# Mswati III ## Wstęp Mswati III (ur. ok. 1986), z imienia przez chrzest Khumalo, jest obecnym władcą Królestwa Eswatini (dawniej Suazi), monarchii absolutnej znajdującej się w Południowej Afryce. Pełni funkcję głowy państwa w diarchii ze swoją matką, królową Ntombi, która nosi tytuł Indovukazi (dosł. „Wielka Słonica” – królowa-matka). Władzę objął w 1986 roku w wieku około 18 lat, stając się jednym z najmłodszych władców w historii współczesnej. Jego rządy charakteryzują się konsolidacją monarchii absolutnej oraz bogactwem rodziny królewskiej, która wzbudza jednocześnie zarówno podziw, jak i krytykę społeczną. ## Tytulatura i styl Oficjalnym tytułem władców jest *Ngwenyama* (dosł. „Lew”) dla króla oraz *Ndlovukati* (dosł. „Słonica”) dla królowej-matki. Mswati III jest również znany pod imieniem koronacyjnym *King Mswati III*. Jego pełne imię królewskie to *Khumalo Mswati III Dlamini*. Styl *Your Majesty* (Wasza Wysokość) jest używany wobec obu współwładców. ## Geneza i tło historyczne ### Wczesne lata i koronacja Mswati III jest synem króla Sobhuzy II (zmarłego w 1982 roku) i jego żony Ntombi LaTfwala. Urodził się w 1986 roku, będąc jednym z kilkuset dzieci króla Sobhuzy II, który miał reputację jednego z najbardziej płodnych władców na świecie. Po śmierci ojca w 1982 roku, wdowa po nim – królowa Dzeliwe – została regentką. Następnie, w 1983 roku, doszło do aresztowania Dzeliwe na 9 dni, po których władzę przejął ksiądz Sozisa Dlamini. W tym czasie matka przyszłego króla, Ntombi, objęła funkcję regentki. Gdy Mswati III osiągnął pełnoletność, został koronowany na króla w 1986 roku. Jako pierwszy akt władczy, mianował swoją matkę współkrólową z tytułem Indovukazi, co ustanowiło diarchię, w której król sprawuje funkcje administracyjne, a królowa-matka jest uznawana za duchową głowę państwa. ### Ustrój polityczny Eswatini jest monarchią absolutną, w której król posiada niemal nieograniczoną władzę wykonawczą, legislacyjną i sądowniczą. Mswati III jest głową państwa, głową rządu oraz zwierzchnikiem sił zbrojnych. Władza jest sprawowana w oparciu o tradycje plemienia Suazi, które łączą w sobie elementy prawa zwyczajowego i nowoczesnego ustroju politycznego. ## Rządy i polityka ### Władza absolutna Rządy Mswati III są znane z silnego nacisku na autorytaryzm i ograniczanie opozycji politycznej. Władza króla jest niekwestionowana, a wszelkie próby wyzwania jego władzy spotykają się z surowymi represjami. W 2021 roku doszło do masowych protestów w Eswatinii, które były tłumione przez siły bezpieczeństwa. Protestujący żądali reform demokratycznych i ograniczenia wpływów rodziny królewskiej. ### Gospodarka i bogactwo Rodzina królewska jest właścicielem znaczących udziałów w gospodarki kraju, w tym w sektorze górniczym, rolnym i usługowym. Mswati III jest znany z luksusowego trybu życia, co w kontrze do sytuacji ekonomicznej większości obywateli (Eswatini jest jednym z najbiedniejszych krajów świata) wywołuje kontrowersje. Z kolei, państwo opiera się na pomocy zagranicznej i handlu z sąsiednimi krajami, zwłaszcza z RPA. ### Relacje międzynarodowe Mswati III utrzymuje bliskie relacje z Republiką Południowej Afryki, która jest najważniejszym partnerem gospodarczym Eswatinii. Władza króla jest jednak krytykowana przez organizacje międzynarodowe, takie jak ONZ czy Amnesty International, za naruszania praw człowieka i brak wolności słowa. ## Kultura i tradycje ### Tradycje królewskie Rządy Mswati III są silnie związane z tradycjami plemienia Suazi. Jednym z najważniejszych wydarzeń w kalendarzu królewskim jest *Umhlanga* (Taniec Cukrowej Trzciny), coroczny festiwal, podczas którego tysiące dziewic z całego kraju tańczą dla króla, prezentując mu długie trzciny z cukrowymi plonami. Tradycja ta ma na celu zachowanie czystości i honoru królowej-matki. Innym ważnym wydarzeniem jest *Incwala* – festiwal pierwszych owoców, który ma na celu zapewnienie przyszłego plonu i pomyślności dla kraju. W obu tych wydarzeniach Mswati III odgrywa centralną rolę, będąc centralną postacią rytuałów i ceremonii. ### Religia Większość mieszkańców Eswatinii wyznaje chrześcijaństwo (głównie protestantyzm i katolicyzm), jednak tradycyjne wierzenia plemienia Suazi wciąż odgrywają ważną rolę. Władcy Eswatinii są uznawani za świętych, a ich władza jest uważana za boski dar. Mswati III jest traktowany jako duchowy przywódca narodu, co podkreśla jego rolę w społeczeństwie. ## Dziedzictwo i kontrowersje ### Krytyka społeczna Rządy Mswati III budzą wiele kontrowersji. Krytycy wskazują na autorytaryzm, brak wolności słowa i ograniczanie praw człowieka. Ponadto, bogactwo rodziny królewskiej w obliczu głodu i biedy większości obywateli jest często tematem krytyki. Władza króla jest również krytykowana za brak reform gospodarczych i politycznych, które mogłyby poprawić sytuację w kraju. ### Dziedzictwo kulturowe Mimo krytyki, Mswati III jest również uznawany za symbol tradycji i kultury plemienia Suazi. Jego rządy są postrzegane jako kontynuacja wielowiekowej tradycji monarchycznej, która ma głębokie korzenie w historii regionu. Festiwale i ceremonie królewskie przyciągają turystów z całego świata, co przyczynia się do rozwoju lokalnego biznesu i kultury. ## Podsumowanie Mswati III to jedna z najbardziej kontrowersyjnych i wpływowych postaci politycznych w Afryce Południowej. Jego rządy, choć kontrowersyjne, są kluczowe dla utrzymania tradycji i kultury plemienia Suazi. Diarchia, w której rządzi wspólnie ze swoją matką, jest unikalnym zjawiskiem politycznym, które łączy w sobie nowoczesne ustrój z tradycyjnymi wierzeniami i prawem zwyczajowym. Władza Mswati III, choć niekwestionowana, napotyka na rosnące wyzwania ze strony społeczeństwa obywatelskiego i presji międzynarodowej, co może wpłynąć na przyszłość tego małego, ale znaczącego kraju.