Club Atlético Boca Juniors – argentyński klub sportowy założony w poniedziałek 3 kwietnia 1905 roku w Buenos Aires, w portowej dzielnicy La Boca na Plaza Solis przez grupę pięciu włoskich imigrantów, pochodzących w większości z Genui. Nazwę Boca Juniors można tłumaczyć jako „młodzież z Boca”. La Boca to jedna z 47 dzielnic Buenos Aires, natomiast słowo „Juniors” zostało dodane celem zwiększenia prestiżu oraz nadania nazwie angielskiego brzmienia (to głównie brytyjscy marynarze, budowniczy kolei i robotnicy jako pierwsi przywieźli piłkę nożną do Ameryki Południowej). Długo trwały dyskusje dotyczące wyboru barw klubu (w kilku meczach grano w barwach różowych lub w pionowe czarno-białe paski). Wreszcie ustalono, że będą nimi kolory bandery statku, który pierwszy pojawi się w porcie. Ponieważ do portu przybiła jednostka szwedzka, stąd kompozycja niebieskiego z żółtym. Barwy te zostały przyjęte jako oficjalne w 1907 roku. Boca Juniors znany jest przede wszystkim jako słynny klub piłki nożnej, jednak oprócz tej dyscypliny sportu prowadzi on również sekcje między innymi koszykówki, siatkówki i kilku innych dyscyplin sportowych. == Sukcesy == Mistrz Argentyny (32): 1919 (AAF), 1920 (AAF), 1923 (AAF), 1924 (AAF), 1926 (AAF), 1930, 1931, 1934, 1935, 1940, 1943, 1944, 1954, 1962, 1964, 1965, 1969N, 1970N, 1976M, 1976N, 1981M, 1992/93A, 1998/99A, 1998/99C, 2000/01A, 2003/04A, 2005/06A, 2005/06C, 2008/09A, 2011/12A, 2015, 2016/17, 2019/20 Wicemistrz Argentyny (21): 1927, 1928, 1929, 1933, 1945, 1946, 1947, 1950, 1958, 1973M, 1978M, 1988/89, 1990/91, 1991/92A, 1997/98A, 2002/03A, 2002/03C, 2003/04C, 2006/07A, 2006/07C, 2007/08C Legenda: AAF – Asociación Argentina de Football, M – Metropolitano, N – Nacional, A – Apertura, C – Clausura Uwaga: W latach 1967–1985 mistrzostwa Argentyny były rozgrywane dwa razy do roku w formule Metropolitano i Nacional, a od sezonu 1991/92 są rozgrywane dwa razy do roku w formule Apertura (otwierające: sierpień – grudzień) i Clausura (zamykające: luty – lipiec). Udział w Copa Libertadores (27 – 6xZ, 5xF): 1963 (F), 1965 (PF), 1966 (PF), 1970 (CF), 1971, 1977 (Z), 1978 (Z), 1979 (F), 1982, 1986, 1989, 1994, 2000 (Z), 2001 (Z), 2002 (CF), 2003 (Z), 2004 (F), 2005 (CF), 2007 (Z), 2008 (PF), 2009, 2012 (F), 2013 (CF), 2015, 2016 (PF), 2018 (F), 2019 (PF) Z- zdobyty, F – finał, PF – półfinał, CF – ćwierćfinał Wszystkie trzy poniższe puchary (Supercopa Sudamericana, Copra Mercosur i obecny Copa Sudamericana), podobnie jak w Europie Puchar Miast Targowych i Puchar UEFA, można traktować, pomimo różnic organizacyjnych, jako jeden turniej i sumować ich dorobek. Wszystkie te trzy turnieje były w Ameryce Południowej turniejami numer dwa po turnieju Copa Libertadores, a Copa Sudamericana pełni wciąż tę rolę. Sumując dorobek klubu Boca Juniors w tych trzech pucharach, okazuje się, że klub ten brał w nich udział 21 razy – z czego 3 razy zwyciężył i raz dotarł do finału: Udział w Supercopa Sudamericana (10 – 1xZ, 1xF): 1988, 1989 (Z), 1990 (CF), 1991, 1992, 1993, 1994 (F), 1995, 1996 (CF), 1997 Udział w Copa Mercosur (4 – 0xZ, 0xF): 1998 (CF), 1999, 2000 (CF), 2001 Udział w Copa Sudamericana (7 – 2xZ, 0xF): 2002, 2003 (CF), 2004 (Z), 2005 (Z), 2006, 2007, 2008 (CF), 2009, 2014 (PF) Z- zdobyty, F – finał, PF – półfinał, CF – ćwierćfinał Puchar Interkontynentalny: (3) 1977, 2000, 2003 Recopa Sudamericana: (4) 1990, 2005, 2006, 2008 Copa Master de Supercopa: (1) 1992 Copa de Oro Sudamericana: (1) 1993 == Historia == === Początki === Dnia 3 kwietnia 1905 roku pięciu włoskich imigrantów zebrało się w Plaza Solís, położonym w samym sercu La Boca, portowej dzielnicy Buenos Aires. Esteban Baglietto, Alfredo Scarpatti, Santiago Sana, oraz bracia Juan i Teodoro Farenga założyli klub Boca Juniors. Angielskie nazwy argentyńskich klubów pochodzą stąd, że w owym okresie znajdowało się w Argentynie wielu brytyjskich pracowników kolejowych, wprowadzających w kraju futbol. Początkowo koszulki zespołu były różowe. Zostały jednak szybko zastąpione przez koszulki w biało-czarne paski. Według legendy w roku 1907 zespół stoczył walkę o barwę swych strojów z inną drużyną. Ponieważ Boca przegrał, zdecydowano się przyjąć barwy z flagi pierwszego statku, który wpłynie do portu La Boca. Okazało się, że była to łódź szwedzka z niebiesko-złotą flagą i takie właśnie stały się barwy klubowe Boca Juniors. Pierwsza wersja koszulek była niebieska z żółtym, przekątnym pasem. Pas ten później zmieniono na poziomy, który obowiązuje do dziś. Swój pierwszy mecz Boca Juniors rozegrał 6 maja 1905 z klubem Mariano Moreno, natomiast pierwszy mecz międzynarodowy rozegrał 8 grudnia 1907 z klubem Universal Montevideo. Pierwsze stroje klubu Boca Juniors === Liga amatorska === Zanim w roku 1913 klub zawitał do pierwszej ligi, występował w lokalnych ligach. Po przeprawie z nieistniejącym już klubem Milonguero, zespół przebił się do drugiej ligi. Jednak w drugiej lidze nie wiodło się Boca Juniors i w owym czasie był to zespół zaliczany do przeciętnych. Do pierwszej ligi klub awansował w momencie, gdy w futbolu argentyńskim nastąpił podział na dwie konkurencyjne federacje piłkarskie – Asociación del Fútbol Argentino (w skrócie AFA) i Federación Argentina de Football (w skrócie FAF). Obie federacje zorganizowały swoje własne mistrzostwa Argentyny, przy czym AFA postanowiła powiększyć swą ligę aż o 9 klubów, wśród których znalazł się Boca Juniors. Swój pierwszy mecz w pierwszej lidze Boca rozegrał na wyjeździe 13 kwietnia 1913 roku. „Trzynastka” okazała się bardzo szczęśliwa dla Boca Juniors, który wygrał z Estudiantil Porteño Buenos Aires 4:2. Cały sezon roku 1913 podzielono na dwa etapy. Na podstawie tabeli z pierwszego etapu, utworzono walczące o tytuł mistrza grupy A i B, oraz grupę spadkową C, złożoną z czterech najsłabszych klubów. Mistrzowie grup A i B zmierzyli się później o mistrzostwo, a drużyny grupy C walczyły o utrzymanie się w lidze. Boca Juniors (w którego składzie obok reprezentanta Argentyny, świetnego technika Pedro Calomino, grał liczący wówczas 18 lat znakomity napastnik reprezentacji Urugwaju Angel Romano) w rundzie kwalifikacyjnej zajął 5. miejsce i w drugiej fazie zagrał w grupie B. Tu spisywał się bardzo dobrze i zajął ostatecznie drugie miejsce za klubem San Isidro, czyli łącznie w całych mistrzostwach w 1913 roku Boca Juniors uplasował się na 3-4. miejscu. Mistrzostwa nie udało się zdobyć, ale już w pierwszym sezonie klub wdarł się do grona najsilniejszych klubów Argentyny. Przyszłość pokazała, że gdy Boca raz dostał się już do pierwszej ligi, nie dał się już z niej wyrzucić. W roku 1914 klub potwierdził zarówno swoje możliwości, jak i aspiracje, zajmując w lidze wysokie 3. miejsce. Po zakończeniu podziału w futbolu argentyńskim oraz odejściu Angela Romano do Nacionalu nastały dla klubu dwa słabsze sezony w 1915 i 1916 roku (w obu przypadkach 14. miejsce), ale w 1917 roku Boca Juniors zajął ponownie wysokie, tym razem 4. miejsce. W 1918 roku zabrakło punktu do wicemistrzostwa, które zdobył przyszły odwieczny rywal – River Plate. W 1919 roku doszło do kolejnego rozłamu w argentyńskiej piłce – 13 klubów opuściło federację Asociación Argentina de Football i założyło Asociación Amateurs de Football, który zorganizował własne mistrzostwa. Boca Juniors pozostał w dotychczasowej, uznawanej przez FIFA federacji. W okrojonej do 6 klubów lidze Boca Juniors zajął pierwsze miejsce i zdobył swoje pierwsze mistrzostwo Argentyny. W roku 1920 w powiększonej do 13 klubów lidze Boca Juniors znów zajął pierwsze miejsce zdobywając mistrzostwo kraju drugi raz z rzędu. Drugi tytuł zdobyty został w imponującym stylu – w 24 meczach jedna porażka, 52 bramki zdobyte i tylko 7 straconych oraz aż 12 punktów przewagi nad drugim w tabeli klubem Banfield. Po tak dobrym sezonie trzecie miejsce w 1921 i w 1922 roku były niespodzianką. Trzecie mistrzostwo w 1923 roku nie zostało zdobyte w tak imponującym stylu, jak poprzednie, gdyż konieczne było rozegranie czterech meczów barażowych z klubem Huracán. Za to w 1924 roku Boca Juniors zdobył mistrzostwo Argentyny bez porażki. Po zaskakująco słabym sezonie w 1925 roku (20. miejsce), w roku 1926 Boca Juniors z 17 meczów wygrał 15, zremisował 2 i żadnego nie przegrał, zdobywając piąty tytuł mistrza Argentyny. Był to ostatni sezon, w którym w Argentynie mistrzostwa organizowały dwie konkurujące ze sobą federacje. Mistrzostwa w następnym roku zorganizowała nowa, zjednoczona federacja – Asociación Amateurs Argentina de Football. Po połączeniu obu lig w 1927 roku Boca Juniors o jeden punkt dał się wyprzedzić klubowi San Lorenzo de Almagro i musiał zadowolić się tytułem wicemistrza kraju (pierwszym w historii klubu – dotąd było 5 tytułów mistrza, ale ani jednego wicemistrzostwa). W tym okresie kluczową rolę w drużynie zaczął odgrywać ściągnięty z paragwajskiego klubu Nacional znakomity pomocnik Manuel Fleitas Solich. W 1928 roku pomimo zdobycia aż 100 bramek było drugie wicemistrzostwo – tym razem Boca Juniors wyprzedzony został o 1 punkt przez klub Huracán. Królem strzelców sezonu z 32 bramkami został napastnik Boca Roberto Cherro, a trzeci w tej klasyfikacji z 29 bramkami był drugi z wybitnych napastników klubu Domingo Tarasconi. W roku 1929 liga podzielona została na dwie grupy, których zwycięzcy mieli stoczyć decydujący bój o mistrzostwo Argentyny. Boca Juniors po zwycięskim barażu z San Lorenzo de Almagro wygrał grupę B i uzyskał prawo walki o tytuł mistrza ze zwycięzcą grupy A – klubem Gimnasia y Esgrima La Plata. Mecz rozegrany na stadionie klubu River Plate Boca Juniors przegrał 1:2, uzyskując trzeci tytuł wicemistrza. W roku 1930 Boca Juniors zdobył w 35 meczach 113 bramek i został ostatnim mistrzem Argentyny w okresie futbolu amatorskiego. === Liga zawodowa === ==== Pierwszy zawodowy mistrz Argentyny ==== W połowie maja 1931 roku grupa najsilniejszych klubów argentyńskich (a wśród nich Boca Juniors) wystąpiła z federacji Asociación Amateurs Argentina de Football i utworzyła nową federację – Liga Argentina de