowanej działalności dydaktycznej. - **1945** – wznowienie zajęć i uzyskanie prawa nadawania tytułu magistra. - **1950** – zmiana nazwy na Wyższą Szkołę Ekonomiczną. - **1952** – przeniesienie kampusu do gmachu Fundacji Lubomirskich przy ul. Rakowickiej. - **1955** – prawa do nadawania stopnia kandydata nauk. - **1959** – prawa do nadawania stopnia doktora. - **1961** – uzyskanie prawa habilitacji. - **1970–1983** – budowa i oddawanie do użytku pawilonów dydaktycznych A–E na kampusie Rakowickim. - **1990** – oddanie budynku administracyjnego przy ul. Rakowickiej 16. - **1992** – reforma struktury pod wymogi gospodarki rynkowej. - **1995** – oddanie do użytku gmachu Biblioteki Głównej. - **1999** – wizyta Papieża Jana Pawła II na uczelni. - **2000** – otwarcie krytej pływalni. - **2007** – zmiana nazwy na Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie. - **2012** – oddanie pawilonu G. - **2021** – oddanie do użytku nowoczesnego Forum UEK. - **2023** – otwarcie Sali Profesorskiej oraz pierwszego w Polsce Laboratorium Grywalizacyjnego UEK. ## Program dydaktyczny i uprawnienia Uniwersytet Ekonomiczny posiada szerokie uprawnienia naukowe w dziedzinie nauk społecznych: **Doktor habilitowany** może być nadawany w dziedzinach: - ekonomia i finanse, - nauk o zarządzaniu i jakości, - nauki o polityce i administracji. **Stopień doktora** może być przyznawany w dziedzinach: - ekonomia i finanse, - geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna, - nauki o polityce i administracji, - nauk o zarządzaniu i jakości. UEK prowadzi **studia I i II stopnia na 51 kierunkach**, z czego 10 posiada status kierunku unikatowego. Uczelnia dysponuje również uprawnieniami do kształcenia na studiach III stopnia (szkoła doktorska), studiach podyplomowych oraz MBA. ## Struktura organizacyjna – Kolegia i instytuty Od 2019 r. struktura naukowa uczelni została zorganizowana wokół trzech kluczowych kolegiów: ## Kolegium Ekonomii, Finansów i Prawa - Instytut Ekonomii, - Instytut Finansów, - Instytut Metod Ilościowych w Naukach Społecznych, - Instytut Prawa. ## Kolegium Gospodarki i Administracji Publicznej - Instytut Polityk Publicznych i Administracji, - Instytut Gospodarki Przestrzennej i Studiów Miejskich, - Instytut Politologii, Socjologii i Filozofii. ## Kolegium Nauk o Zarządzaniu i Jakości - Instytut Zarządzania, - Instytut Informatyki, Rachunkowości i Controllingu, - Instytut Nauk o Jakości i Zarządzania Produktem. ## Jednostki ogólnouczelniane i międzywydziałowe Funkcjonowanie uczelni wspierają liczne jednostki, m.in.: Krakowska Szkoła Biznesu, Małopolska Szkoła Administracji Publicznej, Akademickie Centrum Kariery, Centrum e-Learningu, Badań Europejskich, a także Centrum Językowe i Studium Wychowania Fizycznego i Sportu. Znaczną rolę odgrywa również Muzeum Uniwersytetu Ekonomicznego oraz Biblioteka Główna. Infrastruktura obejmuje Zakład Poligraficzny, Dział Nauki oraz Działy transferu wiedzy i współpracy międzynarodowej. ## Współpraca międzynarodowa Działania globalne realizowane są m.in. przez Dział Współpracy Międzynarodowej, Biuro Programów Zagranicznych czy Ośrodek Badań Europejskich im. Józefa Rettingera. UEK jest aktywnym członkiem kluczowych organizacji międzynarodowych, w tym: - EUA (European University Association), - NIBES (Network of International Business and Economic Schools), - ASECU (Association of Economic Universities of South and Eastern Europe and the Black Sea Region), - KUN (Krakow Universities Network). ## Kampusy i infrastruktura Główny kampus przy ul. Rakowickiej to zespół wyjątkowy, zlokalizowany w zabytkowej Fundacji Księcia Aleksandra Lubomirskiego. Obecnie składa się m.in. z: - **Gmachu Głównego** wraz z Salą Profesorską (dawniej kryty basen dla wychowanków schroniska), - budynku administracyjnego „Księżówka”, - sekretariatu i siedziby Fundacji UEK w Stróżówce, - biura Zagranicznego Domek Ogrodnika, - pawilonów dydaktycznych A–H, wraz z ogromną halą sportową, basenem i 3-poziomowym parkingiem podziemnym, - nowoczesnego budynku „Ustronie”, - krytej pływalni oraz Forum UEK. Ponadto uczelnia dysponuje miejscami na miasteczku studenckim AGH oraz os. Złotej Jesieni. W mieście funkcjonują również budynki przy ul. Sienkiewicza i dwa domy studenckie – „Merkury” oraz „Fafik”. Poza Krakowem UEK posiada dom wypoczynkowy w górach (tzw. Chatkę). ## Publikacje naukowe i czasopisma Wydawnictwa UEK to fundament polskiej myśli ekonomicznej i naukowej. Do najważniejszych należą: **Wydawnictwa tradycyjne:** - „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie” / „Cracow Review of Economics and Management”, - „Argumenta Oeconomica Cracoviensia", - „Kurier UEK” – Kwartalnik Uniwersytetu. **Wydawnictwa elektroniczne:** - Encyklopedia Zarządzania „M-files” – największa w Polsce encyklopedia WIKI profilu ekonomicznego. **Czasopisma jednostek naukowych:** - „Public Governance”, - „Entrepreneurial Business and Economics Review”, - „Ekonomia Społeczna”, - „Świat Nieruchomości”. ## Władze uczelni Władze Uniwersytetu na kadencję 2024–2028 to: - **Rektor:** dr hab. Bernard Ziębicki, - **Prorektor ds. Nauki:** prof. dr hab. Sławomir Śmiech, - **Prorektor ds. Kształcenia i Studentów:** dr hab. Małgorzata Tyrańska, - **Prorektor ds. Współpracy i Projektów:** prof. dr hab. Łukasz Mamica, - **Prorektor ds. Polityki Finansowej i Rozwoju:** dr hab. Janusz Nesterak. Członkowie reszty władz to m.in. Kanclerz Agnieszka Zwierz oraz Dyrektorzy poszczególnych wydziałów i kluczowych biur. ## Rektorzy Uniwersytetu Poczet rektorów od momentu transformacji ustrojowej i wcześniejszych dziejów uczelni odzwierciedla ciągłość i rozwój polskiej nauki ekonomicznej. Uczelnia dumnie prześladuje ich wkład w kształtowanie profilu instytucji. ## Znani absolwenci UEK Absolwenci Uniwersytetu Ekonomicznego odgrywają kluczową rolę w polskiej gospodarce, polityce i kulturze. Wśród nich znajdują się m.in.: - **Rafał Brzoska** – prezes Zarządu InPost, pionier nowoczesnych rozwiązań logistycznych, - **prof. dr hab. Jerzy Hausner** – były minister gospodarki, pracy i polityki społecznej, członek Rady Polityki Pieniężnej, - **Andrzej Domański** – Minister Finansów, - **Tadeusz Ferenc** – długoletni prezydent Rzeszowa, - **Adam Góral** – prezes Asseco Poland, - **Agnieszka Odorowicz** – dyrektor Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej, - **Sobiesław Zasada** – wybitny sportowiec i przedsiębiorca, twórca Grupy Zasada. Warto pamiętać, że w przeszłości – jako Akademia Handlowa – uczelnię tę uczęszczali m.in. wybitny poeta **Zbigniew Herbert** oraz ikona polskiego kina, **Zbigniew Cybulski**. ## Życie studenckie, organizacje i odznaczenia Kluczową rolę w integracji środowiska odgrywa **Korporacja Absolwentów Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie (Korporacja UEK)** – zarejestrowane stowarzyszenie animujące kontakty wśród byłych studentów. Uczelnia przyznaje również szereg odznaczeń, m.in. Medal „Signum Gratiae”, nagrody im. Eugeniusza Kwiatkowskiego, a także wspólnie z Ministerstwem Kultury przyznaje „Złotą Batutę za Zasługi dla Kultury Polskiej”. ## Przyszłość i rozwój Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie pozostaje liderem nowoczesnej edukacji ekonomicznej. Dzięki ciągłemu rozwojowi infrastruktury, innowacyjnym kierunkom studiów – od sztucznej inteligencji w zarządzaniu po najnowsze trendy w finansach i e-commerce – oraz silnym wiązaniom z polskim rynkiem pracy, uczelnia ta kształtuje przyszłość polskiej gospodarki i biznesu. Jej misją jest wychowanie przedsiębiorczych i otwartych na wyzwania XXI wieku liderów.