Raport Draghiego – raport z 2024 dotyczący konkurencyjności Europy i przyszłości Unii Europejskiej. Jego autorem jest były prezes Europejskiego Banku Centralnego i były premier Włoch Mario Draghi. Był to jeden z dwóch szeroko oczekiwanych raportów na temat reform UE w 2024 obok raportu Enrico Letty na temat rynku wewnętrznego UE. Część propozycji zawartych w raporcie Draghiego została przyjęta przez przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen w programie prac jej kadencji 2024–2029. == Treść == === Konkurencyjność === W raporcie wzywa się UE do wspierania większych inwestycji w celu zwiększenia europejskiej produktywności. Zaproponowano nowe zasady ostrożnościowe dla inwestorów bankowych i instytucjonalnych, aby ułatwić ryzykowne inwestycje. Draghi ostrzegł, że jeśli UE nie dogoni swoich rywali, czeka ją „powolna agonia”. Napisał, że UE „potrzebuje znacznie bardziej skoordynowanej polityki przemysłowej, szybszych decyzji i ogromnych inwestycji, jeśli chce dotrzymać kroku gospodarczo rywalom, Stanom Zjednoczonym i Chinom”. Oczekiwano, że raport wpłynie na relacje transatlantyckie w nadchodzących latach. === Budżet UE === Raport promuje wspólne zaciąganie pożyczek, co zostało odrzucone przez von der Leyen i różne państwa członkowskie. === Sektor energetyczny === Raport Draghiego stawia sektor energetyczny jako najpilniejsze zadanie. Konieczne są aktualizacje i rozbudowy europejskiej sieci energetycznej. W raporcie podkreślono konieczność rozwoju transgranicznego zarządzania energią elektryczną (alokacja mocy i zarządzanie ograniczeniami) przez giełdy energii i operatorów systemów przesyłowych, co zostało potwierdzone przez awarię zasilania na Półwyspie Iberyjskim w 2025 roku. == Reakcje == Raport był oczekiwany przez ekonomistów, a początkowe reakcje ekspertów z ośrodków analitycznych były mieszane podczas gdy „The Economist” porównał zakres planu do planu Marshalla. W raporcie Chatham House wyrażono opinię, że „rekomendacje Starka zawarte w raporcie Draghiego ryzykują, że zostaną udaremnione przez próżnię przywództwa w Europie – i brak poczucia pilności”. Krytycy zwrócili uwagę na niską różnorodność interesariuszy przy tworzeniu raportu. Europa Środkowo-Wschodnia, a także społeczeństwo obywatelskie i związki zawodowe były niedoreprezentowane, co spowodowało, że raport skupił się zbyt mocno na głównych krajach europejskich i interesach przedsiębiorstw, a wyzwania społeczne i ekologiczne rozpatrywano jedynie z mniejszej liczby punktów widzenia. == Obserwatorium Draghiego == We wrześniu 2025 roku, rok po opublikowaniu raportu Draghiego, brukselski think tank European Policy Innovation Council (EPIC) uruchomił Draghi Observatory & Implementation Index, mające monitorować stopień realizacji zaleceń zawartych w raporcie. Pierwszy audyt Obserwatorium wykazał, że spośród 383 zaleceń jedynie 43 (11,2%) zostały w pełni wdrożone, 77 (20,1%) częściowo, 176 (46,0%) było nadal w trakcie realizacji, a 87 (22,7%) pozostało nietkniętych. Wyniki sugerowały, że nawet przy uwzględnieniu postępów częściowych, Unia Europejska zrealizowała zaledwie około jedną trzecią agendy Draghiego w pierwszym roku. Analiza EPIC wykazała nierówny postęp w poszczególnych sektorach. Największe zaawansowanie odnotowano w transporcie (26,8%) oraz w obszarze surowców krytycznych (33,3%), podczas gdy takie dziedziny jak technologie czyste, cyfryzacja i energetyka odnotowały niewielkie lub żadne pełne wdrożenia. Jak zauważył Antonios Nestoras, dyrektor wykonawczy EPIC, wyniki podkreślają, że Europa pozostaje w tyle w dziedzinie technologii przyszłości, argumentując, iż „zamiast wspierać nasze ostatnie przykłady doskonałości Made in Europe, wciąż produkujemy światowej klasy biurokratyczne klatki i regulacyjne labirynty.” Inicjatywa została opisana jako pierwsze tego rodzaju systematyczne narzędzie rozliczalności na poziomie Unii Europejskiej, wzorowane na instrumentach takich jak kanadyjski Polimeter czy amerykański PolitiFact Truth-O-Meter. Ocena postępów w realizacji każdego zalecenia traktowana jest jak weryfikacja obietnicy politycznej, a w procesie bierze udział panel ponad 120 ekspertów, zapewniający równowagę geograficzną i sektorową. == Przypisy == == Linki zewnętrzne == Oficjalna strona