Randal Keith „Randy” Orton (ur. 1 kwietnia 1980 w Knoxville w Tennessee) – amerykański wrestler i aktor. Obecnie występuje w federacji WWE w brandzie SmackDown. Orton czternastokrotnie zdobywał WWE Championship (ósme panowanie miało formę WWE World Heavyweight Championship), a także czterokrotnie sięgał po World Heavyweight Championship, będąc jego ostatnim posiadaczem przed unifikacją z WWE Championship. Pochodzi z rodziny o związkach z wrestlingiem – jego dziadek Bob Orton Sr., ojciec „Cowboy” Bob Orton oraz wuj Barry Orton również byli aktywni w branży. Przed debiutem w głównym składzie World Wrestling Federation (WWF, obecnie WWE), występował w Mid-Missouri Wrestling Association–Southern Illinois Conference Wrestling, a następnie w Ohio Valley Wrestling (OVW), gdzie dwukrotnie zdobył OVW Hardcore Championship. W 2003 został członkiem ugrupowania Evolution, co przyczyniło się do zdobycia przez niego pierwszego mistrzostwa w WWE – Intercontinental Championship. Wówczas zaczął posługiwać się przydomkiem „The Legend Killer” (pol. „Zabójca legend”), prowokując i atakując uznanych weteranów wrestlingu oraz członków WWE Hall of Fame. W wieku 24 lat został najmłodszym posiadaczem World Heavyweight Championship. Po zdobyciu tytułu opuścił Evolution i rozpoczął rywalizację z jej członkami. W 2006 roku stworzył drużynę Rated-RKO wraz z Edgem, z którą zdobył World Tag Team Championship. Po jej rozpadzie w 2007 roku, dwukrotnie zdobył WWE Championship podczas jednej gali. W 2008 przewodził frakcji The Legacy, w której skład wchodzili Cody Rhodes i Ted DiBiase. W latach 2013–2015 należał do The Authority, gdzie określano go jako „twarz WWE”. Pod koniec 2016 dołączył do The Wyatt Family, z którym – w składzie z Brayem Wyattem i Lukiem Harperem – zdobył WWE SmackDown Tag Team Championship. W trakcie kariery Orton sięgał po główne mistrzostwa WWE łącznie szesnaście razy. Zwyciężył także w walce Money in the Bank podczas gali Money in the Bank 2013 oraz dwukrotnie triumfował w Royal Rumble matchu – w 2009 i 2017. Występował w walkach wieczoru podczas najważniejszych wydarzeń WWE, w tym WrestleManii XXV oraz WrestleManii XXX. == Wczesne życie == Orton urodził się w Knoxville w stanie Tennessee. Jest synem Elaine i Boba Ortona Juniora, wnukiem Boba Ortona Seniora i bratankiem Barry’ego Ortona. Ma młodszego brata Nate’a, który jest komikiem, a także młodszą siostrę Rebeccę. Wiedząc jak trudno jest prowadzić życie i karierę wrestlingową, rodzice Ortona próbowali go przekonać by nie szedł w ich ślady. Orton uczęszczał do Hazelwood Central High School, w którym był amatorskim zapaśnikiem. Po zdaniu liceum w 1998, Orton został zwerbowany do United States Marine Corps. W 1999 samowolnie uchylił się od obowiązków wojskowych, przez co został wydalony z wojska i trafił na 38 dni do wojskowego więzienia w Camp Pendleton. == Kariera profesjonalnego wrestlera == === Treningi i wczesna kariera (2000–2001) === Orton zadebiutował w ringu w 2000 dla promocji Mid-Missouri Wrestling Association-Southern Illinois Conference Wrestling (MMWA-SICW) utworzonej przez Sama Muchnicka. Był tam trenowany przez miejscowych trenerów oraz jego ojca, Boba Ortona Juniora. Występował dla promocji przez około miesiąc. Pracował również jako sędzia w federacji World Organized Wrestling, w której pracował jego wujek Barry Orton. === World Wrestling Federation/Entertainment/WWE === ==== Ohio Valley Wrestling (2001–2002) ==== W 2001, Orton podpisał kontrakt z World Wrestling Federation (WWF) i został przydzielony do szkółki Ohio Valley Wrestling (OVW), w której kontynuował treningi. Występował tam z przyszłymi gwiazdami takimi jak Rico Constantino czy też The Prototype (John Cena), a także wraz z Bobbym Eatonem tworzył drużynę. Dwukrotnie zdobył OVW Hardcore Championship – raz pokonując Mr. Blacka 14 lutego 2001, a także Flasha Flanagana 5 maja 2001. W tym samym roku występował na wielu galach typu house show, między innymi 1 maja przegrywając z Billym Gunnem. Pod koniec roku zaczął częściej występować w dark matchach produkowanych przed emisją tygodniówek federacji, gdzie walczył między innymi z Chuckiem Palumbo, Stevenem Richardsem oraz Shawnem Stasiakiem. ==== Evolution (2002–2004) ==== Pierwszy występ Ortona dla WWF odbył się 16 marca 2002 podczas WrestleMania X8 Fan Axxess, gdzie został pokonany przez Tommy’ego Dreamera. Zadebiutował w programach WWF 25 kwietnia 2002 podczas tygodniówki SmackDown!. W kolejnych tygodniach w roli protagonisty walczył z Hardcore Hollym. We wrześniu 2002 został przeniesiony do brandu Raw, gdzie w debiucie został pokonany przez Steviego Richardsa. Jesienią odniósł kontuzję ramienia, co wymagało przerwy od występów. W międzyczasie federacja puszczała filmiki, na których Orton co tydzień informował fanów o stanie zdrowia. Podczas tych segmentów powoli zmieniano jego charakter w narcystycznego antagonistę. Po powrocie do ringu w 2003, Orton dołączył do grupy Evolution, do której należeli również Ric Flair, Triple H oraz Batista. Grupa była mocno promowana na tygodniówkach Raw w 2003 i 2004, gdzie pod koniec 2003 wszyscy członkowie grupy posiadali tytuły mistrzowskie. Przez większość 2003, Orton pomagał Triple H podczas obron jego World Heavyweight Championship. Orton i Triple H byli częścią sześcioosobowego Elimination Chamber matchu o World Heavyweight Championship na gali SummerSlam, gdzie Ortonowi zależało na obronie tytułu przez jego przyjaciela z grupy. Jesienią 2003, Orton zaczął określać siebie mianem „The Legend Killera” (pol. zabójcy legend), gdzie przedstawiał się fanom jako przyszłość profesjonalnego wrestlingu. Prowokował wielu wrestlingowych weteranów oraz członków WWE Hall of Fame. Z pomocą jego mentora Rica Flaira, Orton pokonał Shawna Michaelsa na gali Unforgiven; walka miała przydomek „Legend versus Legend Killer”. W międzyczasie zaczął korzystać z ruchu RKO (jumping cutter), z którego do dzisiaj słynie. Na grudniowej gali Armageddon, Orton pokonał Roba Van Dama i zdobył WWE Intercontinental Championship, które było jego pierwszym tytułem w federacji. Był mistrzem przez siedem miesięcy, gdzie jako najdłużej panujący mistrz od siedmiu lat zawalczył z pół-emerytowanym wrestlerem Mickiem Foleyem. Na kwietniowej gali Backlash, Orton pokonał Foleya w hardcore matchu, w którym użyto pinezek, drutów kolczastych oraz innych przyrządów. Dwa miesiące później na gali Bad Blood obronił pas w walce z Sheltonem Benjaminem. Utrata tytułu nastąpiła w lipcu na Vengeance, gdzie przegrał z Edgem. ==== Rywalizacje o mistrzostwa (2004–2006) ==== Po utracie Intercontinental Championship, Orton stał się pretendentem do tytułu World Heavyweight Championship po tym jak wygrał 20-osobowy Battle Royal z 26 lipca. Na gali SummerSlam, Orton pokonał Chrisa Benoit i w wieku 24 lat stał się najmłodszym mistrzem w historii. Po walce uścisnęli sobie dłoń. Dobę później obronił tytuł w walce, po czym do ringu wkroczyła grupa Evolution, która po fałszywej celebracji zaatakowała Ortona. Flair, Batista i Triple H nakazali Ortonowi oddać mistrzostwo dla Triple H, lecz ten napluł mu na twarz i zaatakował pasem, tym samym stając się facem i rozpoczynając nową rywalizację. Miesiąc później na gali Unforgiven, Orton stracił mistrzostwo na rzecz Triple H. Szukając zemsty, przez kolejne tygodnie Orton atakował poszczególnych zawodników grupy. Na gali Taboo Tuesday, Orton pokonał Rica Flaira w Steel Cage matchu. W listopadzie na Survivor Series poprowadził swoją drużynę do zwycięstwa w 4-on-4 Survivor Series matchu, gdzie zwycięzcy byli generalnymi menedżerami tygodniówki Raw na jeden odcinek. Orton otrzymał kolejną szansę na mistrzostwo w styczniu 2005, lecz przegrał w sześcioosobowym Elimination Chamber matchu na gali New Year’s Revolution. 10 stycznia na Raw, Orton pokonał Batistę i ponownie mógł zawalczyć z Triple H, lecz przegrał z mistrzem na gali Royal Rumble. W lutym 2005, Orton zaczął flirtować ze Stacy Keibler oraz rywalizować z Christianem. 28 lutego na Raw pojawił się Superstar Billy Graham, który dał Ortonowi radę, aby „zrobił coś, czego nie zrobił jeszcze żaden inny wrestler”. Orton wyprodukował kopię magazynu SmackDown!, na okładce której znalazł się The Undertaker. Poszedł za radą Grahama i zdecydował, że będzie pierwszym zawodnikiem, który przerwie słynne pasmo zwycięstw Undertakera na WrestleManii. W marcu 2005, Orton ponownie zaczął ukazywać cechy heela, gdzie między innymi wymierzył ruch RKO na bezbronnej Stacy Keibler. Orton ponownie zaczął zadzierać z legendami WWE, przykładowo gdy Jake Roberts zalecał Ortonowi by nie przedrzeźniał 'Takera, Orton wykonał mu RKO. Na WrestleManii 21 pomimo interwencji ze strony „Cowboya” Boba Ortona, Randy przegrał walkę z Undertakerem. Następnej nocy na Raw, Orton zawalczył z Batistą, który dzień wcześniej zdobył World Heavyweight Championship; twierdził w telewizji, że ponownie kontuzjował swoje ramię. Orton został przeniesiony do brandu SmackDown jako drugi wybór w drafcie. Ponowił rywalizację z The Undertakerem, którego pokonał na gali SummerSlam. Dwa miesiące później, Orton i jego ojciec pokonali Undertakera w handicap Casket matchu, gdzie po walce podpalili trumnę 'Takera. W następnym miesiącu, Orton zastąpił zmarłego Eddiego Guerrero jako członka drużyny SmackDown w walce z drużyną Raw na gali Survivor Series; wygrał pojedynek jako jedyny ocalały. Na tej samej gali powrócił The Undertaker, który zaatakował celebrujące gwiazdy SmackDown. Rywalizacja zakończyła się Hell in a Cell matchem na gali Armageddon, gdzie Undertaker pokonał Ortona w półgodzinnym pojedynku. Po gali Armageddon, Orton wziął udział w 2006 Royal Rumble matchu jako trzydziesty i ostatni zawodnik, lecz został wyeliminowany przez Reya Mysterio. Walkę wygrał Mysterio, który otrzymał szansę na walkę o World Heavyweight Championship na WrestleManii 22. W kolejnych tygodniach, Orton próbował przekonać Mysterio do walki na gali No Way Out, gdzie stawką miało być miano pretendenta – prócz tego, Orton kontrowersyjnie wypowiadał s