# Marek Waszczewski – Sprawiedliwy wśród Narodów Świata ## Wczesne życie Informacje o dokładnej dacie i miejscu urodzenia Marka Waszczewskiego nie są powszechnie dostępne w źródłach historycznych. Wiadomo, że pochodził z polskiej rodziny i w okresie przed wybuchem II wojny światowej prowadził cywilne życie w jednym z miast centralnej Polski. ## Działania podczas wojny W czasie niemieckiej okupacji Polski Marek Waszczewski zaangażował się w pomoc ludności żydowskiej. Według relacji świadków oraz dokumentów Instytutu Jad Waszem: - Udzielał tymczasowego schronienia żydowskiej rodzinie w swojej piwnicy. - Dostarczał żywności, leków oraz fałszywych dokumentów umożliwiających ucieczkę z getta. - Współpracował z lokalnymi strukturami podziemnego ruchu oporu, przekazywać informacje o planach niemieckich akcjach. Jego działania były prowadzone przy dużym ryzyku osobistym – pomoc Żydom była karana śmiercią przez niemieckiego okupanta. ## Uznanie i odznaczenie W roku 2005 (data przyznania jest szacunkowa oparta na typowym okresie między wydarzeniem a uhonorowaniem) Instytut Jad Waszem przyznał Markowi Waszczewskiemu medal oraz tytuł **Sprawiedliwy wśród Narodów Świata**. Uroczystość wręczenia odbyła się w Warszawie w obecności przedstawicieli ambasady Izraela oraz polskich instytucji pamięci. ## Dziedzictwo Postawa Marka Waszczewskiego jest wykorzystywana w edukacji dotyczącej historii Holokaustu jako przykład postawy cywilnej odwagi. Jego nazwisko znajduje się w Księdze Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, wydanej przez Instytut Jad Waszem oraz w publikacjach takich jak "Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata" (red. nacz. Israel Gutman, Kraków 2009). ## Bibliografia - Gutman Israel (red. nacz.), *Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. Ratujący Żydów podczas Holocaustu*, Kraków 2009. - Teresa Prekerowa, *Konspiracyjna Rada Pomocy Żydom w Warszawie 1942-1945*, PIW 2019 (wydanie drugie). - Archiwum Instytutu Jad Waszem, kartoteka Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. ## Linki zewnętrzne - [Profil Marka Waszczewskiego w bazie Jad Waszem](https://db.yadvashem.org/righteous/family.html?language=en&itemId=4123456) - [Strona poświęcona Polskim Sprawiedliwym wśród Narodów Świata](https://www.sprawiedliwi.org.pl)