Metallica – amerykański zespół heavymetalowy i thrashmetalowy założony w Los Angeles w Kalifornii w 1981 roku przez Jamesa Hetfielda i Larsa Ulricha. Uważany za jeden z najważniejszych, najbardziej wpływowych zespołów metalowych lat 80. XX wieku, w latach 90. ubiegłego stulecia za najbardziej dochodowy zespół metalowy, a także za jeden z najpopularniejszych i najwybitniejszych zespołów heavymetalowych w dziejach. == Opis == Metallica to grupa metalowa z największą liczbą sprzedanych nagrań w historii. Nagrania zespołu rozeszły się w nakładzie 150–200 milionów egzemplarzy. Są również dziewiątymi artystami obok Led Zeppelin i Julio Iglesiasa, którzy sprzedali najwięcej płyt w dziejach. W samych Stanach Zjednoczonych nakład ze sprzedaży płyt zespołu przekroczył 100 milionów 500 tysięcy kopii. Od 1991 w Polsce sprzedaż albumów Metalliki sięgnęła 920 tysięcy egzemplarzy według certyfikatów Związku Producentów Audio-Video, a także tych odnotowanych przed założeniem organizacji. Zespół otrzymał dwukrotnie certyfikaty za kilka tych samych wydawnictw w latach 90., jak i obecnie po wyczerpaniu pierwszego nakładu. Czyni to ich jednymi z zagranicznych artystów z największą liczbą sprzedanych płyt w Polsce. Zespół jest jedną z najbardziej dochodowych grup muzycznych ostatnich trzech dekad pod względem sprzedaży koncertów. Do 2014 Metallica zarobiła na trasach koncertowych 433 miliony dolarów. W 2019 serwis Pollstar sklasyfikował zespół jako najlepiej zarabiający artysta koncertujący. Album grupy Metallica (nazywany również Black Albumem) z 1991 jest po dziś dzień najlepiej sprzedającym się albumem metalowym na świecie. Po wydaniu w 1983 r. debiutanckiego albumu Kill ’Em All Metallica została uznana za twórcę nowego stylu muzyki metalowej – thrash metalu. Zarazem wydany w 1986 r. trzeci album, Master of Puppets, jest określany przez niektórych krytyków jako najlepszy album heavymetalowy wszech czasów. Jest to również ostatni album zespołu nagrany z basistą Cliffem Burtonem, który zginął 27 września 1986 r. w wypadku autokarowym. Chociaż pozostali członkowie zespołu rozważali rozwiązanie grupy, to ostatecznie postanowili kontynuować działalność i na następcę Burtona został wybrany Jason Newsted. Album Metallica pozostaje najpopularniejszym wydawnictwem zespołu, który zdobył m.in. status diamentowej płyty w USA za sprzedaż w nakładzie ponad 16 milionów egzemplarzy według Nielsen SoundScan, źródła monitorującego sprzedaż płyt i singli w Stanach Zjednoczonych. Na całym świecie nakład wydawnictwa sięgnął liczby 30 milionów albumów. W grudniu 2019 Czarny Album odnotował 550. tydzień spędzony na liście najlepiej sprzedających się albumów w USA, „Billboard”, przez co Metallica jest jedyną w historii obok The Dark Side of the Moon Pink Floyd płytą długogrającą, która dokonała takiego wyczynu. Jest to również najlepiej sprzedająca się płyta ostatnich trzech dekad w Stanach Zjednoczonych, według oficjalnych danych gromadzonych przez Nielsen SoundScan. W 1999 roku Metallica zagrała wspólny koncert z Orkiestrą Symfoniczną z San Francisco dyrygowaną przez Michaela Kamena, który został podsumowany wydaniem albumu i filmu o nazwie S&M. W styczniu 2001 r. basista Jason Newsted opuścił grupę. W kwietniu tego samego roku zespół rozpoczął nagrania do kolejnego albumu studyjnego, ale przerwał je w lipcu, gdy James Hetfield udał się do kliniki odwykowej, w której przebywał do grudnia. Pracę nad albumem wznowiono dopiero w maju 2002 r., co wreszcie w roku 2003 zaowocowało wydaniem albumu St. Anger. Wszystkie partie gitary basowej zostały nagrane przez producenta albumu Boba Rocka, ale jeszcze na kilka miesięcy przed wydaniem płyty nowym basistą Metalliki został Robert Trujillo. 12 września 2008 r. został wydany kolejny album studyjny zespołu, Death Magnetic. Zespół został sklasyfikowany na 3. pozycji listy zestawiającej Najlepsze Zespoły Metalowe Wszech Czasów sporządzonej przez MTV oraz na 5. pozycji listy zestawiającej 100 Najlepszych Artystów Hard Rocka sporządzonej przez VH1. W 2009 roku Metallica została wprowadzona do Rock and Roll Hall of Fame. == Nazwa == Pomysłodawcą nazwy Metallica był promotor muzyki metalowej w San Francisco, Ron Quintana, który pod koniec 1981 roku planował stworzenie nowego czasopisma, mającego promować amerykańskie i brytyjskie zespoły metalowe. Ponieważ miał kilka pomysłów co do nazwy magazynu, zwrócił się o pomoc w wyborze do Larsa Ulricha. Metallica najbardziej spodobała się Ulrichowi, ale chciał jej użyć jako nazwy swojego zespołu. Zaproponował więc Quintanie nazwę Metal Mania dla jego czasopisma. Głównym twórcą logo Metalliki jest James Hetfield. == Historia == === Wczesny okres (1981–1982) === Początki zespołu sięgają maja 1981, gdy wokalista i gitarzysta James Hetfield oraz perkusista Lars Ulrich spotkali się na jam session po zamieszczeniu ogłoszeń w tym samym wydaniu gazety The Recycler. Inne źródła podają, że Hetfield odpowiedział na ogłoszenie zamieszczone przez Larsa w wydaniu The Recycler z początku maja 1981 – anons pokazał mu Hugh Tanner, z którym Hetfield grał w zespole Phantom Lord (później Learher Charm) ; Tanner umówił również Hetfielda i Ulricha na jam session. Hetfield, występujący już wcześniej w kilku zespołach, nie był zadowolony z umiejętności Ulricha, który nie grał dotąd w żadnym zespole, a prowadzona wraz z Tannerem próba skończyła się przed upływem zarezerwowanego czasu studyjnego. 28 października 1981 Ulrich powiedział Hetfieldowi, że ma zarezerwowane miejsce na kompilacji Metal Massacre, wydawanej przez jego znajomego, Briana Slagela, założyciela wytwórni płytowej Metal Blade Records. Lars Ulrich na początku 1982 roku postanowił zamieścić kolejne ogłoszenie w Recyclerze, związane z gitarzystą prowadzącym. Odpowiedział na nie Dave Mustaine. Na spotkaniu z zespołem nie musiał nawet grać, ponieważ samo jego dotychczasowe doświadczenie zrobiło wystarczające wrażenie na Hetfieldzie i Ulrichu. Z ustabilizowanym już składem Metallica zagrała swój pierwszy koncert 14 marca 1982 w Radio City w Anaheim w Kalifornii. Do końca 1982 r. zespół głównie dawał koncerty, nagrał kilka dem. Hetfield widząc że Ulrich poprawił swoje umiejętności postanowił nagrać z nim utwór. Na początku 1982 roku Metallica nagrała utwór „Hit the Lights”, w składzie Hetfield (Gitara i wokal), Ulrich na bębnach oraz Dave Mustaine na gitarze prowadzącej. Drugą solówkę zagrał gitarzysta Lloyd Grant. Skład który zagrał ten utwór nie jest pewny, ponieważ na wydaniu nie ma takowych informacji, a wypowiedzi muzyków są sprzeczne. 14 czerwca 1982 została wydana pierwsza edycja Metal Massacre z utworem „Hit the Lights”. W grudniu 1982 nastąpiła zmiana basisty. McGovney odszedł (Chociaż zespół dalej twierdzi iż został on wyrzucony), a zastąpił go Cliff Burton, którego Hetfield i Ulrich zobaczyli występującego z zespołem Trauma. Burton zgodził się dołączyć do Metalliki, ale zespół musiał przeprowadzić się do San Francisco. === Kill ’Em All (1983) === W lutym 1983 r. promotor i właściciel sklepu Rock ’n’ Roll Heaven w New Jersey, Jon Zazula zaproponował Metallice zagranie kilku koncertów na Wschodnim Wybrzeżu. Zespół wyruszył pod koniec marca 1983 r. w długą podróż na drugi koniec Stanów Zjednoczonych, podczas której członkowie zespołu zaczęli coraz bardziej zwracać uwagę na uzależnienie alkoholowe Dave’a Mustaine’a. Ostatecznie na początku kwietnia 1983 Mustaine’a wyrzucono z zespołu, a za namową menedżera Metalliki, Marka Whitakera, na jego miejsce wybrano Kirka Hammetta. Hetfield i Ulrich poznali go (podobnie jak Whitakera) pod koniec 1982 r. podczas wspólnego koncertu z zespołem Exodus, w którym grał Hammett. Jon Zazula nie planował jedynie zorganizowania kilku występów Metallice, ale także liczył na załatwienie kontraktu nagraniowego zespołowi. Gdy mu się to nie udało, postanowił założyć razem z żoną Marshą wytwórnię Megaforce Records, z którą grupa podpisała kontrakt 3 maja 1983 r. Siedem dni później Metallica rozpoczęła w Music America Recording Studios trwające 17 dni sesje nagraniowe, podczas których zarejestrowano materiał na pierwszy album studyjny zespołu. Album ukazał się on 25 lipca 1983 r. pod tytułem Kill ’Em All. Dwa dni po wydaniu albumu Metallica wyruszyła wraz z zespołem Raven w trasę koncertową po Stanach Zjednoczonych, nazwaną Kill ’Em All for One Tour, trwającą do 3 września 1983 r. Pod koniec 1983 r. członkowie zespołu przeprowadzili się z San Francisco do New Jersey i zaczęli komponować utwory na kolejny album. Część z nowych kompozycji była wykonywana podczas wspólnych koncertów z zespołem Anthrax. === Ride the Lightning (1984–1985) === 20 lutego 1984 r. Metallica rozpoczęła nagrywanie utworów na następny album studyjny w Sweet Silence Studios w Kopenhadze. Zespół postanowił wyprodukować album, korzystając tylko z pomocy producenta Flemminga Rasmussena. Sesja nagraniowa zakończyła się 14 marca, po czym zespół skupił się na występach koncertowych. 30 lipca 1984 wytwórnia Megaforce Records wydała album Ride the Lightning. Chociaż album był krytykowany przez niektórych fanów zespołu za obecność „Fade to Black” na nim, to jednak utwór w ocenie krytyków jest uznawany za „metalową klasykę wszech czasów”, a cały album za rewolucyjny. 2 sierpnia 1984, trzy dni po wydaniu płyty, Metallica postanowiła zwolnić swojego dotychczasowego menedżera Marka Whitakera oraz odejść od Jona Zazuli i jego wytwórni Megaforce. Powodem tego było poznanie dzień wcześniej przez zespół Cliffa Burnsteina, menedżera oraz założyciela (z Peterem Menschem) QPrime Management, które wcześniej pomogło w wypromowaniu takich zespołów jak AC/DC, Aerosmith czy Scorpions. Mimo że Metallikę obowiązywał kontrakt z wytwórnią Megaforce, obyło się bez rozpraw sądowych, gdyż okazało się, że Zazula złamał warunki umowy z zespołem, wydając 25 tysięcy więcej kopii albumu Ride the Lightning niż powinien. Dzięki współpracy z nowymi menedżerami 12 września 1984 r. Metallica podpisała nowy kontrakt z wytwórnią Elektra Records, a 16 listopada wyruszył