# Claudia Sheinbaum Pardo ## Wprowadzenie Claudia Sheinbaum Pardo (ur. 24 czerwca 1962 w Meksyku) jest meksykańską polityczką, naukowczynią i inżynierką energetyki, która zdobyła szerokie uznanie zarówno w kraju, jak i za granicą. Jako pierwsza kobieta wybrana na urząd prezydenta Meksyku (od 1 października 2024), reprezentuje przełom w historii politycznej kraju. Wcześniej, w latach 2018-2023, pełniła funkcję burmistrza miasta Meksyk, gdzie zasłynęła z wdrażania innowacyjnych programów społecznych i środowiskowych. ## Życiorys i Pochodzenie Claudia Sheinbaum Pardo urodziła się w mieście Meksyk w 1962 roku w rodzinie o korzeniach żydowskich, litewskich i bułgarskich. Jej rodzice, Carlos Sheinbaum Yoselevitz (chemik) i Annie Pardo Cemo (biolożka), byli aktywni w lewicowych kręgach intelektualnych Meksyku. Dziadek Claudii ze strony ojca był kupcem jubilerskim i członkiem Meksykańskiej Partii Komunistycznej. Rodzina kultywowała tradycje żydowskie, w tym obchody świąt i zwyczaje aszkenazyjskie. Matka Claudii pochodziła z rodziny zasymilowanych Żydów sefardyjskich z Bułgarii. ### Edukacja i Kariera Akademicka Sheinbaum ukończyła studia na Wydziale Nauk Ścisłych Narodowego Autonomicznego Uniwersytetu Meksyku (UNAM), gdzie w 1989 roku uzyskała licencjat z fizyki. Następnie kontynuowała edukację na Uniwersytecie Stanforda i w Lawrence Berkeley National Laboratory w Kalifornii, gdzie prowadziła badania nad zużyciem energii i emisjami dwutlenku węgla. W 1994 roku obroniła doktorat z inżynierii energetycznej na UNAM, stając się pierwszą kobietą z tym tytułem na Wydziale Inżynierii. Po doktoracie dołączyła do kadry naukowej Instytutu Inżynierii UNAM, gdzie kontynuowała badania nad związkami między energią a zmianami klimatu. W 2007 roku była współautorką czwartego raportu Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu ONZ (IPCC), który w tym samym roku otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla. ### Życie Prywatne W 1987 roku Claudia Sheinbaum wyszła za mąż za Carlosa Imaza Gisperta, z którym ma córkę. Rozwiedli się w 2016 roku. W listopadzie 2023 roku ponownie wyszła za mąż za Jesúsa Marię Tarribę, naukowca z UNAM i kolegę ze studiów. ## Kariera Polityczna Kariera polityczna Claudii Sheinbaum rozpoczęła się w Partii Rewolucyjno-Demokratycznej (PRD). W 2000 roku dołączyła do gabinetu Andrésa Manuela Lópeza Obradora, ówczesnego szefa rządu miasta Meksyk, obejmując stanowisko sekretarza środowiska Dystryktu Federalnego. ### Sekretarz Środowiska (2000-2006) Jako sekretarz środowiska, Sheinbaum kierowała projektami związanymi z energią słoneczną, kontrolą emisji i ochroną gleby. Była odpowiedzialna za budowę drugiej obwodnicy Meksyku Anillo Periférico, pierwszej linii szybkiego autobusu miejskiego Metrobús oraz centrum kontroli pojazdów. Jej osiągnięcia obejmują redukcję zanieczyszczeń powietrza i tworzenie rezerwatów ekologicznych. ### Aktywizm Polityczny W 2006 roku Sheinbaum zrezygnowała ze stanowiska sekretarza, aby dołączyć do kampanii prezydenckiej Lópeza Obradora jako jego rzeczniczka. Po jego przegranej została szefową Sekretariatu Obrony Dziedzictwa Narodowego w tzw. prawowitym rządzie Lópeza Obradora. Brała udział w protestach przeciwko reformie energetycznej i domniemanej prywatyzacji Pemex. W 2011 roku współtworzyła Partię Odrodzenia Narodowego (Morena) jako stowarzyszenie obywatelskie. ### Burmistrz Dzielnicy Tlalpan (2015-2018) W 2015 roku Claudia Sheinbaum została pierwszą kobietą wybraną na burmistrza dzielnicy Tlalpan w mieście Meksyk. W 2017 roku zrezygnowała, aby kandydować na stanowisko szefa rządu miasta Meksyk. #### Kontrowersje Podczas jej kadencji doszło do zburzenia kaplicy „Señor de los Trabajos”, co wywołało kontrowersje i oskarżenia o brak powiadomienia władz kościelnych. Później doszło do porozumienia w sprawie budowy nowej kaplicy i centrum sztuki. Kolejną kontrowersją było zawalenie się szkoły Enrique Rébsamen podczas trzęsienia ziemi w 2017 roku, w wyniku czego zginęło 19 dzieci i 7 dorosłych. Sheinbaum była krytykowana za brak odpowiedniego nadzoru nad budową szkoły, która naruszała przepisy budowlane. Prokuratura oczyściła ją jednak z odpowiedzialności prawnej, a w 2023 roku publicznie przeprosiła rodziców ofiar. ### Burmistrz Miasta Meksyk (2018-2023) Claudia Sheinbaum została wybrana na burmistrza miasta Meksyk w 2018 roku, stając się pierwszą kobietą na tym stanowisku. Jej kadencję charakteryzowała współpraca z rządem federalnym Lópeza Obradora. #### Zarządzanie Kryzysowe Jej rząd musiał zmierzyć się z wyzwaniami związanymi z pandemią COVID-19. Sheinbaum, dzięki swojemu wykształceniu naukowemu, wdrożyła strategię testowania i monitorowania zakażeń, co pomogło w utrzymaniu stosunkowo niższej śmiertelności w mieście. #### Prawa LGBT Sheinbaum wspierała prawa osób LGBT, wprowadzając politykę neutralności płciowej w mundurkach szkolnych i uczestnicząc w miejskim marszu równości. #### Gospodarka Jej administracja uruchomiła projekt Vallejo-i w Azcapotzalco, mający na celu przekształcenie strefy przemysłowej w centrum przemysłu niezanieczyszczającego środowiska i zaawansowanych technologii. Rząd i sektor prywatny zainwestowały w tym obszarze 700 milionów pesos. #### Edukacja Wprowadzono programy społeczne, takie jak „Mi Beca para Empezar” dla uczniów, a także centra społecznościowe Pilares, promujące edukację, szkolenia zawodowe i kulturę. Utworzono Instytut Studiów Wyższych im. Rosario Castellanos i Uniwersytet Zdrowia. #### Transport Polityka transportowa Sheinbaum skupiała się na inwestycjach w transport publiczny i modernizację infrastruktury drogowej. Wprowadzono system Cablebús, estakadowy trolejbus, zakup elektrycznych autobusów Metrobús oraz zmodernizowano linię metra nr 1. #### Bezpieczeństwo Sheinbaum wprowadziła zmiany w bezpieczeństwie publicznym, wycofując korpus grenadierów i wzmacniając koordynację między jednostkami terytorialnymi. Wdrożyła strategię opartą na czterech filarach, mającą na celu zwalczanie przestępczości i przemocy, integrując politykę edukacyjną i społeczną. ##### Walka z przestępczością zorganizowaną Walka z kartelami narkotykowymi, takimi jak Jalisco Nueva Generación i Unión Tepito, doprowadziła do aresztowania liderów tych grup. #### Zarządzanie Kryzysowe Sheinbaum zmierzyła się z tragicznym zawaleniem się nadziemnego odcinka linii 12 metra w 2021 roku, w którym zginęło 26 osób. Przeprowadzono śledztwo w sprawie przyczyn katastrofy i podjęto działania naprawcze. ### Kampania Prezydencka (2024) Claudia Sheinbaum zrezygnowała ze stanowiska burmistrza miasta Meksyk w 2023 roku, aby wziąć udział w wyborach prezydenckich. Wygrała wewnętrzne prawybory w koalicji Juntos Haremos Historia i została kandydatką na prezydenta. W kampanii obiecywała kontynuację polityki Lópeza Obradora, w tym reform konstytucyjnych, programów socjalnych i walki z korupcją. Wygrała wybory prezydenckie w czerwcu 2024 roku, zdobywając największą liczbę głosów w historii meksykańskiej demokracji. ### Prezydent Meksyku (od 2024) Claudia Sheinbaum została zaprzysiężona na prezydenta Meksyku 1 października 2024 roku, stając się pierwszą kobietą i osobą pochodzenia żydowskiego na tym stanowisku. #### Polityka Wewnętrzna W pierwszych miesiącach urzędowania ogłosiła program emerytur socjalnych dla kobiet, rozszerzenie programów edukacyjnych i fuzję państwowych przedsiębiorstw związanych z produkcją i sprzedażą żywności. ##### Przestępczość i walka z narkotykami Mianowała Omara Garcíę Harfucha na Sekretarza Bezpieczeństwa i Ochrony Cywilnej, wdrażając nową strategię bezpieczeństwa opartą na zapobieganiu, działaniach wywiadowczych i koordynacji między agencjami. ##### Energetyka Opublikowała poprawkę do konstytucji, która przywracała CFE i Pemex jako podmioty publiczne, odwracając reformę energetyczną z 2013 roku. ##### Infrastruktura Zobowiązała się do rozbudowy meksykańskiej sieci kolei pasażerskich i ogłosiła budowę nowych linii kolejowych. ##### Reforma rządu Wprowadziła zmiany w strukturze rządu, tworząc Sekretariat ds. Kobiet, Sekretariat Nauki i Agencję Transformacji Cyfrowej, a także przekształcając Sekretariat Służby Publicznej w Sekretariat ds. Zwalczania Korupcji. #### Polityka Zagraniczna ##### Relacje ze Stanami Zjednoczonymi Wznawiała stosunki z ambasadorem USA i negocjowała z prezydentem Donaldem Trumpem w sprawie ceł na meksykańskie towary. ##### Napięcia w relacjach z Ekwadorem Krytykowała działania Ekwadoru wobec ambasady Meksyku w Quito i utrzymała zerwanie stosunków dyplomatycznych. ##### Wojna Izraela z Hamasem i Wojna rosyjsko-ukraińska Wyraziła poparcie dla rozwiązania dwupaństwowego w konflikcie izraelsko-palestyńskim i rozważała zaangażowanie Meksyku w zakończenie wojny rosyjsko-ukraińskiej. ##### Spotkania międzynarodowe Uczestniczyła w szczycie G20 w Rio de Janeiro i odbyła spotkania z liderami z różnych krajów. ## Publikacje Naukowe Claudia Sheinbaum jest autorką ponad stu publikacji specjalistycznych oraz książki na temat energetyki, środowiska i zrównoważonego rozwoju, w tym: * Problemática ambiental de la Ciudad de México (2008) * Artykuły naukowe w czasopismach takich jak Energy, Climatic Change, Energy Policy i Journal of Cleaner Production. ## Nagrody i Odznaczenia * Czwarte miejsce na liście najpotężniejszych kobiet na świecie magazynu „Forbes” (2024) * Miejsce na liście wśród 100 najbardziej wpływowych światowych liderek działających na rzecz środowiska magazynu „Time” (2024) * Medal za znaczący wkład w zrównoważony rozwój przyznawany przez Nobel Sustainability Trust (2024) * Nagroda Jesúsa Silvy Herzoga za rozwiązywanie problemów rozwojowych * Nagroda dla Młodego Naukowca od Narodowego Uniwersytetu Autonomicznego Meksyku za innowacje technologiczne * Wyróżnienie Sor Juana Inés de la Cruz ## Podsumowanie Claudia Sheinbaum Pardo jest postacią o znaczącym wpływie na meksykańską politykę i naukę. Jej kariera łączy zaangażowanie w ochronę środowiska, rozwój społeczny i walkę o prawa kobiet. Jako pierwsza kobieta na stanowisku prezydenta Meksyku, ma szansę na wprowadzenie trwałych zmian w kraju i regionie. W poniższej tabeli przedstawiono podsumowanie kluczowych momentów w karierze Claudii Sheinbaum Pardo: | Okres | Stanowisko/Funkcja | | ------------- | ----------------------------------------------------------------------- | | 24 czerwca 1962 | Urodziny | | 1989 | Licencjat z Fizyki, UNAM | | 1994 | Doktorat z Inżynierii Energetycznej, UNAM | | 2000-2006 | Sekretarz Środowiska Dystryktu Federalnego | | 2015-2018 | Burmistrz Dzielnicy Tlalpan | | 2018-2023 | Burmistrz Miasta Meksyk | | 1 października 2024 | Prezydent Meksyku |