Glenda Veronica Close (ur. 19 marca 1947 w Greenwich) − amerykańska aktorka filmowa i teatralna, ośmiokrotnie nominowana do Oscara. Laureatka nagrody Emmy. == Życiorys == === Wczesne lata === Urodziła się w Greenwich w Connecticut w zamożnej rodzinie jako córka wyedukowanego na Harvardzie chirurga, Williama Talieferro Close’a i Bettine Moore. Jej rodzina była pochodzenia angielskiego, a także miała korzenie szkockie, niemieckie, holenderskie, francuskie i walijskie. Jest daleką kuzynką Brooke Shields. Uczęszczała do prywatnej szkoły Choate Rosemary z internatem Hall Wallingford w Connecticut, później do szkoły w Szwajcarii. Gdy jej rodzice dołączyli do antykomunistycznej grupy fundamentalistycznych ewangelików Moral Re-Armament (Moralne Dozbrojenie, MRA) pod wodzą wielebnego Franka Buchmana, sekta decydowała o każdym kroku Glenn Close – od ubrań, które mogła nosić, po to, co wolno jej było mówić i myśleć. Przez całe dzieciństwo wraz z bratem Alexandrem i dwiema siostrami – Tiną i Jessie – tułała się po siedzibach MRA rozsianych po całych Stanach i Europie. Jej ojciec wyjechał z ramienia MRA do Konga Belgijskiego w maju 1960, na sześć tygodni przed uzyskaniem przez ten kraj niepodległości. Pozostał tam przez kolejne 17 lat, pomagając zorganizować podstawową służbę medyczną oraz służąc jako naczelny lekarz armii i prywatny lekarz dyktatora Mobutu Sese Seko. W 1965 założyła zespół muzyczny Up With People, który prowadziła ze współwyznawcami. W 1969 jej mężem został gitarzysta i kompozytor grupy, Cabot Wade. Po dwóch latach (w 1971) Close w akcie buntu postanowiła iść na studia, zrywając zarówno z mężem, jak i z sektą. W 1988 uzyskała licencjat z aktorstwa i antropologii w The College of William and Mary. Jest także członkiem bractwa Phi Beta Kappa. === Kariera === Na scenie Broadwayu zadebiutowała jako 27-latka w komedii Williama Congreve Love for Love (1974) w The Phoenix Theatre's. Tam dostrzegł ją reżyser George Roy Hill i zaangażował do drugoplanowej roli matki głównego bohatera w filmie Świat według Garpa (The World According to Garp, 1982) z Robinem Williamsem i Jessicą Tandy. Zagrała tak przekonująco, że nominowano ją do Oscara, tak samo zresztą jak w dwóch kolejnych latach jako Sarah Cooper w tragikomedii Lawrence’a Kasdana Wielki chłód (The Big Chill, 1983) i za rolę Iris Gaines w filmie sportowym Barry’ego Levinsona Urodzony sportowiec (The Natural, 1984) wg powieści Bernarda Malamuda. Prawdziwym przełomem w jej karierze była kreacja pozornie niezależnej, w rzeczywistości ogarniętej obsesją redaktorki Alex Forrest, która dla miłości jest w stanie zrobić wszystko w dreszczowcu Fatalne zauroczenie (Fatal Attraction, 1987) u boku Michaela Douglasa. Film stał się największym kasowym hitem 1987 roku, a Close ponownie była nominowana do Oscara. Została też doceniona nie tylko przez fanów, ale też i krytyków jako Markiza Isabelle de Merteuil w filmie kostiumowym Niebezpieczne związki (Dangerous Liaisons, 1988). W 1995 zdobyła Primetime Emmy Award w kategorii „Wybitna aktorka – miniserial lub film telewizyjny” za postać pielęgniarki Margarethe Cammermeyer z wojskowej sekcji medycznej w dramacie biograficznym Jeffa Blecknera Sekret Margarethe Cammermayer (Serving in Silence: The Margarethe Cammermeyer Story, 1995). Stworzyła też wyraziste role w wielkich rozrywkowych przebojach: Marsjanie atakują! (Mars Attacks!, 1996) jako Pierwsza Dama Marsha Dale i Air Force One (1997) jako wiceprezydent Kathryn Bennett. W filmie 101 dalmatyńczyków (101 Dalmatians, 1996) zagrała diabelską Cruellę De Mon, fantazjującą o płaszczu ze skór szczeniaczków. W 2002 otrzymała nominację do nagrody Emmy za gościnny występ w popularnym serialu komediowym Will & Grace. W 2005 kreacja królowej Francji i Anglii Eleonory Akwitańskiej w filmie historycznym Andrieja Konczałowskiego Lew w zimie (The Lion in Winter, 2003) przyniosła jej Złoty Glob dla najlepszej aktorki drugoplanowej w serialu, miniserialu lub filmie telewizyjnym. W 2012 została uhonorowana nagrodą Irish Film & Television Awards (IFTA) w kategorii „Najlepsza aktorka zagraniczna”, była nominowana do Oscara, Złotego Globu, Satelity, Nagrody Gildii Aktorów Ekranowych za tytułową postać jako Albert Nobbs w dramacie Rodrigo Garcíi Albert Nobbs (2011). Z kolei za rolę Patty Hewes, szefowej kancelarii prawniczej w serialu FX Układy (Damages, 2007) odebrała Złoty Glob (2008) w kategorii „Najlepsza aktorka w serialu dramatycznym”, dwie nagrody Emmy (2008, 2009) w kategorii „Najlepsza aktorka w serialu dramatycznym”. Jako tytułowa małżonka pisarza profesora Joe Castlemana (Jonathan Pryce) w dramacie Żona (The Wife, 2017) w reżyserii Björna Runge, została obsypana nagrodami filmowymi, w tym Złotym Globem, Nagrodą Gildii Aktorów Ekranowych za wybitny występ aktorki w roli pierwszoplanowej, Nagrodą Satelity dla najlepszej aktorki w filmie dramatycznym, a także była nominowana po raz siódmy do Oscara w kategorii „Najlepsza aktorka pierwszoplanowa” i Nagrody Brytyjskiej Akademii Filmowej dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej. == Filmografia == === Filmy fabularne === 1979: Orphan Train jako Jessica 1979: Too Far to Go jako Rebecca 1982: Świat według Garpa (The World According to Garp) jako Jenny Fields 1982: The Elephant Man jako księżna Aleksandra 1983: Wielki chłód (The Big Chill) jako Sarah Cooper 1984: Urodzony sportowiec (The Natural) jako Iris Gaines 1984: Chłopiec z marmuru (The Stone Boy) jako Ruth Hillerman 1984: Greystoke: Legenda Tarzana, władcy małp (Greystoke: The Legend of Tarzan, Lord of the Apes) jako panna Jane Porter (głos, niewymieniona w czołówce) 1984: Amelia (Something About Amelia) jako Gail Bennett 1985: Maxie jako Jan / Maxie 1985: Zębate ostrze (Jagged Edge) jako Teddy Barnes 1987: Fatalne zauroczenie (Fatal Attraction) jako Alex Forrest 1988: Niebezpieczne związki (Dangerous Liaisons) jako Markiza Isabelle de Merteuil 1988: Gandahar jako Ambisextra (głos) 1989: Rodzina zastępcza (Immediate Family) jako Linda Spector 1990: Hamlet jako Gertruda 1990: She'll Take Romance 1990: Druga prawda (Reversal of Fortune) jako Sunny von Bülow / Narrator 1991: Hook jako Gutless 1991: Schadzka z Wenus (Meeting Venus) jako Karin Anderson 1991: Rodzina Sary. Anons (Sarah, Plain and Tall) jako Sarah Wheaton 1992: Lincoln jako Mary Todd Lincoln (głos) 1993: Dom dusz (The House of the Spirits) jako Férula Trueba 1993: Rodzina Sary. Skowronek (Skylark) jako Sarah Witting 1994: Zawód: dziennikarz (The Paper) jako Alicia Clark 1995: Sekret Margarethe Cammermayer (Serving in Silence: The Margarethe Cammermeyer Story) jako Margarethe Cammermeyer 1996: Marsjanie atakują! (Mars Attacks!) jako Pierwsza Dama Marsha Dale 1996: 101 dalmatyńczyków (101 Dalmatians) jako Cruella De Mon 1996: Mary Reilly jako pani Farraday 1997: Air Force One jako Wiceprezydent Kathryn Bennett 1997: Przed zmierzchem (In the Gloaming) jako Janet 1997: Droga do raju (Paradise Road) jako Adrienne Pargiter 1999: Rodzina Sary. Anons (Sarah, Plain and Tall: Winter’s End) jako Sarah Witting 1999: Na pierwszy rzut oka (Things You Can Tell Just by Looking At Her) jako dr Elaine Keener 1999: Tarzan jako Kala (głos) 1999: Kto zabił ciotkę Cookie? (Cookie's Fortune) jako Camille Dixon 2000: 102 dalmatyńczyki (102 Dalmatians) jako Cruella de Mon 2000: Sophie jako starsza Sophie (głos) 2001: Witamy w naszej dzielnicy (The Safety of Objects) jako Esther Gold 2001: Południowy Pacyfik (South Pacific) jako Nellie Forbush 2001: Ballada o Lucy Whipple (The Ballad of Lucy Whipple) jako Arvella Whipple 2002: Pinokio jako Wróżka (głos) 2003: Lew w zimie (The Lion in Winter) jako Eleonora Akwitańska 2003: Rozwód po francusku (Le Divorce) jako Olivia Pace 2003: Los pędzlem malowany (Brush with Fate) jako Cornelia Engelbrecht 2004: Żony ze Stepford (The Stepford Wives) jako Claire Wellington 2004: Rewizja osobista (Strip Search) jako Karen Moore 2005: Tarzan 2: Początek legendy (Tarzan II) jako Kala (głos) 2005: Miłego dnia? (The Chumscrubber) jako Carrie Johnson 2005: Dziewięć kobiet (Nine Lives) jako Maggie 2005: Co jest grane? (Heights) jako Diana 2005: Czerwony Kapturek – prawdziwa historia (Hoodwinked) jako Babcia (głos) 2006: George and Martha Washington: A 40 Year Romance jako narrator 2007: Wieczór (Evening) jako pani Wittenborn 2011: Albert Nobbs jako Albert Nobbs 2011: Czerwony Kapturek 2. Pogromca zła (Hoodwinked Too! Hood vs. Evil) jako babcia (głos) 2013: Therese Raquin jako madame Raquin 2014: Upadek legendy (Low Down) jako pani Gram 2014: Strażnicy Galaktyki (Guardians of the Galaxy) jako Nova Prime 2014: Romans na godziny (5 to 7) jako Arlene 2015: Wielka Gilly (The Great Gilly Hopkins) jako Nonnie Hopkins 2015: Anestezja (Anesthesia) jako Marcia Zarrow 2016: Wszechstronna dziewczyna (The Girl with All the Gifts) jako Dr Caroline Caldwell 2017: Żona (The Wife) jako Joan Castleman 2017: Siedem sióstr (What Happened to Monday) jako Nicolette Cayman 2017: Śmieszny ślub (The Wilde Wedding) jako Eve Wilde 2017: Dom zbrodni (Crooked House) jako Lady Edith 2017: Bękarty (Father Figures) jako Helen Baxter 2020: Elegia dla bidoków (Hillbilly Elegy) jako Bonnie „Mamaw” Vance 2020: Cztery dobre dni (Four Good Days) jako Deb 2021: Łabędzi śpiew (Swan Song) jako Doktor Scott 2024: Letnia książka (The Summer Book) jako Babcia 2024: Wybawienie (The Deliverance) jako Alberta 2024: Brothers jako Cath Munger 2025: Znowu w akcji (Back in Action) jako Ginny 2025: Żywy czy martwy: Film z serii "Na noże" (Wake Up Dead Man: A Knives Out Mystery) jako Martha Delacroix === Seriale telewizyjne === 1975: Great Performances jako sąsiadka 1988: Hallmark Hall of Fame jako Sara Everton 2002: Will & Grace jako Fannie Lieber 2003: Ameryka. Historia USA (Freedom: A History of Us) jako Eliza Andrews / Mary Antin 2004: Prezydencki poker (The West Wing) jako minister sprawiedliwości Evelyn Baker Lang 2005: Świat gliniarzy (The Shield) jako kapitan Monica Rawling 1995–2016: Simpsonowie (The Simpsons) jako Mona Simpson (głos) 2007–2012: Układy (Damages